Plus

Waarom dalen pensioenen ondanks groeiende economie?

De economie draait als een dolle, het aantal vacatures is nog nooit zo klein geweest, de beurzen veren op en we kopen ons suf. Toch moeten pensioenfondsen hun uitkeringen verlagen. Hoe is dat mogelijk?

Beeld anp

1. Wat is er aan de hand?
In hun periodieke bericht geven de grote pensioenfondsen vandaag aan wat al een tijdje wordt gevreesd. Hun dekkingsgraad is de afgelopen jaren zo ver teruggelopen dat het moment dichterbij komt dat ze moeten korten op de ­uitkering van pensioenen.De afgelopen jaren heeft een groot deel van de fondsen die uitkering al niet meer geïndexeerd - verhoogd vanwege de inflatie - waardoor pensioengerechtigden er ondanks de huidige economische voorspoed op achteruitgaan.

2. Wat houdt die dekkingsgraad in?
De dekkingsgraad laat zien hoeveel geld pensioenfondsen in kas hebben om op lange termijn aan hun verplichtingen te voldoen. Wettelijk is vastgelegd dat de fondsen ten minste 4 procent méér in kas moeten hebben dan hun verplichtingen groot zijn. Veel fondsen zitten akelig dicht bij die grens of zitten er al onder.

Vooral voor de metaalfondsen PME en PMT ­begint de tijd te dringen. PME heeft nu een dekkings­graad van 101 procent, PME zit op
100 procent.

De twee zitten daarmee voor het vijfde jaar onder de wettelijke dekkingsgraad. Dat betekent dat, als er niet snel iets verbetert, de huidige en toekomstige uitkeringen voor 1,4 miljoen metaal­werkers op 1 januari 2020 omlaaggaan om weer op 104 procent uit te komen.

Voor andere fondsen - zoals het grootste pen­sioenfonds van ons land, ambtenarenfonds ABP (102 procent), en zorgfonds PFZW
(101 procent) - klinkt nu de bel voor de finale ronde: ze hebben nog een jaar om uit de problemen te ­komen.

3. Hoe kan dat?
Pensioenfondsen beleggen het ingelegde geld voorzichtig en goed gecontroleerd. Er wordt belegd in zaken als aandelen, vastgoed, obligaties en infrastructuurprojecten.

Die brede spreiding moet de fondsen immuun maken voor schommelingen en crises. Het zorgt er ook voor dat de fondsen niet snel profiteren van een economische opleving. Welisstaan de beurskoersen flink hoger dan tijdens de crisis, maar dat is onvoldoende om de karige rendementen uit het verleden te compenseren.

Allesbepalend is de steeds verder dalende rente. De rentesoort waarmee pensioenfondsen rekenen, staat nu historisch laag. Zowel de fondsen als toezichthouders waarschuwen al jaren voor de gevolgen, omdat die niet gemakkelijk gecompenseerd kunnen worden.

4. Wat is de oplossing nu?

De pensioensector en het kabinet willen het pensioenstelsel al een tijdje hervormen, zodat het beter bestand is tegen tegenvallers. Zo zou de verplichte reserve anders vastgesteld moeten worden. Dat heeft wel gevolgen voor de pensioenen en de pensioenrechten die we nu opbouwen. Omdat vakbonden, kabinet en werkgevers het over compensatie daarvan niet eens kunnen worden, is dat overleg eind vorig jaar geklapt - en nog altijd niet herstart.

Een handreiking uit Den Haag ligt in het verschiet. De Raad van State adviseerde het ­kabinet deze week dat het begrotingsmeevallers niet moet verjubelen, maar onder meer zou moeten besteden aan de renovatie van het pensioen­stelsel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.