Verdubbeling aantal coronabesmettingen, zorgen bij RIVM

Het coronavirus is bezig aan een nieuwe opmars. Op het dieptepunt van de epidemie turfde het RIVM slechts 380 nieuwe besmettingen de eerste week van juli, afgelopen week waren dat er bijna duizend. 

Beeld Hollandse Hoogte / ANP

Er zijn nu 96 actieve brandhaardjes in Nederland, het reproductiegetal ligt flink boven de één. ‘De komende maand is cruciaal'.  

Of het een begin van de zo gevreesde tweede golf is, of een tijdelijke oprisping in de staart van de eerste; daarover valt te twisten. Feit is dat na weken van een dalende trend het aantal nieuwe coronagevallen in Nederland weer gestaag oploopt, zo blijkt uit de nieuwste RIVM-rapportage die zojuist is gepubliceerd. Afgelopen week telde de GGD’s samen 987 nieuwe besmettingen, bijna een verdubbeling vergeleken met een week eerder (534) en fors meer dan de weken daarvoor (428 en 380).  In totaal lieten vorige week bijna 90.000 mensen zich testen, circa één procent kwam terug met een positieve uitslag. 

‘We zien dat het aantal besmettingen met het nieuwe coronavirus weer toeneemt,’ schrijft het RIVM in een toelichting. ‘Om verdere verspreiding te voorkomen is het belangrijk dat mensen zich aan de maatregelen houden.’ Er zijn momenteel in Nederland 96 ‘actieve lokale clusters’ van 3 of meer besmettingsgevallen die aan elkaar gelieerd zijn. ‘Deze besmettingen vinden voornamelijk in de thuissituatie plaats, maar de laatste weken zien we een toename van gevallen als gevolg van contacten met andere familie, met vrienden, op feestjes, op het werk of in het café.’

Jongeren

Vergeleken met de start van de epidemie ziet het RIVM nu veel meer jongeren die positief testen. Daarom is het nog de vraag of het toegenomen aantal besmettingen ook automatisch gaat leiden tot fors meer ziekenhuisopnames en sterfgevallen. Als jongeren inderdaad een milder ziekteverloop kennen en voldoende afstand houden van ouderen, dan kan het meevallen. Dat zal binnen een week of twee blijken.  Het reproductiegetal - dat staat voor het aantal anderen dat een patiënt gemiddeld besmet - ligt voor het eerst sinds maart nu sterk boven de één. “Het getal ligt op 1,29,” meldt het RIVM. “Het is voor het eerst sinds 15 maart dat de bandbreedte van deze factor in zijn geheel boven de één ligt.” Dat betekent dat 100 coronapatiënten nu samen 129 anderen aansteken. Doel is om de reproductiefactor onder de één te duwen. 

‘Dit is logisch’

Dat het aantal besmettingen gestaag toeneemt, is niet meer dan logisch, zegt Hans Heesterbeek, hoogleraar theoretische epidemiologie (Universiteit Utrecht). “Als je meer versoepelt, als je weer meer risicovol gedrag vertoont, kan je er de donder op zeggen dat het aantal besmettingen stijgt. Dat hoeft op zichzelf geen ramp te zijn, als je erin slaagt te testen, kunt traceren en isoleren. Als het een boel haardjes zijn die wel op de normale manier door de GGD’en in het vizier gehouden worden, kunnen we het aan.” 

Dinsdagochtend uiten Brabantse zorgbestuurders tegenover deze site al hun bezorgdheid over het stijgende aantal besmettingen, en het steeds lossere gedrag van mensen. “Onze medewerkers hebben geregeld mensen aan de telefoon die na zo’n test in de stad lopen, of bij vrienden op bezoek zijn, of toch zijn gaan werken,” zei Annemieke van der Zijden, directeur publieke gezondheid bij de GGD West-Brabant. “Het gedrag van mensen baart ons echt zorgen.” Ze kreeg bijval van Bart Berden, voorzitter van het Regionaal Overleg Acute Zorg (ROAZ) in Brabant. ,,We zien mensen feestjes inhalen, die tijdens de lockdown gepland stonden en bedrijven die hun werknemers weer oproepen om op kantoor te komen werken. Heel zorgwekkend.”

Hoogleraar Heesterbeek noemt het lossere gedrag van veel Nederlanders riskant: “Doe verstandig, is het devies. Corona is niks anders dan dit voorjaar. We zijn het beu, maar veel mensen zijn nog vatbaar. Een grote tweede golf kan er komen, je ziet het elders ook.” 

Regionale lockdown lastig

Heesterbeek hoopt met het RIVM dat eventuele strengere maatregelen - als een lockdown- alleen lokaal of regionaal ingevoerd kunnen worden, maar hij betwijfelt of dat werkt in een klein land waar mensen veel reizen naar andere regio's. “Bij lokale uitbraken sluit je het liefst een gemeente of omliggende regio af. Maar staar je daar niet blind op. Landen die regionale maatregelen nemen doen dat soms voor een gebied dat groter is dan Nederland. We mengen hier continu, met Schiphol hebben we een potentiële gestage stroom nieuwe gevallen. En dan kan het best zijn dat het bedwingen van een grote golf alleen op nationaal niveau kan. Nu gaan we de vakantieperiode in, mensen zijn losser. De komende maand komen we erachter of we erin slagen haardjes op tijd te blussen. Deze periode is cruciaal.”

Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden