Stem van Nederland bij Air France-KLM kleiner

Air France-KLM krijgt opnieuw staatshulp, maar niet van Nederland. De moeder­maatschappij van KLM komt nu voor een flink deel in handen van Frankrijk. Nederland ziet zijn belang sterk verwateren.

Een KLM-toestel met aan boord de eerste vaccins voor Curaçao op de luchthaven van Willemstad. Beeld ANP
Een KLM-toestel met aan boord de eerste vaccins voor Curaçao op de luchthaven van Willemstad.Beeld ANP

Minister Wopke Hoekstra van Financiën gaf in februari 2019 744 miljoen euro uit aan een omstreden deal om zeggenschap te kopen bij het door Frankrijk gedomineerde Air France-KLM. Hoekstra wilde via een belang van 14 procent op gelijke hoogte komen met de Fransen en zo de positie van KLM en Schiphol verdedigen.

Inmiddels is dat belang nog 306 miljoen euro waard. Door de Franse deal die in het paasweekend rondkwam, zal dat bedrag niet alleen nog verder dalen, ook levert Nederland de gekochte zeggenschap weer goeddeels in. Waar Frankrijk voor 1 miljard euro zijn belang ruim kan verdubbelen tot maximaal 30 procent, verwatert het Nederlandse aandeel tot 9,3 procent.

Daarmee komt ons land in de pikorde van aandeelhouders onder China te staan. Luchtvaartmaatschappij China Eastern, waarin de Chinese staat meerderheidsaandeelhouder is, doet wel mee met de aandelenronde en kan haar belang vergroten tot maximaal 10 procent.

Positie gewaarborgd

Hoekstra gaf vorig jaar bij de eerste steunronde al aan dat Nederland vooral het voortbestaan van KLM nastreeft. Participatie in Air France-KLM zou daar niet bij passen. Of de enorme ophef over de aandelenaankoop uit 2019, waarover Hoekstra de Kamer onvoldoende informeerde, ermee te maken heeft, is onduidelijk.

Volgens Hoekstra hebben de nieuwe aandeelhoudersverhoudingen geen gevolgen voor het waarborgen van de Nederlandse belangen. “De Nederlandse staat blijft een grote aandeelhouder. Hierdoor blijft de positie van Nederland binnen de onderneming geborgd.”

Hoekstra zegt een nieuwe steunronde voor KLM nog te onderzoeken. Maar volgens KLM is nieuwe hulp onafwendbaar. “Voor KLM zal op termijn een nieuwe kapitaalbehoefte ontstaan,” zegt een woordvoerder. “Daartoe voert de ­Nederlandse staat nu gesprekken met Brussel, Air France-KLM, KLM en andere betrokkenen.”

De Franse steunronde is in totaal 4 miljard ­euro waard. Naast de aandelenaankoop wordt voor 3 miljard aan leningen omgezet in lang­lopende obligaties.

Financieel topman Frédéric Gagey van Air France-KLM wilde vanochtend niet te diep ingaan op de Nederlandse keuze om niet mee te doen. “De Nederlandse staat heeft aangegeven niet mee te doen aan deze kapitaalinjectie. De omstandigheden in Frankrijk en Nederland verschillen ook van elkaar. We verwachten hierdoor ook geen problemen binnen de groep.”

“Nederland blijft praten met Brussel over een mogelijke versterking van KLM,” aldus topman Benjamin Smith. “Het is onmogelijk te voorspellen wanneer dat proces wordt afgerond.”

Op achterstand

Het gaat bij die onderhandelingen vooral om de voorwaarden waaronder KLM opnieuw steun mag ontvangen. Nederland wil voorkomen dat de maatschappij een fors aantal vluchten op Schiphol moet inleveren. Air France moet in ruil voor nieuwe steun achttien vluchten per dag opgeven op het Parijse vliegveld Orly, ongeveer 5,5 procent van de starts en landingen. Eerder moest Lufthansa in ruil voor 6 miljard euro Duitse staatssteun in Frankfurt en München 24 vluchten per dag inleveren.

Nederland en KLM vinden de situatie op Schiphol anders, omdat die luchthaven aan een maximumaantal vluchten van 500.000 zit, in tegenstelling tot veel andere Europese vliegvelden. KLM zal daardoor met het mogelijk inleveren van 6000 tot 9000 vluchten per jaar op Schiphol (van de 252.000) op achterstand komen tegenover concurrenten die na de coronacrisis wel weer kunnen groeien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden