Lijstje

Wat als ik mijn huur niet kan betalen door de coronacrisis? En 9 andere financiële vragen

Het coronavirus veroorzaakt niet alleen een wereldwijde volksgezondheidscrisis, het brengt ook een enorme economische schade met zich mee. 10 financiële vragen beantwoord. 

Het Leidseplein is uitgestorven.Beeld ANP

1. Hoe groot zijn de economische gevolgen van deze crisis?

Die zijn hoe dan ook enorm. Denk alleen al aan de kappers, marktlui, winkels en horeca die het maandenlang zonder inkomsten moeten zien te rooien, de vliegtuigen die aan de grond staan of de gehele culturele sector die op z’n gat ligt.

Een recessie is onvermijdelijk, aldus het Centraal Planbureau. Stel dat de coronacrisis op 1 juni is afgelopen, dan nog krimpt de Nederlandse economie dit jaar (1,2 procent) en stijgt de werkloosheid (van de huidige 3 naar 4 procent). Volgens Klaas Knot, directeur van De Nederlandsche Bank, wordt die recessie mogelijk nog dieper dan de bankencrisis in 2008. Toch is Knot ook positief. “Als we de dip goed managen, kunnen we de gevolgen beperken.”

Amsterdam wordt ook nog eens extra hard geraakt. Dat komt door het grote aandeel van sectoren als horeca, hotellerie en groothandel, die arbeidsintensief zijn en te maken hebben met een grote productie-uitval. Elke maand dat de coronacrisis voortduurt, kost de regio Amsterdam 1,6 miljard euro. Een kwart tot een half miljoen banen staan onder druk.

Als de huidige maatregelen doorlopen tot 1 juni, krimpt de economie van de regio (behalve de stad Amsterdam, ook randgemeenten als Haarlemmermeer, Amstelveen, Diemen en Purmerend) dit jaar met 1,5 procent, waar een groei van 2,3 procent was verwacht. In de zwartste scenario’s gaat het zelfs om een krimp van 2,8 procent. Met elke maand extra maand zal de economie nog eens 1,5 procent indikken. 

2. Wat doet Amsterdam hiertegen?

De stad maakt 50 miljoen euro vrij. Met dit noodfonds wordt onder andere het schrappen van de marktgelden, de reclamebelasting en de precario (terrastaks) gefinancierd. 

Van een fonds voor Amsterdammers die in de financiële problemen zitten door het coronavirus is nu nog geen sprake. De stad kijkt wel naar mogelijke extra hulp voor kunst- en cultuursector.

3. Mijn bedrijf moet ineens dicht. Waar heb ik als ondernemer recht op? 

De overheid trekt de schatkist royaal open: met een groot aantal maatregelen kunnen bedrijven de financiële gevolgen van de coronacrisis proberen in te perken. 

Zo mogen belastingen (btw, inkomstenbelasting, ­vennootschapsbelasting, omzetbelasting en loonbelasting) drie maanden later worden betaald. Dit moet wel met de Belasting besproken worden. Wie meer dan twintig procent aan inkomsten verliest, kan drie maanden een tegemoetkoming in de loonkosten krijgen. De overheid betaalt maximaal negenti procent, mits de eigenaar de salarissen doorbetaalt en niemand ontslaat.

Ondernemers kunnen bovendien direct 4000 euro acute noodhulp aanvragen voor hun vaste lasten: de Tegemoetkoming Ondernemers Getroffen Sectoren COVID-19 (TOGS). Deze was eerst vooral bedoeld voor horecaondernemers en de culturele sector, maar de regeling is later verruimd. Zie hier de voorwaarden, en hier het volledig overzicht van de financiële regelingen voor bedrijven. 

En toch zal dit niet voldoende zijn om te voorkomen dat de werkloosheid stijgt en dat bedrijven omvallen. Zoals minister Wopke Hoekstra van Financiën zei: “Dit gaat pijn doen, dit gaat piepen en kraken.”

4. En als zzp’er, nu mijn inkomsten zijn verdampt?

Zzp’ers mogen net als andere ondernemers hun belastingen uitstellen, en kunnen een lening voor hun vaste lasten afsluiten bij de gemeente van maximaal 10.157 euro tegen een rente van 2 procent.

Ook kunnen zij een uitkering aanvragen van maximaal 1500 euro per maand, voor drie maanden. Ze moeten zelf ‘naar waarheid’ een schatting maken van de inkomsten die ze in de periode tussen 1 maart en 31 mei denken te hebben. Vervolgens wordt per maand bepaald hoe groot de aanvulling moet zijn. 

Het gaat om een gift, en er wordt niet gekeken naar vermogen of het inkomen van een partner. Deze uitkering vraag je hier aan bij de gemeente Amsterdam.

5. Gaan niet heel veel mensen misbruik van maken van deze regelingen?

Ja, er zal belastinggeld op de verkeerde plek terechtkomen: bij bedrijven die het niet nodig hebben bijvoorbeeld. Maar minister Hoekstra van Financiën vindt het momenteel belangrijker dat de noodsteun rap wordt uitgekeerd dan dat er een waterdichte regeling op tafel komt.

Toch zei hij hard te gaan optreden tegen fraude. “Degene die het gore lef heeft om van deze noodsituatie misbruik te maken, moet natuurlijk de overheid achter zich aan krijgen.”

6. Wat moet ik doen als ik mijn huur niet meer kan betalen?

De landelijke huurdersvereniging Woonbond krijgt tientallen mailtjes en belletjes van mensen die bang zijn dat ze hun huur niet meer kunnen betalen omdat hun inkomen is ingestort door de coronacrisis. 

“We adviseren altijd: neem direct contact op met je verhuurder,” zegt woordvoerder Marcel Trip. “We hebben met veel corporaties gesproken, en zij willen bijna allemaal maatwerk leveren.” Dus: zit je met een inkomensdaling en maak je je zorgen, vraag direct of je bijvoorbeeld uitstel mag of een betalingsregeling kan treffen. Wie een huis huurt van een particuliere verhuurder heeft meer kans om bot te vangen, zegt Trip. “We maken ons zorgen of zij ook bereid zijn om coulant te zijn.”

Veel huurders krijgen bovendien binnenkort hun jaarlijkse huurverhoging op de mat. “Wij willen graag dat de huren in de vrije sector worden bevroren, en zijn daarvoor in gesprek. Helaas hebben huurders daar nu nog niets aan.”

Woningcorporaties en particuliere verhuurders hebben afgesproken in ieder geval geen incassokosten te rekenen bij een betalingsachterstand en geen mensen uit hun huis te zetten tijdens de coronacrisis – tenzij sprake is van criminele activiteiten of ernstige overlast. Dit geldt ook voor wie al een betalingsachterstand had opgebouwd vóór de virusuitbraak. 

Daarnaast komt minister Stientje van Veldhoven van Milieu en Wonen met een spoedwet om tijdelijke huurcontracten te verlengen voor zolang de crisis duurt. 

7. En mijn hypotheek?

Voor kopers geldt hetzelfde: neem contact op met je bank, want elke huiseigenaar met financiële problemen kan uitstel van betaling aanvragen. 

De ING zet bijvoorbeeld je eerstvolgende incasso stop zodra je laat weten binnen nu en twee maanden de hypotheek niet te kunnen betalen. Een speciale medewerker zoekt vervolgens met je uit wat de mogelijkheden zijn. De Rabobank biedt kosteloos drie maanden uitstel aan voor aflossing en rente, een regeling die ook later mag worden aangevraagd. En ook ABN Amro biedt zo’n betaalpauze van drie maanden aan. 

Huiseigenaren worden in ieder geval niet uit hun huis uitgezet als ze hun hypotheek niet kunnen betalen. Tot 1 juli worden huizen in Nederland niet gedwongen verkocht. “In deze tijd moeten mensen zich geen zorgen maken over een dak boven hun hoofd,” zei minister Stientje van Veldhoven (Wonen). 

8. Wat moet ik doen met mijn sportschoolabonnement, nu ik niet kan sporten? 

Fitnessclubs blijken op drie manieren met hun klanten om te gaan: ze innen niets, de helft of gewoon de volle mep. Dat gaat dan wel om de kleine sportscholen die het niet zonder hun abonnementsgelden redden. Wie een abonnement niet als een donatie wil zien, kan z’n geld terugvragen. 

Minister Wouter Koolmees (Sociale Zaken) riep iedereen echter op toch door te blijven betalen – ook de muziekschool, de sportschool en de huishoudelijke hulp. “Wij zorgen als overheid dat jouw salaris wordt doorbetaald, dan hoop ik dat mensen de verantwoordelijkheid nemen om anderen te helpen deze lastige periode door te komen. Vergeet ook de middenstand niet. Of het restaurant om de hoek: ik zie in mijn eigen woonplaats hoe de hele buurt momenteel langskomt voor afhaalmaaltijden, zodat er toch nog wat wordt verdiend.”

9. En de crèche of de buitenschoolse opvang?

Het is de bedoeling dat ouders de rekeningen van de kinderopvang gewoon blijven betalen. Zij krijgen dit geld wel terug, voor zolang de opvang gesloten is door de coronacrisis. Dit geldt ook voor mensen van vitale beroepen, wiens kinderen nog wel naar de opvang kunnen. 

10. Gaan die torenhoge huizenprijzen nu eindelijk eens inzakken?

De coronacrisis zal ook de Amsterdamse huizenmarkt raken. Hoe is nog onzeker, maar de markt moet een enorme klap krijgen voordat de prijzen gaan zakken. 

Economen van de Rabobank verwachten dat de prijzen in Amsterdam minder hard zullen gaan stijgen. Maar zodra de crisis voorbij is, gaan ze weer omhoog. 

De economen van ABN Amro deden een voorspelling voor de Nederlandse huizenprijzen in het algemeen. Die zullen gaan dalen, denken zij, omdat de werkloosheid zal toenemen, de inkomens gaan slinken en de hypotheekrentes juist zullen stijgen. Hoeveel de prijzen zullen zakken, durft de bank nog niet te zeggen – dat hangt helemaal af van hoe de coronacrisis zich zal ontwikkelen. Als de prijzen inderdaad naar beneden gaan, zou dat voor het eerst sinds 2014 zijn. 

Kortom: wat precies de gevolgen zijn voor de Amsterdamse huizenprijzen is nu nog niet te overzien. Omdat de economie een enorme klap krijgt, valt het ergens te verwachten dat de prijzen zullen zakken. Maar Amsterdam blijft ook in tijden van crisis een populaire stad, waar de vraag vele malen groter is dan het aanbod. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden