PlusAnalyse

Waar blijft het oog voor jongeren tijdens deze lockdown?

null Beeld Jakob van Vliet
Beeld Jakob van Vliet

Met de avondklok, die zaterdagavond ingaat, neemt Nederland een rigoureuze maatregel om de crisis het hoofd te bieden. De Britse variant van het coronavirus maakt nieuwe restricties onvermijdelijk, maar opnieuw zijn vooral jongeren de dupe. Waar blijft een deltaplan voor de jeugd? 

De onderzoeken over oplopende onderwijs­achterstanden en depressiviteit stapelen zich op. Een derde van alle studenten geeft zijn of haar leven momenteel een onvoldoende, meldde het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) deze week. 

Andrea Evers, gezondheidspsycholoog en lid van de wetenschappelijke adviesraad van de coronagedragsunit van het RIVM, stelde aan tafel bij de talkshow M dat de groep 16- tot 24-jarigen het hardst wordt getroffen. Hun sociale leven staat in de pauzestand, juist nu ze zichzelf en de wereld zouden moeten ontdekken. 

Dezelfde boodschap verkondigt Jet Busse­maker, voorzitter van de Raad voor Volks­gezondheid en Samenleving (adviseur van regering en parlement). “Je moet ook een sociaal vaccin hebben,” zei de voormalig onderwijs­minister bij Op1, vooral doelend op jongeren, alleenstaanden en mensen met een beperking. Iedereen heeft last van de corona-aanpak, maar de maatregelen slaan onevenredig hard neer bij die groepen. De ook aanwezige minister van Sociale Zaken Wouter Koolmees kreeg bijna een stijve nek van het instemmend geknik, maar iets substantieels had hij niet te bieden. 

null Beeld Jakob van Vliet
Beeld Jakob van Vliet

Miljarden euro’s

Terwijl het kabinet ook deze week miljarden euro’s op tafel legde om ondernemend Nederland op de been te houden, is er vooralsnog geen zicht op een doortimmerd plan voor de jeugd. Terwijl: de groep die het minste last heeft van het coronavirus, heeft het meeste last van de inperkingen. Na de scholensluiting treft ook de avondklok juist jongeren het hardst.

Bussemaker is niet de enige die zich afvraagt of het uitgaansverbod wel proportioneel is. Maurice van den Bosch, bestuursvoorzitter van het OLVG, waarschuwde in Het Parool voor de neveneffecten van de virusbestrijding, zoals toenemende kindermishandeling. “De zorg is niet alleen het ziekenhuis, de zorg is de maatschappij.”

Maar in de Tweede Kamer kreeg Mark Rutte donderdag net als altijd brede steun voor de corona-aanpak. 120 van de 150 Kamerleden zijn het eens met de avondklok. Alleen PVV-leider Geert Wilders gaf hard tegengas: “Lieg mensen niet voor door te zeggen dat alles van de avondklok afhankelijk is, want de thuissituatie is veel belangrijker.”

Rutte betoogde dat het alternatief nog draconischer is: een complete lockdown, waarbij je helemaal niet meer het huis uit mag. Zo omzeilde hij de vraag of ook zonder avondklok kan worden voorkomen dat de Britse variant de zorg straks overspoelt. Onderzoek aan de universiteit van Oxford duidt erop dat de maatregel het reproductiegetal (de R waaraan de verspreidingsgraad van het virus is af te lezen) met 13 procent omlaag kan brengen. Dat is fors, maar het is niet meer dan een beredeneerde inschatting.

null Beeld Jakob van Vliet
Beeld Jakob van Vliet

Quarantaineplicht

Opmerkelijk was dat Rutte de doorgaans gezagsgetrouwe SGP niet kon overtuigen. “Het is eerder een uiting van onmacht dan van daadkracht; een compensatie voor tanend draagvlak en verminderde naleving van de reeds bestaande maatregelen,” aldus de nestor van de Kamer, Kees van der Staaij. “Is het dan wijs om er steeds nóg een schep bovenop te doen? Je kunt een elastiek niet blijven uitrekken. Op een gegeven moment knapt het.”

Met de avondklok gaat Nederland opnieuw een grens over waarvan aanvankelijk werd gedacht dat we er verre van zouden blijven. Hetzelfde geldt voor een quarantaineplicht voor inkomende reizigers (een maatregel die de Kamer vijf maanden geleden verontwaardigd van de hand wees), een vliegverbod en het ‘dringende advies’ hooguit één bezoeker per dag thuis te ontvangen. Evengoed drastische ingrepen, die nu zonder noemenswaardige discussie zijn aanvaard.

En ook nu zei iedereen plechtig dat er oog moet zijn voor jongeren, alleenstaanden en andere groepen die in de knel komen. Maar als het erop aankomt, is in deze crisis de druk op de ziekenhuizen leidend. Steevast volgt men de adviezen van de virologen en epidemiologen uit het Outbreak Management Team (OMT) om verspreiding van het virus zoveel mogelijk in te perken.

De recente taferelen in het Verenigd Koninkrijk – met rijen ambulances voor ziekenhuizen – en de veel hogere besmettelijkheid van de Britse variant geven daar ook aanleiding toe. Sinds februari vorig jaar zijn veel momenten aan te wijzen waarop de regering te laat te weinig ondernam of te snel te veel maatregelen versoepelde. Dat verwijt ligt nu niet direct op de loer. Al zullen, als de Britse variant ondanks de aangescherpte koers ongenadig toeslaat, critici zich afvragen of het kabinet niet nog meer had kunnen doen. 

Ook dan rust op de politiek de plicht meer te doen dan het bewijzen van lippendienst aan de Nederlandse jeugd. En voor het draagvlak en de geloofwaardigheid van het demissionaire kabinet zou het helpen als het vaccinatiebeleid eindelijk eens vaart krijgt. 

null Beeld Jakob van Vliet
Beeld Jakob van Vliet
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden