PlusAchtergrond

U mag meepraten – over de vluchten op Schiphol van toen

Op verschillende plekken in de Schipholregio, onder meer in Amstelveen, Buitenveldert en Aalsmeer, worden geluidsgrenzen al jaren straffeloos overschreden. Beeld Marco van Middelkoop/HH
Op verschillende plekken in de Schipholregio, onder meer in Amstelveen, Buitenveldert en Aalsmeer, worden geluidsgrenzen al jaren straffeloos overschreden.Beeld Marco van Middelkoop/HH

Eindelijk is het dan zo ver. Iedereen kan in maart zijn mening geven over de groei van Schiphol en de opening van Lelystad Airport. Niet de toekomstige groei, maar die van vóór 2020. Daarover was tot nu nooit iets wettelijk geregeld.

Maximaal 500.000 vluchten op Schiphol, het aantal nachtvluchten terug van 32.000 per jaar naar 29.000 en Lelystad open voor 10.000 vliegbewegingen, inclusief natuurvergunning.

Terwijl groei van Schiphol en de bijbehorende opening van Lelystad Airport onlangs door de Tweede Kamer ‘controversieel’ is verklaard – wat betekent dat besluiten aan een volgende rege­ring moeten worden overgelaten – stuurde het demissionaire kabinet deze maand de wettelijke regels voor het vliegverkeer rondom Schiphol en Lelystad naar de Tweede Kamer.

Maar dat gewijzigde Luchthavenverkeers­besluit (LVB) met natuurvergunning voor Lelystad en vliegregels voor Schiphol is helemaal geen toekomstplan. Het is een reparatie voor het jarenlang uitblijven van wettelijke regels voor de luchthaven. Dat oponthoud had vooral te maken met de stikstofuitspraak van de rechter, waardoor de regering ook voor de luchtvaart nieuwe milieuonderzoeken moest laten doen.

Wassen neus

Dat leidde ertoe dat de groeigrenzen van Schiphol tot nu een wassen neus waren. Weliswaar wordt al jaren volgens ‘de geest’ van die regels gevlogen, maar bij overschrijdingen van de voorschriften kon luchtvaartinspectie ILT alleen ‘anticiperend handhaven’: foei zeggen en niet ingrijpen.

Op verschillende plekken in de Schipholregio, onder meer in Amstelveen, Buitenveldert en Aalsmeer, worden zo geluidsgrenzen al jaren straffeloos overschreden. En de beloofde krimp van het aantal nachtvluchten kwam er helemaal niet – tot corona dan.

Dinsdag start de inspraak over de reparatie­regels waarbij iedereen tot eind maart een ­mening mag geven over vliegvoorschriften, het ‘nieuwe normen- en handhavingsstselsel’ dat allesbehalve nieuw maar al jaren overtijd is.

Die afspraken regelen hoe toestellen, aangestuurd door de Luchtverkeersleiding, van en naar Schiphol vliegen en welke banen wanneer in gebruik zijn. Zo moeten het vliegverkeer en de bijbehorende overlast beter worden gespreid over – per saldo – minder omwonenden.

Coronaklap

De regeltjes waarover vanaf dinsdag kan worden ingesproken, worden ijs en weder dienende dit najaar dan vastgelegd. Inspraakreacties moeten daarin worden verwerkt of – met een motivatie – terzijde worden gelegd.

De afspraken in dat LVB mogen daarna ruim achterhaald zijn, ze gelden wel voor de komende jaren, een periode waarin Schiphol en de luchtvaart zich herstellen van de coronaklap. Daarmee bepalen ze hoe de groei terug naar 500.000 vluchten vorm krijgt en hoe Lelystad Airport opengaat.

De echte groei – volgens het demissionaire kabi­net naar 540.000 vluchten voor Schiphol en volledige opening van Lelystad voor 45.000 starts en landingen – moet nog worden geregeld, onder meer in een tweede LVB.

De kans dat een volgend kabinet die plannen onverkort handhaaft, is klein. Naast de linkse oppositie, die altijd al tegen groei van Schiphol was, hebben ook regeringspartijen D66 en ChristenUnie zich er in hun verkiezingsprogramma’s tegen gekeerd.

Schipholtopman: ‘Kwaliteit netwerk niet aantasten’

“Het LVB komt op een bijzonder moment,” aldus Schiphol­topman Dick Benschop, “midden in de coronacrisis. Het biedt zekerheid aan alle betrokkenen, inclusief de omwonenden.” Maar ook aan Schiphol zelf, dat sinds de komst Van Benschop ‘gematigde en gecontroleerde groei’ voorstaat.

Maar sommige maatregelen zijn flink slikken, zoals de reductie van het aantal nachtvluchten en de hinder die ze opleveren. Het lukte voor corona niet om het aantal nachtvluch­ten terug te dringen naar de 29.000 uit dit LVB en in de toekomstige groeiplannen moeten die nog verder terug naar 25.000.

“Er zitten heel belangrijke verbindingen en aankomsten in de vroege ochtend,” aldus Benschop. “Als die wegvallen, kan dat de kwaliteit ons netwerk en daarmee de economie en het vestigingsklimaat aantasten.” Ook de positie van vrachtvluchten in de nachtperiode is heel belangrijk. “We hebben vorig jaar gezien hoe belangrijk dat is geweest.”

Over de opening van Lelystad is de Schipholtopman resoluut. “Wij rekenen erop dat het vliegveld volgens planning in november opengaat. Dit kabinet heeft zijn werk gedaan.”

Bewoners: “Geen pretvluchten of nachtelijk vliegverkeer’

“Terug naar 500.000 vluchten veroorzaakt onnodige pretvluchten en het beruchte overtoerisme.” De bewoners­delegaties in de Omgevingsraad Schiphol roepen het toekomstige kabinet op het aantal vluchten op de luchthaven rigoureus te beperken tot 350.000 – misschien zelfs 270.000.

Nachtvluchten zijn helemaal uit den boze. En hoogstens 220 bestemmingen, in plaats van de 300 nu, zijn volgens hen genoeg voor alle thuismarktpassagiers. “Precies waarvoor Schiphol is bedoeld.”

Overstappers, volgens Schiphol en KLM cruciaal om meer dan een handjevol bestemmingen in de wereld rendabel te bedienen, zijn volgens de bewoners­groepen overbodig. Rendabel vliegen kan beter door de ticketprijzen fors te verhogen naar het ­niveau van treinreizen. “Daardoor veroor­zaakt de luchtvaart veel minder hinder en kan het volwaardig bijdragen aan de vermindering van CO2-uitstoot.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden