Achtergrond

Zo wil kabinet koopkrachtdreun verzachten: lagere accijns benzine, btw op energie omlaag, extra bijstand

Het kabinet trekt de portemonnee om de dalende koopkracht van Nederlanders te verzachten. Zo is het plan de accijns op brandstof omlaag te brengen. Daarnaast gaat de btw op energie flink naar beneden. Ook komt er direct extra geld beschikbaar voor mensen met het laagste inkomen.

Tobias den Hartog en Laurens Kok
Benzine tanken wordt per 1 juli mogelijk iets minder duur. Vanaf die datum wil het kabinet de accijns op brandstof verlagen. Beeld BELGA
Benzine tanken wordt per 1 juli mogelijk iets minder duur. Vanaf die datum wil het kabinet de accijns op brandstof verlagen.Beeld BELGA

Verder wordt nog gekeken of slecht geïsoleerde woningen kunnen worden aangepakt. Daarvoor zijn al regelingen, maar daar gaat mogelijk de turbo op. Bewoners krijgen dan bijvoorbeeld een klusbedrijf over de vloer, of een voucher om zelf isolerende maatregelen te bekostigen, zo is het idee.

Met het pakket aan maatregelen hoopt het kabinet ook de middeninkomens iets tegemoet te komen, al ligt de prioriteit bij de laagste inkomensgroep. Voor hen is al een wet in de maak die regelt dat zo’n 800.000 huishoudens met een inkomen op of net boven het sociaal minimum circa 200 euro ontvangen om hen te helpen bij het betalen van de energierekening. Dat bedrag wordt opgehoogd naar minimaal 400 euro.

De verlaging van de accijnzen en de btw-ingreep zouden per 1 juli in kunnen gaan. Dat is de eerste haalbare datum om in een lopend begrotingsjaar nog aan fiscale knoppen te kunnen draaien.

Btw op energie omlaag

De btw op de energierekening willen coalitiepartijen verlagen van 21 procent nu, naar het lage tarief van 9 procent. Helemaal naar 0 procent zou ook nog kunnen, maar wordt minder waarschijnlijk geacht, omdat dit erg duur is.

De verlaging van de accijns is ook al een kostbare exercitie. Nu staat die voor benzine nog op bijna 0,83 euro per liter en bij diesel op bijna 0,53 euro. De verlaging van iedere cent op benzine kost 42 miljoen euro op jaarbasis, bij diesel is dat per cent verlaging 57 miljoen euro. Hoeveel minder accijns er precies geheven zou moeten worden, is nog niet duidelijk. Al wijst een betrokkene erop dat het eerder om 0,20 dan 0,40 euro gaat.

Met de hele operatie gaat volgens een ingewijde vermoedelijk zo’n 2 tot 4 miljard euro gepaard. “Het gaat om grote bedragen,” zegt een ander.

Staatsschuld

Een deel van de maatregelen kan volgens regeringspartijen worden betaald uit de hogere inkomsten die de staat heeft door de hoge gasprijs uit Groningse en kleinere gasvelden. Voor het overige zou het kabinet de staatsschuld iets kunnen laten oplopen, mocht dat nodig zijn.

Het kabinet kondigde woensdag al aan dit jaar in ieder geval nog iets te doen aan de koopkracht van de laagste inkomens. Die lijden ook het meest onder de hoge energieprijzen, omdat zij relatief meer van hun inkomen aan de energienota kwijt zijn. Ook zijn hun woningen dikwijls slechter geïsoleerd.

Met lagere accijnzen en een lagere btw op energie, zit er ook iets in voor de middeninkomens, zo is het idee.

Het kabinet had aan de dalende koopkracht al een kopzorg door de hoge inflatie en torenhoge energieprijzen, maar de inval in Rusland heeft de koopkrachtdreun nog harder gemaakt. Het Centraal Planbureau becijferde deze week dat in het slechtste scenario de koopkracht met 3,4 procent gaat dalen voor Nederlanders. De doorsnee koopkracht daalt waarschijnlijk met 2,7 procent, is de voorspelling. Dat zou de grootste koopkrachtdaling zijn in 40 jaar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden