PlusPortretten

Ze kwamen naar Nederland en zijn nu ondernemer: ‘Het is ook een beetje gunnen’

De Amsterdamse stichting The Present wil dat ondernemers zich inzetten voor vluchtelingen. De brug tussen die twee groepen zijn ondernemers met een vluchtelingenachtergrond. ‘Hoe groot het risico ook is dat ik neem, het is nooit zo groot als het risico dat mijn ouders hebben genomen.’

Mohammed al Fakee.Beeld Lin Woldendorp

Mohammed al Fakee (35) begon twee jaar geleden met zijn onderneming Greenwheeltech

“Met mijn bedrijf kan ik mensen in mijn thuisland helpen met de kennis die ik hier in Nederland, mijn tweede thuisland, heb opgedaan,” zegt Mohammed al Fakee. Hij vluchtte in 2012 uit Soedan en bouwde in de afgelopen acht jaar een leven op in Amsterdam. Hij is bezig met zijn master mechanical engineering en is sinds twee jaar ondernemer.

Met zijn bedrijf Green­wheeltech ontwerpt hij duurzame irrigatie­systemen die werken op zonne-energie en minder water verbruiken dan ­systemen die nu gebruikt worden. “Mijn oom woont nog in Soedan en hij is boer. Een paar jaar geleden belde hij me om te vertellen dat hij de gewassen niet meer kon irrigeren. Het land kampt al tientallen jaren met de ene ramp na de andere. Een van de gevolgen daarvan is dat er niet genoeg diesel is om gewassen te verbouwen. Dat geldt natuurlijk niet alleen voor mijn oom, maar voor alle boeren daar. Toen ging ik nadenken hoe ik de arme mensen daar kon helpen met duurzame oplossingen vanuit hier.” Hij laat een korte stilte vallen. “Ik ben de brug tussen Nederland en Soedan.”

Door corona is de eerste levering vertraagd, maar als alles volgens plan loopt, gaat Al Fakee begin 2021 zelf een paar keer op en neer naar Soedan voor de eerste levering. “Ik doe de installatie en afstelling van de installaties zelf.”

Al heeft hij wel hulp bij zijn bedrijf. “Ernst Peter Hovinga is mijn zakenpartner en coach. Een bedrijf opzetten is lastig. Ik had bijvoorbeeld geen zakelijk netwerk en dat is bij een bedrijf als dit onmisbaar is, alleen al om goede leveranciers te vinden. Mijn coach geloofde in mij en in mijn idee vanaf het begin.”

Zo’n baken dat de weg weet in ondernemersland is zeer welkom, al moet je er niet op gaan zitten wachten, zegt Al Fakee. “Er zullen altijd obstakels zijn, blijf niet wachten op het juiste moment.”

Zina Abboud.Beeld Lin Woldendorp

Zina Abboud (38) startte in 2016 cateringbedrijf Zina’s Kitchen

“Nederlandse mensen zijn heel direct en duidelijk. Ze draaien er niet omheen. Dat maakt het makkelijk om met ze te werken,” zegt Zina Abboud. Ze kwam eind 2015 samen met haar drie kinderen vanuit Syrië naar Nederland. In het asielzoekerscentrum waar ze negen maanden verbleef, wilde ze zich nuttig maken. “Veel van de mensen die daar zaten, misten het eten uit hun thuisland. In overleg met de leiding mocht ik op feestdagen koken. Je kunt je echt niet voorstellen hoe gelukkig ik en de mensen daarvan werden. Het proefde naar thuis, waar we alles hadden achtergelaten. Ik wist niet eens dat ik zoveel van koken genoot. In Syrië was ik salesmanager bij een reclamebureau. Koken deed ik thuis voor de kinderen. Meer niet.”

Toen Abboud in Amsterdam ging wonen en steeds vaker vrijwillig kookte op verschillende plekken, werd ze aangesproken door een ‘dutchman’. Hij vond dat ze meer moest doen met haar kookkunsten. “Ik dacht: ja! Ik ben naar de kamer van koophandel gegaan en sinds 2016 heb ik mijn cateringbedrijf. Het gaat heel goed. Ik kook voor bruilofts­gasten, voor ouderen die een jubileum vieren, voor studenten, verjaardagen, bedrijfsfeesten. Zo heb ik Nederlanders van verschillende leeftijden en achtergronden leren kennen. Ik heb een eigen kookboek uitgebracht zodat mensen mijn recepten zelf kunnen namaken. Dat is ook een tip voor andere ondernemers die beginnen met niets: bouw het op. Ik wilde alles tegelijk, maar kan achteraf zeggen dat je het beste stap voor stap ergens naartoe kunt werken.”

Ze vindt alles wat bij het ondernemen komt kijken ‘echt genieten’, maar het zijn op het moment lastige tijden. “Ik kook voor grote groepen en die mogen nu niet samenkomen, helaas. Ik probeer in de tussentijd mijn recepten te verbeteren en kijk uit naar de tijd na corona.”

Roby Hormis.Beeld Lin Woldendorp

Roby Hormis (30) begon in 2015 met creatief bureau Tosti Creative

“Samen met twee partners heb ik vijf jaar geleden een paar ervaringen georganiseerd. Discoboodschappen doen in de Dirk bijvoorbeeld en een soort Tomatina midden op de Dam om te voorkomen dat duizenden tomaten werden weggegooid. Steeds meer merken zagen wat we aan het doen waren en zo is het balletje gaan rollen,” vertelt Roby Hormis, die één was toen hij met zijn familie vluchtte uit Irak. “Ik heb mijn vaste baan bij accountantsbureau PWC opgezegd en ben gaan ondernemen.” 

Hij kreeg op de Zuidas zekerheid, maar van zijn creatieve bureau meer energie. “Ik denk dat ik makkelijker risico’s neem. Mijn ouders hebben mij en mijn twee broers op jonge leeftijd meegenomen uit Irak. Na een tocht van drie jaar, waarin we ook een half jaar in Rusland woonden, kwamen we in Nederland. Ik denk bij besluiten vaak: hoe groot een dat ik neem ook is, het is nooit zo groot als mijn ouders hebben genomen. En ik ben opgegroeid met weinig en was wel gelukkig. Daardoor vind ik het makkelijker om beslissingen te nemen die mij en mensen om mij heen gelukkig maken. Het zijn vaak meer ethische beslissingen zijn.”

Als je maar samen blijft met je familie en vrienden, komt het wel goed, zegt hij. “Mijn loyaliteit is daardoor ook heel groot.”

Hormis hoopt dat mensen minder oordelen over mensen met een migratieachtergrond. “Ik vind het lastig om te zien hoe anderen met een migratieachtergrond worden gestigmatiseerd. Ondernemen is ook een beetje gunnen. Ik heb het geluk dat ik in de polder heb gewoond en Roby heet. Als iemand mij belt, is mijn achtergrond even niet aanwezig. Dat is een zeker privilege dat ik heb en heel veel anderen niet. Terwijl we dezelfde talenten kunnen hebben. Laten we door de stigma’s heen kijken en kijken wat we als ondernemers kunnen toevoegen. Waar kunnen we elkaar bij helpen?”

Stichting The Present

The Present begon drie jaar geleden om ondernemers te verbinden met initiatieven die vluchtelingen helpen op alle denkbare manieren, van het sponsoren van hulp op Lesbos tot het geven van taalles hier om de hoek of het aannemen van vluchtelingen in hun bedrijf.

De Amsterdamse stichting werkt ook samen met ondernemers met een migratieachtergrond. Zij vormen een brug tussen de vluchtelingen die The Present probeert te helpen en de ondernemers die willen meedoen.

Vrijdag, de Dag van de Ondernemer, doet The Present een oproep voor meer solidariteit. Meer dan 500 betrokkenen – zoals Henk Jan Beltman van Tony’s ­Chocolonely en Yolanda ­Eijgenstein van Moving Leadership – delen vandaag een video op hun sociale media waarin zij pleiten voor meer ‘maatschappelijke winst’.

Initiatiefnemer Robert-Jan Glas ziet een grote overeenkomst tussen ondernemers en mensen met een vluchtelingenachtergrond: “Ze zijn allemaal enorm veerkrachtig. Die veerkracht kunnen we gebruiken voor meer maatschappelijke winst.”

The Present hoopt met de campagne nog meer ondernemers bewust te maken van hun eigen privilege en van hun maatschappelijke verantwoordelijkheid. Glas: “Dan word je, zoals we in de video zeggen een ‘entrepreneur at heart.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden