Thierry Baudet roept FvD’ers op om volmachtstemmen te ronselen

Thierry Baudet van Forum voor Democratie roept partijleden op om ‘volmachten te regelen’ zodat de partij meer stemmen binnenhaalt bij de Tweede Kamerverkiezingen. Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken) reageert ontstemd: ‘Zo werkt het niet, dit mag ook niet.’

null Beeld ANP
Beeld ANP

In een video op zijn eigen YouTube-kanaal heeft Thierry Baudet donderdagavond een oproep gedaan aan partijleden om volmachtstemmen binnen te halen. “Als je niet stemt, dan telt je stem niet mee,” aldus de FvD-lijsttrekker. “Daarom is het zo belangrijk dat mensen die FvD een warm hart toedragen in hun omgeving mensen enthousiasmeren om volmachten aan hen af te geven. Mensen die misschien niet zo politiek betrokken zijn, die willen misschien wel een volmacht geven en dan kun je dus toch meermaals stemmen. Dus één persoon kan vier keer stemmen, eigenlijk. Als je maar die volmachten kunt regelen.”

De oproep is opvallend, omdat het ronselen van volmachten in Nederland strafbaar is. Wie ‘stelselmatig’ en ‘persoonlijk’ mensen benadert voor volmachtstemmen, kan een maand gevangenisstraf krijgen. Een woordvoerder van de Kiesraad noemt de actie van Baudet ‘op z’n minst onwenselijk’.

Of de FvD-lijsttrekker strafbaar is, is volgens de woordvoerder ‘lastig te bepalen’. “Bij het stemmen bij volmacht is het van belang dat het initiatief daartoe uitgaat van de kiezer.” Het is dus niet de bedoeling dat mensen gaan vragen of ze een volmachtstem mogen krijgen.

Minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) is niet blij met de oproep van Baudet. “De volmachtgever bepaalt of er een volmacht wordt gegeven,” zegt Ollongren. “Het is niet zo dat jij aan iemand een volmacht mag vragen. Dat is echt de omgekeerde volgorde. Zo werkt het niet, dit mag ook niet. Niemand mag een oproep doen om volmachten op te halen.”

Niet strafbaar

Volgens hoogleraar staatsrecht Wim Voermans is Baudet niet strafbaar. “Een oproep tot ronselen is niet strafbaar. Je kunt je wel afvragen of dit handig is.” De Kiesraad adviseerde in 2016 om het wetsartikel over volmachten te moderniseren. “Deze bepaling is nog gebaseerd op de praktijk dat partijen huis aan huis gingen om kiezers om hun volmacht te vragen,” zegt de Kiesraad-woordvoerder. “Maar nu gebeurt er veel meer digitaal, de context is anders. De strafbepaling is niet meer adequaat.”

Vanwege corona is het bij de komende verkiezingen toegestaan om maximaal drie volmachtstemmen uit te brengen. Normaal zijn dat er twee. Op die manier wil het kabinet ervoor zorgen dat iedereen zijn stem kan uitbrengen, ook mensen die vanwege corona niet naar het stembureau kunnen of willen gaan. Bij eerdere verkiezingen stemde zo’n 10 procent van de kiezers via een volmacht.

In een ander fragment - dat inmiddels van YouTube is verwijderd - zegt Baudet dat de uitbreiding van het maximale aantal volmachtstemmen ‘een enorme kans’ is. “Ik wil kijken of wij alle FvD’ers kunnen oproepen om drie volmachten te regelen. Want als alléén al onze 50.000 leden drie volmachten kunnen regelen, dan hebben we al bijna 200.000 stemmen. Dat is al genoeg voor drie zetels.”

Reactie Forum

Forum voor Democratie laat in een reactie weten dat de oproep ‘ontstond tijdens de live-uitzending’ op YouTube. “Vanzelfsprekend zouden onze leden zich hierbij uitsluitend mogen richten tot mensen die zelf al van plan waren om bij volmacht te stemmen, maar moeite hebben een gevolmachtigde te vinden,” zegt een woordvoerder van Baudet. “In dit geval is uitdrukkelijk geen sprake van ronselen. Direct na de uitzending bleek echter dat hier misverstanden over ontstonden. Om verwarring te voorkomen, hebben we er daarom voor gekozen de desbetreffende fragmenten offline te halen.”

Het is niet voor het eerst dat een partij probeert om volmachtstemmen binnen te halen. In 2010 lag Leefbaar Rotterdam onder vuur, omdat een raadslid van die partij een mail rondstuurde met de oproep om mensen ‘te bewegen tot het afgeven van een volmacht’. Het Openbaar Ministerie besloot het Leefbaar-raadslid niet te vervolgen, omdat niet bewezen kon worden dat ‘ten minste één persoon daadwerkelijk was uitgelokt tot het stelselmatig persoonlijk benaderen van personen’. De partij Denk werd in 2017 ook beticht van het ronselen van volmachten, maar dat kon eveneens niet worden bewezen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden