Studieresultaten verbeterd tijdens online onderwijs

Minder studieplezier maar betere cijfers: uit opvallend onderzoek van de VU blijkt dat studenten tijdens de periode van online onderwijs in het voorjaar beter presteerden dan in voorgaande jaren. 

Beeld Hollandse Hoogte/Werry Crone

VU-hoogleraar onderwijswetenschappen Martijn Meeter (47) is zelf ook verbaasd over de uitkomsten van zijn onderzoek. “Studenten geven aan minder gemotiveerd te zijn en minder tijd in hun studie te stoppen, maar toch gingen hun cijfers omhoog ten opzichte van vorige collegejaren.

Studenten waren niet alleen minder aanwezig bij hun digitale colleges, aldus Meeter, “ze namen ook minder actief deel aan hun werkgroepen, en schatten het totaal aantal uren dat ze aan hun studie besteden lager in.” 

Hoe kan het dat hun studieresultaten dan toch op peil bleven? “De studenten geven zelf aan dat het wegvallen van de reistijd een hoop scheelt, daardoor is studeren efficiënter geworden,” zegt Meeter. “Ze hebben ook meer vrijheid om te studeren wanneer het ze goed uitkomt. Zo blijkt uit Spaans onderzoek dat studenten hun werklast in coronatijd gelijkmatiger over de dagen verdeelden dan voorheen.” Niet zo gek, vindt Meeter. “Er was verder ook minder te doen: veel studenten raakten hun baantje kwijt en het sociale leven lag ook op zijn gat.” 

Goede cijfers of niet, het studieplezier van de studenten is wel beduidend lager dan voorheen, zegt Meeter. “Studenten waarderen het digitale onderwijs lager dan de fysieke versie. De techniek werkt vaak niet goed en ze hebben moeite om thuis de concentratie vast te houden. En bovenal missen ze het sociale contact met medestudenten en docenten.”

Versneld afspelen

Studenten bekijken een online college ook heel anders dan als ze live in de zaal zitten, ontdekte Meeter bij zijn eigen digitale lessen. “Ze spelen de online colleges vaak af op anderhalf keer de normale snelheid. Dat snap ik ook wel: als docent moet je alle toehoorders meekrijgen en ga je soms wat langzamer door de stof dan prettig is voor de rest van de groep. Online kunnen ze er wat sneller doorheen. Dat scheelt nu dus tijd.”

Waar de studenten sneller klaar zijn, ging de werkdruk van docenten juist omhoog, zegt Meeter. “Zij moesten razendsnel hun fysieke onderwijs omzetten naar digitaal. Maar alleen een opname van je college online zetten is niet genoeg, vaak moet je je onderwijsvorm ingrijpend aanpassen.” 

Meeter: “Hoe geef je bijvoorbeeld een digitale werkgroep? Er is online veel minder interactie, dat moet je op een andere manier oplossen. Dan kun je alle studenten één voor één gaan spreken, maar dat kost ongelofelijk veel extra tijd. Veel studenten spraken daar in ons onderzoek ook hun waardering voor uit, ze zien wel degelijk hoe hard hun docenten werken.”

Hoewel dit onderzoek zich op de VU concentreert, is het beeld op andere universiteiten hetzelfde, aldus Meeter. “Hun onderzoeken lopen nog, maar ze herkennen onze conclusies.”

Lange termijn

Meeter plaatst wel een belangrijke kanttekening: “Je kunt je afvragen of deze situatie op de lange termijn houdbaar is. Voor de zomer was het online onderwijs nog nieuw, en was iedereen extra gemotiveerd om er wat van te maken. Bovendien hadden veel studenten al een netwerk waar ze op konden terugvallen.” 

“Nu sluipt de sleur er langzaam in, docenten raken overwerkt, studenten geven aan last te hebben van eenzaamheid. De vraag is hoe lang ze zichzelf kunnen blijven motiveren als het onderwijs grotendeels online blijft.”

Zo werd het onderzoek uitgevoerd

Voor zijn onderzoek vergeleek Meeter de tentamenresultaten van alle studenten van de Vrije Universiteit van januari tot juli 2020, met dezelfde periode in eerdere collegejaren. Daarnaast vulden zo’n 200 psychologiestudenten een enquête in over hun ervaringen met het online onderwijs. De enquête zal komend jaar herhaald worden door een studentenraad van de VU. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden