PlusInterview

Staatssecretaris Van Ark: ‘Ondernemer, pak de hulp’

Staatssecretaris Tamara van Ark: ‘Voel geen gêne om aan te kloppen.’Beeld Guus Schoonewille

Voor staatssecretaris Tamara van Ark is 240.000 aanvragen van zzp’ers om steun een mooi begin. Voel geen gêne om aan te kloppen in deze crisis, houdt zij door corona in de knel gekomen ondernemers voor.

Nee, niet alles ging onmiddellijk goed, erkent Tamara van Ark. Gemeenten zijn de afgelopen jaren immers gewend geraakt ‘gewone’ bijstandsaanvragen heel streng te beoordelen. Dus toen er twee weken geleden vanwege de coronacrisis opeens drommen zelfstandigen aanklopten bij het gemeentelijke ­bijstandsloket voor een Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo), schoten sommige ambtenaren in de reflex.

Aanvragers moesten veel meer gegevens verstrekken dan het kabinet had bepaald. Er werd alsnog gevraagd of er misschien thuis een partner was met inkomsten, of spaargeld op de bank, terwijl dat in de Tozo geen rol speelt.

De klachten zijn al een stuk minder, stelt Van Ark, maar voor gemeenten die hardhorend zijn, heeft ze wel een oproep: “Doe dat nou niet. Er zijn voorbeeldformulieren verkrijgbaar. En gemeenten krijgen de Tozo-uitkeringen die ze verstrekken sowieso terug van het rijk.”

De Tozo is volgens haar juist zo laagdrempelig mogelijk gemaakt, om te voorkomen dat hele gezinnen door het ijs zakken. “Met een simpele regeling kunnen zij snel worden geholpen, zodat de boodschappen, energierekening en huur- of hypotheeklasten kunnen worden betaald.”

Inschatting volstaat

De regeling is zo ingericht dat iedereen die voorheen voldoende uren maakte om als zelfstandige voor fiscale voordelen in aanmerking te komen – gemiddeld 24 uur per week – alleen maar een inschatting van gederfde inkomsten hoeft te hebben en een inschrijving bij de Kamer van Koophandel (KvK). Komen de inkomsten onder het sociaal minimum uit (1500 euro voor paren, 1050 euro voor alleenstaanden) dan vult de gemeente het inkomen aan.

“De behoefte is groot,” stelt Van Ark. Zij rekende op 300.000 aanvragen, en binnen twee weken is al circa 80 procent daarvan ingediend. Zij moedigt zelfstandigen die in de knel komen aan alsnog een aanvraag te doen. “Dat kan nog tot 31 mei en ook met terugwerkende kracht. De regeling is bedoeld voor drie maanden, maar ook als je pas in de maand mei met te weinig inkomen zit, kun je voor die maand nog bijstand krijgen.”

Van Ark merkt dat sommige ondernemers schroom voelen aan te kloppen om bijstand. “Mensen spreken me aan, en zeggen dat het de eerste keer zou zijn dat ze een teruggang in inkomsten niet kunnen bolwerken. Het voelt alsof ze hun hand moeten ophouden. Maar dan antwoord ik: vraag het nou aan! Dit is geen ondernemersrisico. We moeten er samen doorheen. Dit zijn geen tijden om gêne te voelen als je het echt nodig hebt.”

Tegelijkertijd ziet Van Ark zelfstandigen tussen wal en schip belanden. Neem de ‘grensgevallen’, zelfstandigen die werken in Nederland, maar in het buitenland wonen, of precies andersom. Zij krijgen nu niks. Aan deze groep biedt de staatssecretaris een beetje hoop. “We zijn het nog aan het uitwerken, maar we willen ervoor zorgen dat iemand die hier woont, toch inkomensondersteuning kan krijgen. En dat wie in het buitenland woont maar hier werkt in aanmerking komt voor een gunstige lening, zodat er toch iets geregeld is.”

Minder goed nieuws heeft Van Ark voor zelfstandigen die minder dan 24 uur per week maken of niet bij de KvK staan ingeschreven. “De Tozo is bedoeld om in het eigen levensonderhoud te kunnen voorzien. Daarom houden we vast aan het urencriterium. Het is overigens niet zo dat deze groep nergens op kan rekenen. We hebben altijd nog de gewone bijstand als achtervang.”

Diezelfde boodschap heeft Van Ark voor flexwerkers die geen beroep op de WW kunnen doen. Ook zij kunnen terecht bij de gemeente voor bijstand, maar dan wel met de strenge regels die daarbij gelden: wie een auto heeft, moet die eerst verkopen, terwijl dat voor zelfstandigen nu even niet geldt.

Flexwerkers

Oppositiepartij PvdA vindt dat onderscheid oneerlijk en wil dat de Tozo ook open gaat voor flexwerkers. Van Ark heeft begrip voor die oproep – ook zij vreest dat de kwetsbaarste groep op de arbeidsmarkt de hardste klappen krijgt – maar het voorstel om de Tozo uit te breiden ziet zij niet zitten.­

Van Ark: “We hebben niet voor niets ook een loonkostenregeling opgetuigd, de NOW, waarbij de overheid de lonen voor 90 procent doorbetaalt, als bedrijven hun mensen in dienst houden, dus ook oproepkrachten en uitzendwerkers. Dat is het doel, dat bedrijven en banen overeind blijven. Laten we dan alsjeblieft ook van die regeling gebruikmaken.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden