PlusAchtergrond

Willem Engel vindt dat het gevaar van corona zwaar wordt overdreven

Willem Engel is een man met een verhaal én een missie. De dansleraar transformeerde afgelopen maanden tot de voorman van viruskritisch Nederland. Van zijn vader leerde hij de overheid te wantrouwen en zich niks aan te trekken van wat anderen vinden.

Willem Engel in de fontein op het Binnenhof. Hij is mede-initiatiefnemer van de actiegroep Viruswaanzin die strijdt tegen de door de overheid genomen coronamaatregelen. Beeld ANP

“Hebben wij een afspraak?” Willem Engel (43) hangt met zijn hoofd over het balkon boven zijn dansstudio in de Rotterdamse wijk Overschie. Hij veert terug, zijn lange dreads zwiepen door de lucht. Een paar tellen later staat hij beneden. Hij moet nog even een gesprek afmaken, maar dan is hij klaar voor het interview. Sorry, druk. 

Hij geeft soms wel vier interviews per dag, zegt hij nadat hij een hand heeft gegeven. Engel staat sinds enkele weken in het middelpunt van de belangstelling. Zijn beweging Viruswaanzin telt op Facebook bijna 40.000 volgers en is de aanjager van de demonstraties tegen de coronamaatregelen. De 1,5 meterregel heeft volgens hem geen zin en richt de economie ten gronde. “Over drie maanden is alles failliet.” 

Eén van zijn stellingen: de meer dan 6000 doden die het RIVM aan corona toeschrijft, zijn niet áán maar mét het coronavirus gestorven. “Vaak hadden ze ook al wat anders.” Volgens hem is de coronawet bedacht ‘om de maatschappij te knechten’.

Nelson Mandela

Engel schuwt stevige uitspraken niet. Vanaf de bank in z’n dansstudio pleit hij voor burgerlijke ongehoorzaamheid (‘betaal de coronaboetes niet’) en voorspelt hij een revolutie, maar tegelijkertijd zegt hij geweld te verafschuwen en niemand te willen beschuldigen. Liever heeft hij dat in Nederland een verzoeningsproces tussen de regering en het volk op gang komt zoals president Nelson Mandela dat in Zuid-Afrika na de apartheid organiseerde. Tegenwerpingen begroet hij met een innemende glimlach, hij heeft op alles een antwoord paraat.

In de studio, een lange ruimte met grote spiegels aan de muur, is het stil en verlaten. Net als de afgelopen maanden. Engel gaf er online danslessen zodat zijn leden thuis nog wat in beweging konden blijven. Later gingen ze het dak op. Alles volgens de regels, niet omdat hij die zelf nou zo serieus neemt, maar omdat hij zijn cursisten niet in een lastig parket wilde brengen.

Braziliaanse zouk

Nu DA Dance Studio (DA staat voor Dancalegria, dansplezier) weer open mag, is het maar zeer de vraag of hij er met net zoveel overgave als voorheen mee bezig zal zijn. Máár Willem Engel is voor alles danser, zegt hij zelf. Hij brak z’n promotie-onderzoek als biofarmaceutisch wetenschapper af om zich te storten op de Braziliaanse zouk. Een ingrijpend besluit, want bij de familie Engel staat studie hoog aangeschreven. Willem is de zoon van de in Rotterdam bekende ‘krottenkoning’ Cees Engel. Die verdiende miljoenen aan de verhuur van honderden woningen, waaraan hij nauwelijks onderhoud pleegde, tot de gemeente hem voor 13 miljoen euro uitkocht.

Voor wie bij de naam Cees Engel niet gelijk een belletje gaat rinkelen, gaat dat wellicht wel bij Fort Oranje. Zijn camping die werd ontruimd omdat de bewoners in ‘mensonterende en erbarmelijke omstandigheden’ zouden wonen. Iets wat volgens de campingbaas zelf helemaal niet waar was. Nog steeds strijdt hij om het terrein terug te krijgen.

Kritisch

Van zijn vader leerde Willem om kritisch te zijn, vertelt hij. Dat de overheid het niet altijd aan het juiste eind heeft en ook niet per se het beste met ons voor heeft, daar geloven ze beiden in. Maar belangrijker nog: er niks om geven wat anderen van je vinden. “Als kind schaamde ik me als hij op straat stond te urineren. Dat was gewoon onaangepast gedrag en dat voor iemand die gepromoveerd was.” Hij lacht als hij over zijn vader praat, want nu beseft hij dat dat het mooiste geschenk is wat hij kon krijgen. “Het is voor veel mensen heel lastig om écht te staan voor waar je in gelooft.”

Door zelf overal maling aan te hebben, hoopt hij dat meer mensen dit kunnen. Op Facebook spreekt hij middels video’s zijn volgers toe. Maar, benadrukt hij, hij is niet de nieuwe Messias. Ze hoeven zijn voeten niet te kussen en alles wat hij zegt voor zoete koek te slikken. Al lijkt dat precies wat er nu gebeurt. Veel liever ziet hij dat die volgers zelf op onderzoek gaan, vragen stellen, kritisch zijn.

Liefde en geduld

Zijn kernboodschap is liefde en geduld. Zijn belangrijkste doel: de waarheid ontrafelen. “Politieke spelletjes, de economische malaise, misstanden in de gezondheidszorg, de teloorgang van de democratie, het buiten werking stellen van de Tweede Kamer. Dat zijn dingen waar we ons veel meer zorgen over zouden moeten maken dan over een coronacrisis die vooral een crisis is door de maatregelen en niet door het virus zelf.”

Hij weet goed hoe hij zich moet presenteren en kiest zijn woorden zorgvuldig en rap tegelijkertijd. Hij geeft het interview dan wel in een stoffen broek die zowel dienst kan doen als dansbroek en als pyjamabroek, maar hij praat alsof hij nooit anders deed. Hij doet er alles aan om niet weggezet te worden als complotgekkie. Aan theorieën waarom de overheid voor deze maatregelen kiest, brandt hij zich dan ook niet.

De oude Engel was biochemicus, Willems moeder muziekdocent. Thuis moest hij z’n tijd verdelen tussen school, muziekles en een teamsport. “Maar school ging voor alles.” Toen hij z’n ouders vertelde dat hij de wetenschap verliet voor de dans was hij bang geweest voor hun reactie. Hij had altijd de druk gevoeld om bepaalde doelen te bereiken. Uiteindelijk bleek het erg mee te vallen en waren ze zelfs trots op hem.

Het was een vrouw die hem aan het dansen kreeg. En het was ook een vrouw die hem aan het begin van de coronacrisis deed wankelen. Emotioneel zat hij niet lekker in zijn vel. Het zorgde er volgens hem voor dat hij mee ging in de paniek en ook angstig was. “Niet voor mijn eigen gezondheid, maar ik dacht wel aan mijn cursisten en mijn ouders.” Toen hij zich ging verdiepen, veranderde dat. Hij dacht: dit klopt niet. Volgens hem wordt het virus niet overgedragen door contact, maar door druppeltjes in de lucht. Daarom moeten ruimtes volgens hem goed worden geventileerd en kan een knuffel prima.

Hij zegt te putten uit wetenschappelijk onderzoek. Dat wetenschappers zijn standpunten niet delen, doet hem niet zoveel. Er zijn volgens hem ook wetenschappers die het wél met hem eens zijn.

Geschreeuw

Zoals ook dansles geven voor hem een missie is, is Viruswaanzin dat ook. Alles wat we dachten dat de maatschappij was, is niet meer, stelt hij. “Nu kunnen we het ook kneden naar een betere wereld. Door eigen verantwoordelijkheid te nemen en te zorgen voor de-escalatie. Door als iemand onaardig tegen je is, hier niet op te reageren met geschreeuw.”

Wanneer hij demonstraties op touw zet, zegt hij er ook altijd bij: doe het met liefde. Als ze worden verboden, gaat hij niet. Zijn moeder was nog even bang dat hij tóch zou gaan, toen door de rechter werd bepaald dat ze niet naar het Malieveld mochten komen. Ze maakte een noodpakketje klaar voor het geval hij in de gevangenis zou belanden.

Media

“Ze houdt van me en is bezorgd. Ik denk dat ze het zelf moeilijk vindt omdat ze in de risicogroep zit. Ze is nog niet bereid om te accepteren dat de overheid zoiets faliekant verkeerd zou doen. Ik denk dat dat voor veel mensen een heel grote en moeilijke stap is. Accepteren dat iemand die je veilig zou moeten houden, verkeerde beslissingen neemt, is pijnlijk.” Hij vergelijkt het met ouders die hun kind slecht behandelen.

Engel heeft veel commentaar op de media, die volgens hem alles klakkeloos overnemen en weinig eigen onderzoek doen. Toch blijft hij interviews geven aan diezelfde media, want zijn verhaal moet worden gehoord, vindt hij. Het liefst had hij het interview dansend gedaan, want ‘dan praat je anders en druk je je emoties op een oprechtere manier uit’. “Hoe mooi zou het zijn als je in een krant een verhaal kan voelen in plaats van lezen. Ik wil best minister worden, maar dan moet het wel minister van dans zijn.” 

Actievoerders van onder meer Viruswaanzin protesteerden maandag voor het gebouw van Het Parool, De Volkskrant en Trouw, omdat er volgens hen nauwelijks meer eerlijke en kritische journalistiek is. Beeld ANP
Actievoerders van onder meer Viruswaanzin protesteerden maandag voor het gebouw van Het Parool, De Volkskrant en Trouw, omdat er volgens hen nauwelijks meer eerlijke en kritische journalistiek is. Beeld ANP
Actievoerders van onder meer Viruswaanzin protesteerden maandag voor het gebouw van Het Parool, De Volkskrant en Trouw, omdat er volgens hen nauwelijks meer eerlijke en kritische journalistiek is. Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden