PlusReportage

Staatssecretaris Gunay Uslu doet een waarderingsrondje kunst, en blijft hopen op betere tijden

Voor cabaretière Sanne Wallis de Vries is Uslu's boodschap in De Kleine Komedie: stap voor stap versoepelen is de enige optie zolang Nederland kampt met de pandemie. Beeld Marco Okhuizen
Voor cabaretière Sanne Wallis de Vries is Uslu's boodschap in De Kleine Komedie: stap voor stap versoepelen is de enige optie zolang Nederland kampt met de pandemie.Beeld Marco Okhuizen

Als nieuwe staatssecretaris voor Cultuur treft Gunay Uslu (D66) een kunstsector die snakt naar erkenning door het kabinet. ‘Zet maar een dvd’tje op’, dát zul je haar niet horen zeggen. ‘De waardering mag meer worden geuit.’

Het Parool

Waar Gunay Uslu tegenwoordig ook binnenkomt, altijd wordt er even naar boven gewezen. Niet omdat daar een mooi schilderij hangt, maar vooral om de kwaliteit van het ventilatiesysteem te benadrukken. Want, zo zeggen bioscoopbaas en theaterdirecteur elkaar na: ze hebben alles gedaan om hun zalen zo coronaproof mogelijk te maken.

De lucht wordt voortdurend ververst. En toch mogen ze nog niet op volle toeren draaien. Binnen moet 1,5 meter afstand gehouden worden, waardoor filmzalen en schouwburgen maar voor een derde gevuld kunnen worden. En om 22 uur is het schluss en moet iedereen naar huis, of de voorstelling nu klaar is of niet. ‘Schijnversoepelingen’, oordeelde de directeur van poptempel Paradiso.

In het Amsterdams theater De Kleine Komedie wacht een delegatie gefrustreerde makers de staatssecretaris op voor een gesprek. Cabaretière Sanne Wallis de Vries is van de partij, acteur/programmamaker Diederik Ebbinge zoomt vanwege een coronabesmetting op afstand mee. Uslu is vooral gekomen om te luisteren. “Dit is een eerste stap,” zegt ze. “We zitten wel middenin een pandemie. Als het goed gaat, komen er vervolgstappen.”

In kunstkringen zijn de verwachtingen over Uslu hooggespannen. Er wordt met weinig warmte teruggedacht aan oud-minister van Onderwijs en partijgenote Ingrid van Engelshoven. Makers en artiesten vonden haar niet zichtbaar genoeg en vonden dat ze bij de collega’s in het kabinet harder met de vuist op tafel moest slaan. Zij hadden vaak het gevoel dat zij bij het coronabeleid telkens over het hoofd werden gezien.

Dvd'tje

Vooral de uitlating van minister Hugo de Jonge dat mensen die niet naar een theater of concert konden ook een dvd’tje konden opzetten, zette kwaad bloed. Ook bij Uslu leidde die opmerking destijds tot onbegrip, bekent ze. “Hoe kun je dat nou met elkaar vergelijken, dacht ik.” Ze komt zelf uit de sector, was eerder bestuurder en toezichthouder bij meerdere musea. Toen ze in het kabinet kwam, heeft ze het er met De Jonge over gehad. “De context bleek anders te zijn.”

Mondkapjes, spatschermen, QR-code, afstand houden: Pathé De Munt laat niets aan het toeval over. En heeft de staatssecretaris de ventilatie gezien? Beeld Marco Okhuizen
Mondkapjes, spatschermen, QR-code, afstand houden: Pathé De Munt laat niets aan het toeval over. En heeft de staatssecretaris de ventilatie gezien?Beeld Marco Okhuizen

Het dvd’tje heeft in de sector wel sporen nagelaten. Dat minister-president Mark Rutte dinsdag zei dat de cultuursector ondanks beperkingen ‘creatief’ moest zijn, maakt de stemming er niet beter op. Het ligt gevoelig, erkent Uslu op de stoep van Pathé-bioscoop De Munt. “De culturele sector heeft bij uitstek laten zien hoe creatief en innovatief zij is. De sector wil waardering. Die is er ook echt wel in het kabinet, maar moet meer geuit worden, dat realiseer ik me ook.”

Aan haar zal het niet liggen. In de grote ovalen zaal van het Teylers Museum in Haarlem glijdt Uslu met haar vingers langs de houten vitrines. Hier stond ze als klein meisje van een jaar of acht, negen. Het was haar eerste museumbezoek. Het vormde haar, en was misschien ook wel de reden dat ze later cultuurwetenschappen ging studeren. Herinneringen aan de Griekse dichter Homerus en de Trojaanse oorlogen schieten haar te binnen. “Het museum is voor mij een thuis, het is een plek waar je inzichten kunt krijgen.”

Gelanceerd

De overstap naar de politiek kwam eigenlijk uit de lucht vallen, ook voor haarzelf. Rob Jetten liet zijn oog op haar vallen, al moest ze nog wel eerst even lid worden gemaakt van D66. Ze komt uit een ondernemend en kunstzinnig nest: broer Atilay is de oprichter van Corendon, het bedrijf waar ze de laatste jaren zelf werkte als directeur. Zus Meral is een bekroonde documentairemaakster.

De eerste 2,5 week in Den Haag waren best pittig, bekent Uslu. Ze moest de definitieve aankoop van De Vaandeldrager van Rembrandt door het parlement loodsen en had onophoudelijk cultuurbonzen aan de telefoon die aandrongen op versoepelingen. En dan was er nog de rel met The Voice of Holland, want Uslu is ook staatssecretaris voor Media. Ze was ‘misselijk’ geworden van de verhalen van slachtoffers en wilde in gesprek met Talpabaas John de Mol. Dat vond woensdag plaats. Meteen daarna moest ze door naar Haarlem en Amsterdam voor een werkbezoek.

Bij de weelderig bedekte wanden van het Teylers Museum in Haarlem voelt de staatssecretaris met museumachtergrond zich extra thuis. Beeld Marco Okhuizen
Bij de weelderig bedekte wanden van het Teylers Museum in Haarlem voelt de staatssecretaris met museumachtergrond zich extra thuis.Beeld Marco Okhuizen

Het is wennen. “Ik ben een soort van gelanceerd, ik heb nog geen beleidsnota helemaal kunnen lezen.” Ze is ‘geen afgetrainde politicus’, zegt ze en voorspelt: “Ik ben waarschijnlijk na deze regeerperiode ook weer weg.”

Geen carrière-ambities in de politiek hebben kan in haar voordeel werken, denkt ze. “Ik zal wel keihard vallen een paar keer. Omdat ik uitspraken doe die niet kunnen of mogen. Het zal wel. Maar weet je, daar hebben we niets aan met elkaar. We moeten elkaar vooruithelpen. Mijn ambitie is dat het goed gaat met cultuur en media. Ik heb geen andere ambitie. Dat is het.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden