PlusAchtergrond

Welke mensen wachten in Kabul op evacuatie naar Nederland?

Terwijl het nog onduidelijk is wanneer Nederland mensen kan evacueren uit Kabul, is er ook veel discussie over wie ons land zou moeten evacueren. Verschillende groepen die mogelijk gevaar lopen maken daar aanspraak op. Een overzicht.

Een Talibanstrijder hijst de vlag van de Taliban. Beeld EPA
Een Talibanstrijder hijst de vlag van de Taliban.Beeld EPA

Nederlanders: er zijn volgens het kabinet nog zeker negen Nederlanders in Afghanistan, waarvan ‘de meesten’ in Kabul. Gepoogd wordt hen te evacueren.

Ambassadepersoneel: Nederlands ambassadepersoneel is al geëvacueerd, zij werden zaterdagnacht ‘van hun bed gelicht’ door Amerikaanse militairen. Afghaanse medewerkers van de ambassade zitten nog in Afghanistan. Het gaat om 36 mensen en hun gezinnen. Het is de bedoeling om ook hen naar Nederland te laten komen.

Tolken: een groep die ook naar Nederland kan, is die van de tolken die voor de Nederlanders hebben gewerkt. In totaal verstrekte Defensie 273 ‘tolkenpassen’. 111 tolken en hun gezinnen (samen ongeveer 500 mensen) zijn al hier. 67 defensietolken en hun familie zitten nog in Afghanistan, net als 35 Afghanen die voor de politiemissie van de EU hebben getolkt. Ook dit zijn samen ongeveer 500 mensen, zei minister Bijleveld.

Gepoogd wordt hen alsnog naar Nederland te halen. Maar niet alle tolken wíllen naar ons land komen. Sommigen werkten ook voor de krijgsmacht van andere landen en kozen voor een nieuw leven in bijvoorbeeld de VS of Groot-Brittannië. Anderen willen niet vertrekken, bijvoorbeeld omdat ze dan hun ouders moeten achterlaten (alleen hun eigen gezin mag meereizen naar Nederland).

Beveiligers en ander personeel: een groep wier status onduidelijker is, is die van het overige ondersteunende personeel, zoals beveiligers, chauffeurs en koks. Defensie zegt een lijst met tien bewakers te hebben die een contract hadden, zij maken aanspraak op evacuatie. Andere gevallen zullen ‘welwillend’, maar ‘op individuele basis’ worden bekeken. Het is onbekend om hoeveel mensen het hier gaat.

Een woordvoerder van Vluchtelingenwerk weet ook niet hoeveel het er zijn. “Dat had de afgelopen maanden allemaal in alle rust kunnen worden uitgezocht, met een zorgvuldige procedure, maar dat is niet gebeurd. Nu is de paniek uitgebroken, en weet niemand hoe groot deze groep is en wie er eventueel in aanmerking komt.”

Volgens Anne-Marie Snels, tot voor kort voorzitter van militaire vakbond AFMP en nauw betrokken bij de tolken en hun gezinnen, kunnen alleen de ministeries weten om hoeveel mensen het gaat. “Maar die geven geen cijfers. Dat maakt controle door de Tweede Kamer lastig. We zullen dan wellicht heel veel mensen achterlaten.”

Journalisten, activisten: Minister Kaag gaf aan dat er ook gekeken wordt naar Afghanen die journalisten hielpen hun werk te doen, en naar mensen met ‘een zichtbare rol’ in programma’s op het gebied van ontwikkelingssamenwerking en bij andere missies. Onduidelijk is om hoeveel mensen het gaat. De Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ) zei maandag tegen Nu.nl dat het in het geval van mensen die de media hielpen om vijftien personen gaat.

Er gaan ook stemmen op om, in navolging van Canada, plek te bieden aan Afghanen die opkomen voor bijvoorbeeld vrouwenrechten. Kaag zei maandag dat er ook plek is voor ‘andere categorieën’, maar concrete beloftes doet het kabinet niet, ook vanwege de instabiele situatie in Afghanistan.

Medewerkers ngo’s: Non-gouvernementele organisaties (ngo’s) maken zich ook zorgen om hun lokale personeel. Zo heeft Cordaid in Afghanistan meer dan honderd mensen in dienst, en werken zij ook veel samen met lokale organisaties. Die zetten zich door het hele land in voor zaken als vrede en gezondheid, maar soms ook voor een in Taliban-perspectief omstreden onderwerp als gendergelijkheid. De vrees is dat ook deze mensen gevaar lopen. De ngo’s willen ook deze mensen een veilig heenkomen bieden. Onduidelijk is in hoeverre het kabinet daarin mee gaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden