PlusNieuws

Volgens de opiniepeilers gaat liefst één op de drie stemmen naar een lokale partij

Hoewel veel stembureaus al sinds maandagochtend open zijn, zijn nog maar weinig kiezers gaan stemmen voor de gemeenteraadsverkiezingen. Het overgrote merendeel van de kiezers is van plan woensdag zijn stem uit te brengen.

Hans van Soest
Wopke Hoekstra (CDA) en Lilian Marijnissen (SP) tijdens een verkiezingsdebat van de NOS.  Beeld ANP
Wopke Hoekstra (CDA) en Lilian Marijnissen (SP) tijdens een verkiezingsdebat van de NOS.Beeld ANP

Een deel van de stembureaus (ruim 1700) is al sinds maandagochtend open. Woensdag zijn er ongeveer 8800 stembureaus waar mensen hun keuze kunnen uitbrengen. Op grote stations waar al twee dagen gestemd kan worden, is het tot nu toe rustig geweest, meldt een woordvoerder van de NS. Van de vier grote steden had Den Haag tot dusver de grootste opkomst, met 8,5 procent van de stemgerechtigden. In Utrecht is 6,8 procent komen stemmen, in Amsterdam 6,2 procent en in Rotterdam 5,1 procent.

Als de stembussen morgenavond sluiten, lijken lokale partijen de grote winnaar te worden van de gemeenteraadsverkiezingen, voorspellen meerdere opiniepeilers. Kopstukken van landelijke partijen kruisten dinsdagavond nog de degens tijdens een rechtstreeks uitgezonden televisiedebat van de NOS, maar volgens peilingen krijgen de lokale partijen deze raadsverkiezingen meer stemmen dan ooit. Een slotpeiling van onderzoeksbureau I&O Research voorspelt dat zij ruim een op de drie stemmen krijgen.

Gemankeerd televisiedebat

Het televisiedebat gisteravond was wat gemankeerd. VVD-leider Mark Rutte en D66-leider Sigrid Kaag lieten zich vervangen omdat ze aanwezig moesten zijn bij een debat in de Eerste Kamer en PVV-voorman Geert Wilders meldde zich af met griep. Een deel van het debat ging ook niet over de gemeenteraadsverkiezingen, maar over de oorlog in Oekraïne.

De oppositiepartijen openden de aanval op het kabinetsbeleid. SP-leider Lilian Marijnissen zei dat Oekraïense vluchtingen vooral in rijkere gemeenten moeten worden opgevangen. PvdA-Leider Lilianne Ploumen verwijt de regeringspartijen te bezuinigen op de jeugdzorg en GroenLinks’er Jesse Klaver vindt dat de huidige regeringspartijen de verzorgingsstaat hebben afgebroken. VVD, D66, CDA en ChristenUnie verdedigden juist de keuzes van het kabinet.

Het lijkt de kiezer allemaal niet te beïnvloeden. Bij de vorige verkiezingen haalden de lokale partijen samen bijna 30 procent van de stemmen, nu zou dat hoger uitvallen. Wel moet daarbij worden gezegd dat veel kiezers hun keuze nog niet hebben gemaakt en dat de opkomst bij de verkiezingen waarschijnlijk net zo laag is als vier jaar geleden: iets meer dan de helft van de stemgerechtigden ging toen naar het stemlokaal. Dat maakt dat de uitslag lastig te voorspellen is.

Herindelingen

Al sinds de eeuwwisseling zit de steun voor lokale partijen in de lift. Het gevolg is dat alle landelijke partijen ook in de huidige peilingen weer wat inleveren ten opzichte van de vorige raadsverkiezingen in 2018. Ook volgens Peil.nl is een derde van het electoraat van plan op een lokale partij te stemmen. Het gaat vooral om kiezers die bij Kamerverkiezingen op PVV, SP, JA21, FVD of BBB stemden en die niet in alle gemeenten op de kieslijst staan. Maar meer dan bij vorige raadsverkiezingen zegt nu ook de achterban van andere partijen een stem op een lokale partij te overwegen.

Er kan gestemd worden in 333 gemeenten. Elf gemeenten doen niet mee, omdat daar vanwege gemeentelijke herindelingen al verkiezingen zijn geweest.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden