Plus

Vijf vragen over de eindtoets van achtstegroepers

Met knikkende knieën en zweethandjes beginnen ruim 7000 Amsterdamse achtstegroepers dinsdag aan de eindtoets. Vijf vragen over de laatste toets die kinderen op de basisschool maken.

Beeld ANP

Wat zijn alternatieven voor de Cito-toets?
Dit jaar test meer dan de helft van Nederlandse basisscholen hun leerlingen met een andere toets dan de Centrale Eindtoets, voorheen de Cito-toets. Andere eindtoetsen waar scholen uit kunnen kiezen zijn Route 8, de IEP Eindtoets, de Dia-eindtoets en de AMN-eindtoets.

Alle bovenstaande eindtoetsen zijn goedgekeurd door de minister op basis van advies door 'toetsexperts'. Voorwaarden voor een erkende eindtoets zijn bijvoorbeeld dat de resultaten van verschillende jaren goed te vergelijken zijn en dat de opgaven over taal en rekenen jaarlijks worden vernieuwd.

Elke toets voldoet dus aan bepaalde voorwaarden, op detailniveau verschillen ze wat. De IEP Eindtoets heeft bijvoorbeeld ook open vragen en leerlingen mogen op de toets schrijven en de Dia-eindtoets wordt digitaal afgenomen en is extra geschikt voor kinderen met dyslexie.

De AMN-eindtoets past zich aan het niveau van de maker aan. Hetzelfde geldt voor Route 8, die toets heeft ook nog een deel 'persoonlijke oriëntatie'.

Amrana Zaitouni, docent in groep 8 van het IKC (Integraal KindCentrum) Het Talent in Nieuw-West: "In Amsterdam gebruiken veel scholen toch nog de Centrale Eindtoets, als je het hele jaar werkt met cito-toetsen zijn de kinderen daar al aan gewend."

Wat gebeurt er als je de eindtoets mist?
Leerlingen die ziek zijn tijdens de eindtoets, kunnen deze tussen 23 april en 24 mei inhalen, maar wel digitaal. Als de toets de eerste keer op papier is gemaakt, moet de school de software voor de digitale eindtoets dus speciaal voor de kinderen die ziek waren installeren.

Er zijn ook kinderen die de eindtoets in het geheel mogen overslaan, dit is bijvoorbeeld het geval bij kinderen met een IQ onder 75 of leerlingen die minder dan vier jaar in Nederland zijn en de taal nog niet goed beheersen.

In de ervaring van Zaitouni gebeurt het maar weinig dat kinderen die de toets wel moeten maken 'm missen. "Kinderen willen de toets ook graag maken, om te laten zien dat ze het beter doen dan eerst. We maken er ook een happening van, ze krijgen een flesje water en maken van tevoren kleurplaten om andere leerlingen te laten zien dat zij straks een belangrijke toets maken."

Welke vragen moeten de kinderen beantwoorden?
In elke toets wordt er op werkwoordspelling, begrijpend lezen en rekenen getoetst. Denk aan vragen als:

12,5% van 400 is: A. 8 B. 32 C. 48 of D. 50? (Centrale Eindtoets)

Of

Vul het meervoud in van het woord tussen haakjes. In Rome liep mijn vader met meerdere [...]. (camera) (IEP Eindtoets).

Scholen mogen zelf kiezen of zij op onderdelen als Wereldoriëntatie (met vragen over onder meer geschiedenis en aardrijkskunde) willen toetsen.

Zaitouni vindt de Centrale Eindtoets vooral erg talig, er zouden van haar meer harde rekensommen als bovenstaande in mogen. "Als je een rekenonderdeel maakt, maar niet talig bent, maak je zo'n opgave vaak alsnog slecht. Ik denk niet dat veel leerkrachten alles goed maken, vooral het onderdeel begrijpend lezen."

Maar die eindtoets was toch helemaal niet meer zo belangrijk?
Klopt, sinds schooljaar 2014-2015 is het schooladvies van de leerkracht leidend. In de huidige situatie maken kinderen de eindtoets pas nadat veruit de meesten al geplaatst zijn op een middelbare school.

Het CPB maakte een paar weken geleden bekend dat het adviesorgaan wil dat de eindtoets wel weer leidend wordt. Veel scholen staan hier negatief tegenover.

Zaitouni herkent zich daarin: "Er is niet voor niets gekozen de eindtoets niet meer leidend te maken. Wij kijken al vanaf groep zes hoe een kind zich ontwikkelt. Je kan er naast zitten, dan is zo'n toets fijn om achter de hand te hebben. Maar het kind is het belangrijkste, daarom zou ik dit absoluut niet terugdraaien."

Waarom scoor je op de Centrale Eindtoets tussen 501 en 550? Wat betekent een score van 535?
Ook al is de eindtoets niet meer leidend: veel achtstegroepers zullen half mei, als de resultaten bekend zijn, toch weer vol spanning de wat vage scores tussen 501 en 550 met elkaar vergelijken.

Waarom makers van de Centrale Eindtoets niet gewoon een cijfer tussen 1 en 10 of een percentage juiste antwoorden in een brief krijgen? Dat geeft de kinderen te veel het gevoel dat ze worden getoetst - als ze dat nog niet voelden.

Ook moet de associatie met een IQ-toets worden vermeden. De normering wordt altijd zo berekend dat de gemiddelde score 535 is. Toen de eindtoets nog leidend was, stond dat gelijk aan een mavo/havo-advies.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden