Plus

Wat betekent het Britse vertrek voor Nederland?

Krijgt Nederland een vlekkeloze brexit? Vergeet het maar. Ook wij krijgen met de gevolgen te maken van de Britse EU-muiterij, zelfs mét een akkoord. Vooral in de portemonnee gaat het pijn doen.

Beeld Yoko Heilgers

Op reis

Een weekendje Londen of een weekje met de caravan naar de Cotswolds kan wel eens een goedkoop vakantie-uitje worden – maar wel een met haken en ogen. Ook na het brexit­akkoord dat de Britse regering donderdag op de valreep met de EU sloot, zal de Britse uittreding verre van vlekkeloos verlopen. Weliswaar leefde het pond sterling na het akkoord eventjes op, maar valutavorsers voorspellen dat de Britse munt na het EU-vertrek tegenover de euro weer verder in waarde zal dalen.

Daardoor wordt het voor ons goedkoper om in het Verenigd Koninkrijk te verkeren. Of we daarvan zullen profiteren, is de vraag. De kans is groot dat de kosten voor een reisje over de Noordzee omhoog zullen gaan, of we dat nu met het vliegtuig, de boot of de trein maken.

Met het vertrek van de Britten vervallen immers de afspraken over een vrij luchtruim en zeetransport tussen de Britse eilanden en Europa. Door zulke afspraken zijn prijsvliegers als Easyjet en Ryanair opgebloeid en zijn de vliegprijzen binnen de EU de afgelopen 25 jaar met gemiddeld 40 procent gedaald.

Als het Britse parlement zaterdag instemt met het EU-verdrag – dat is nog helemaal de vraag – zijn verdere reisgevolgen beperkt. Angstbeelden over veerboten die niet meer mogen aanmeren, zijn dan van de baan.

Vakantiegangers die naar het Verenigd Koninkrijk reizen, moeten straks sowieso opletten. Buiten de EU zijn zorgkosten na een ongelukje bijvoorbeeld minder gedekt, tenzij wordt bijverzekerd. En wie zijn huisdier in de vakantiecamper meeneemt, loopt straks het risico dat het beestje eerst zes maanden in Britse quarantaine moet.

Ook mobiel telefoneren kan er wel weer eens peperduur worden. Volgens Europese regels zijn roamingkosten binnen de EU overal hetzelfde, maar in het Verenigd Koninkrijk kunnen telecomaanbieders weer flink aan de prijsknop gaan draaien.

Elders biedt de brexit wel een vakantievoordeel: er is straks meer ruimte op de strandbedjes aan de Spaanse Costa’s als de Britten door de dure euro hun Europese vakantie niet meer kunnen betalen.

Winkelen

Eenmaal in het zelfstandige Verenigd Koninkrijk zullen, dankzij het lage pond, de prijzen in winkels lager liggen dan wij gewend zijn. Tenminste, als producten voorhanden zijn. Met een akkoord zijn angstbeelden van tekorten – van levensreddende medicijnen tot ontbijt­granen – overbodig, maar dat hangt ook af van de meegaandheid van de Britse toezichthouders. Die mogen volgens het verdrag eerder afwijken van Europese regels, onder meer op het gebied van voedselveiligheid.

Gekochte spullen meenemen wordt een probleem. Nu gelden alleen voor alcohol en rookwaar limieten, maar het vrije verkeer van goederen waardoor we ongebreideld Britse spullen konden inslaan, is straks van de baan.

Dat betekent dat we in het vervolg voor maximaal omgerekend 430 euro (als we per vliegtuig of boot reizen) of 300 euro (auto, trein) mogen meenemen zonder aan de grens bij te betalen. Het wordt dus oppassen of we de groene of rode rij bij de douane kiezen, anders komt er nog een boete bovenop ook. Voordeeltje: EU-burgers kunnen de betaalde VAT (btw) straks terugvragen via diensten als Global Refund of GWK.

Internetwinkelen wordt heel wat minder rendabel. Straks mag, net als uit andere niet-EU-landen, maar tot 22 euro btw-vrij worden gewebshopt. Boven de 150 euro moeten ook nog eens invoerrechten worden betaald, anders staat de koerier het pakket niet af.

Met consumentenbescherming, zoals garantie en retourrecht, zit het nog wel even snor.

Wel even oppassen met edelmetalen als goud en zilver. De EU zal Britse keurmerken niet meer erkennen – en andersom.

Ook zullen we langer moeten wachten op onze pakketjes: de postbezorging van en naar het Verenigd Koninkrijk gaat volgens PostNL en DHL door extra controles een dag langer duren.

Straks moeten immers alle stukken door de verzender voorzien zijn van de benodigde douaneformulieren – en dat geldt ook voor particulieren die een cadeautje opsturen of een aankoop van een Britse webwinkel retourneren.

Werk en inkomen

450 euro. Dat is het bedrag dat iedere Nederlander jaarlijks in zijn portemonnee zal missen na de Britse uittreding. Gemiddeld dan, want volgens het Centraal Planbureau (CPB) tempert een brexit-met-akkoord onze welvaart jaarlijks met 7,7 miljard euro.

Komt het alsnog tot een harde brexit, dan tempert die onze welvaart jaarlijks met tien miljard, gemiddeld 585 euro per Nederlander.

De werkelijke klap sluipt de komende jaren onze portemonnee binnen. Hoe dan ook zullen de verwachte brexitkosten (2,3 miljard) voor de Nederlandse economie en voor de nieuwe verdeling van Europese afdrachten (die ons per jaar 2 tot 3 miljard euro meer kan gaan kosten) moeten worden gecompenseerd.

Ook de gevolgen van de gederfde handel (die zonder akkoord tot 16,5 miljard euro per jaar kan afnemen) zullen niet positief uitvallen voor inkomen en werkgelegenheid. Zo rekent het CPB er in dat geval op dat er 40.000 arbeidsplaatsen verdwijnen – al kunnen die ook weer gecompenseerd worden door kansen elders.

Bedrijven

Heb je een bedrijf, maak dan de borst maar nat. De onzekerheden zijn zo groot, ook aan de hand van het nu gesloten brexitakoord, dat het nagenoeg onmogelijk is om een kant-en-klaar antwoord te geven op vragen.

Niet voor niets adviseert zo ongeveer iedereen – van overheid, Kamer van Koophandel tot bank – ondernemers al twee jaar om de brexitgevolgen voor het eigen bedrijf duchtig te onderkennen. Desondanks heeft het merendeel van de ondernemers nog geen idee.

Nu is afgesproken dat de Britten sneller van EU-regeltjes afkunnen dan tot nu was vastgelegd, hoeven ze zich binnenkort niet langer aan de Europese regels en standaarden te houden.

Daardoor stijgen de exportkosten voor goederen en diensten uit Nederland met 13 procent, doordat producten aan andere eisen moeten worden aangepast of opnieuw moeten worden beoordeeld. Probleempje: de EU erkent straks geen enkele Britse keuringsinstantie meer.

Qua werkgelegenheid is het vertrek nog altijd een mijnenveld. Vooralsnog staat niets Britten in de weg om in Nederland te werken en andersom, maar ook dat kan veranderen, nu het vrije verkeer van personen en diensten sneller dan gedacht kan vervallen.

Als het Verenigd Koninkrijk – zoals aangekondigd – quota instelt voor buitenlandse werknemers, zal de EU niet achterblijven. Dat kan nare gevolgen hebben voor Nederlandse werkgevers die op zoek zijn naar talent dat in Nederland niet voorhanden is.

Maar misschien kunnen die door de Britten zo verfoeide ‘klus-Polen’ dan bij ons aan de slag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden