Plus

Tientallen oud-SS'ers krijgen nog uitkering uit Duitsland

Nog tientallen oud-SS'ers in Nederland krijgen een uitkering uit Duitsland. Amsterdam was een belangrijke leverancier van vrijwilligers in Duitse dienst.

Het SS-kantoor aan de Dam 4, nu H&M, was de plek om dienst te nemen bij de Duitsers Beeld BeeldbankWO2 - NIOD

De toen 18-jarige Jan H. uit de Van Woustraat voelde zich al aan het begin van de oorlog aangetrokken tot de SS. De 'ras-Amsterdammer' meldde zich in 1940 vrijwillig aan bij de Waffen-SS en werd ingezet als monteur.

Aan het oostfront repareerde hij net achter de linies militaire wagens. Totdat hij in augustus 1944 getroffen werd door een bombardement waarbij hij ernstig gewond raakte aan zijn linkerbeen. Een stuk van zijn been moest worden afgezet.

Mannen met zo'n oorlogsgeschiedenis krijgen nog altijd geld uit Duitsland. Volgens het Landschaftsverband Rheinland, zo maakte EenVandaag woensdag bekend, krijgen 34 Nederlanders momenteel geld van de Duitse staat.

Het gaat om een invaliditeitsuitkering - Kriegsopferver­sorgungsgesetz - van 400 tot 1300 euro per maand. Een Duitse wet uit 1957 bepaalde dat alle leden van de Wehrmacht en SS een aanvraag kunnen indienen als ze blijvend invalide zijn geraakt tijdens de oorlog, zoals H.

Spijt
Historicus Cees Kleijn (36) die met journalist Stijn Reurs (33) driehonderd SS'ers opspoorde, sprak H. enkele jaren geleden. Het ging de Amsterdammer om het avontuur. "Hij wilde erbij zijn. Trots liet hij zijn uitkering zien. Hij zei dat hij destijds niet wist wat er met de Joden gebeurde. Hij had er later spijt van," zegt Kleijn die de achternaam van H. na het eenmalige contact voor zich houdt en niet weet of hij nog leeft.

In 1940 leefden er ongeveer 140.000 Joden in Nederland. 80.000 van hen woonden in Amsterdam. Meer dan 75 procent is naar vernietigingskampen gedeporteerd en vermoord.

Jan H. is een van de ongeveer 3000 Amsterdammers die zich vrijwillig aanmeldde bij de SS. In heel Nederland zaten, schat Kleijn, zo'n 26.000 mensen bij de SS.

In totaal waren er een miljoen Waffen SS'ers. Het gros kwam uit Duitsland. Kleijn: "Daarna staat Nederland met stip op 1. Men denkt dat zij vooral uit armoedige streken kwamen, bijvoorbeeld uit Drenthe, maar het zwaartepunt lag juist in de grote steden, zoals Amsterdam. De collaboratie was daar groot."

Dat oorlogsmisdadigers van Duitsland tot hun dood een 'slachtofferpensioen' krijgen, was al in 1997 bekend. "Het nieuws komt nu weer naar boven. Nederland weet nog steeds niet wie die mensen zijn. De uitkeringen zijn belastingvrij. Duitsland wil vanwege de privacywetgeving hun namen niet geven."

"De oud-SS'ers wordt een hand boven het hoofd gehouden. Dat is heel krom. Duitsland heeft altijd gezegd af te willen rekenen met het verleden. Ze wilden destijds ook Siert Bruins, die bij de Waffen SS niet uitleveren omdat hij de Duitse nationaliteit bezat."

"Het gaat om mensen die bijvoorbeeld een arm of been hebben verloren. Wereldwijd gezien ontvangen 40 tot 50 Nederlandse oud-SS'ers een dergelijke invaliditeitsuitkering. In totaal zijn er zeker nog enkele honderden Nederlandse oud-SS'ers in leven. In Amsterdam zijn dat er een handjevol, vier of vijf."

Dat de uitkeringen belastingvrij zijn, noemt Kleijn 'bedenkelijk'. Of dezeuitkeringen moeten stoppen? "Ik denk dat er verandering komt onder nationale politieke druk en dat Duitsland vermoedelijk gaat toezeggen dat de uitkeringen stoppen. Maar ik denkt dat ze het zo lang rekken dat de natuur zijn werk doet en iedereen dan is overleden," zegt Kleijn die binnenkort het boek 'Nederlanders aan het oostfront' publiceert.

Naheffingen
Het Cidi noemt de uitkeringen 'moreel verwerpelijk'. "Deze mensen kozen indertijd tegen het recht en voor het onrecht. Daar mag je niet nu nog profijt van hebben."

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt gaat kamervragen stellen. Hij wil dat het ministerie van Financiën naheffingen oplegt.

Jan H. moest na de bevrijding voorkomen. Hij zat enkele jaren vast en kwam via gratie door koningin Wilhelmina vrij in 1948. Hij is in een klein dorpje bij Groningen gaan wonen. Zijn familie heeft hij nooit iets verteld over zijn deelname aan de Waffen-SS. "Hij heeft hun verteld dat hij een motorongeluk heeft gehad in de oorlog. Ze hebben nooit iets geweten."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden