Nieuws

‘Uitgever omstreden boek over verraad Anne Frank probeerde onder publicatie uit te komen’

Uitgeverij Ambo Anthos heeft een advocatenkantoor in de arm genomen om in maart 2021 onder de publicatie uit te komen van Het verraad van Anne Frank, geschreven door de Canadese auteur Rosemary Sullivan. Meteen na publicatie volgden nieuwe juridische schermutselingen. Dit blijkt uit een reconstructie van de Volkskrant.

Het Parool

In het boek wordt de stelling opgeworpen dat de Amsterdamse notaris Arnold van den Bergh, zelf Joods, zijn eigen gezin wilde beschermen door onderduikadressen te delen met de Duitse bezetter. De publicatie werd in januari dit jaar wereldwijd met veel media-aandacht gepubliceerd. Nog diezelfde dag verscheen in Het Parool een artikel waarin werd beschreven dat diverse historisch onderzoekers de conclusie trokken weinig te zien in de theorie over de ‘verrader’ van Anne Frank. ‘Een smoking gun ontbreekt,’ luidde het oordeel.

Er volgde meer vernietigende kritiek, waarop de Nederlandse uitgever het werk op eigen initiatief - een unicum - uit de handel nam. In onder meer de Verenigde Staten, waar het boek wordt uitgegeven door HarperCollins, blijft het werk wel te koop.

Onvoldoende kennis van WOII

Al vanaf het begin toonde Ambo Anthos zich ontevreden, zo blijkt. Na het lezen van de eerste versie van het manuscript noteerden Laurens Ubbink, uitgever non-fictie, en Tanja Hendriks, directeur-uitgever, op 1 mei 2020 drie bezwaren. ‘Het unieke en urgente’ van het boek zou uit niets blijken. Het vertelperspectief, met drie stemmen, noemden ze ‘zeer onevenwichtig’. Ook zou het Rosemary Sullivan ontbreken aan feitenkennis over Nederland in de Tweede Wereldoorlog.

Toen het manuscript van februari 2021 nog altijd ondermaats bevonden werd, probeerden Ubbink en Hendriks het project te stoppen. Toen de uitgever eind april een licht veranderde versie kreeg, was een eventuele rechtszaak echter van tafel.

Juridische dreigementen

Niet lang nadat het boek in de schappen was verschenen, volgde een kritisch rapport. Het onderzoek naar de verrader van Anne Frank is gebaseerd op foutief brongebruik, vooronderstellingen die voor waar zijn aangenomen en tunnelvisie, zo schreef een groep historici in een analyse. Ze noemen het onderzoek bovendien ‘amateuristisch’. Ook laakten ze onder meer het gebrek aan kennis over de periode 1930-1950.

Ook na publicatie was er onmiddellijk juridisch gesteggel: nabestaanden van Arnold van den Bergh zeiden begin februari dit jaar aangifte te gaan doen wegen smaad als er geen inlegvel kwam waarin stond dat de conclusie ‘onvoldoende steun vindt in het beschikbare feitenmateriaal’. Toen de uitgever akkoord ging, dreigde de leider van het onderzoeksteam, Pieter van Twisk, met een rechtszaak: het inlegvel zou zijn reputatie schaden. Eind maart, direct na het verschijnen van het kritische rapport, haalde Ambos het boek uit de schappen.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden