Plus

Sneltesten kosten overheid honderden miljoenen euro’s, slechts 10 procent capaciteit echt gebruikt

Deze maand komen er 225.000 sneltesten per dag beschikbaar voor bezoekers van evenementen, maar voorlopig wordt maar 10 procent van die capaciteit ook echt gebruikt. Niemand weet hoeveel Nederlanders straks naar de tientallen locaties van Testen voor Toegang komen. ‘Er zal altijd wel sprake zijn van overcapaciteit.’

Een bezoeker van popfestival Back To Live laat vooraf een sneltest uitvoeren bij de ingang van het evenemententerrein van Walibi Holland. Beeld ANP
Een bezoeker van popfestival Back To Live laat vooraf een sneltest uitvoeren bij de ingang van het evenemententerrein van Walibi Holland.Beeld ANP

Hoeveel mensen er zich de afgelopen dagen melden in de snelteststraten van Spoedtestcorona? “De ene dag duizend, de andere dag een paar duizend”, zegt directeur Jeroen de Jong. Zijn bedrijf is een van de twee bedrijven die aangesloten is bij Testen voor Toegang in Zuid-Nederland. “Zeg maar het deel van Nederland onder de lijn Rotterdam.”

De komende dagen breidt Spoedtestcorona uit van negen naar vijftien locaties en naar een capaciteit van 35.000 tot 40.000 testen per dag. Of die ook allemaal nodig zijn? “Wij baseren ons op de opdracht die we hebben gekregen en die capaciteit leveren we.”

Die opdracht komt van de stichting Open Nederland die het Testen voor Toegang-project uitvoert in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid. Nu de coronaregels sinds zaterdag zijn versoepeld, is ook dat project een nieuwe fase ingegaan. Tot voor het weekend konden alleen bezoekers van speciaal aangemelde testevenementen een sneltest laten doen in een van de locaties door heel Nederland.

Testafspraak

Nu kunnen ook onder meer horeca, poppodia en sportclubs op eigen initiatief hun bezoekers vragen om een sneltest te laten afnemen voordat ze naar een wedstrijd, concert of ander evenement komen. De capaciteit zal steeds verder omhoog gaan: van 225.000 nu naar 400.000 in de zomer. De tests zijn gratis. Het project kost de Rijksoverheid honderden miljoenen euro’s. Afgelopen weekend maakten 25.000 mensen een testafspraak, meldt Testen voor Toegang. Dat is zo’n 10 procent van de dagelijkse capaciteit.

Het probleem tot nu toe was: de testcapaciteit werd steeds verder uitgebreid, maar er waren maar weinig evenementen. Er was het Songfestival, wat wedstrijden in het eredivisievoetbal en de Fieldlabs. Maar de directeur van het bedrijf dat de sneltesten in de eerste fase verzorgde, Lead Healthcare, zei eerder dat er op de drukste dag 35.000 sneltests werden afgenomen, de maximumcapaciteit was 75.000.

EK-wedstrijden

In de nieuwe fase wordt die onzekerheid nog groter. Zeker is dat bezoekers van de EK-wedstrijden in de Johan Cruijff Arena (vier keer 16.000 fans) zich moeten laten testen. Net zoals onder meer de bezoekers van het EK hockey en het Holland Festival. Maar verder?

Supporters tijdens de vriendschappelijke wedstrijd tussen Nederland en Georgië in Stadion De Grolsch Veste. Beeld ANP
Supporters tijdens de vriendschappelijke wedstrijd tussen Nederland en Georgië in Stadion De Grolsch Veste.Beeld ANP

Theaters, restaurants, poppodia, congressen en sportclubs mogen zelf kiezen. Ze mogen sinds zaterdag vijftig bezoekers per zaal toelaten, grote zalen waarin duizend mensen of meer kunnen (met vaste zitplaatsen), mogen 250 mensen toelaten. Maar wie zijn bezoekers vraagt van tevoren een sneltest te ondergaan, mag meer mensen toelaten. Wel moet dan nog steeds de 1,5 meter afstand in acht worden genomen.

Systeem van testen

Gaan ondernemers massaal hun bezoekers naar de teststraat sturen om zo meer mensen binnen te krijgen? Koninklijke Horeca Nederland denkt van niet. “We moeten zo snel mogelijk terug naar het oude ‘normaal’ en niet onnodig een systeem van testen in stand willen houden. Het lijkt wel alsof het kabinet de enorme uitgaven op deze manier wil verantwoorden, in plaats van de focus te leggen op de heropening van de samenleving,” stelt voorzitter Robèr Willemsen. Ook grote restaurants als de Hudson-keten en Van der Valk in Voorschoten laten weten niet met sneltesten te gaan werken.

Ook poppodia zullen de eerste weken nog niet aansluiten, verwacht Berend Schans van de Vereniging van Nederlandse Poppodia en Festivals. “Omdat de 1,5 meter-regel blijft gelden, levert het de meeste zalen niet veel meer ruimte voor toeschouwers op. Die zullen wachten op stap vier van de versoepelingen, die mogelijk eind juni ingaat: dan mag je de 1,5 meter loslaten als je alleen geteste of gevaccineerde mensen binnenlaat.” Ook festivals wachten op die stap. “De komende weken worden spannend.”

Animo

Theaters stellen dat ‘het theaterseizoen al bijna op zijn einde loopt en dat er weinig meer gepland staat’. “We kijken vooral uit naar het volgende seizoen.” Ook de beurzen- en congressenbranche verwacht pas in de tweede helft van augustus weer op te starten. “Voor sneltesten vooraf is weinig animo,” zegt een woordvoerder.

Een woordvoerder van Testen voor Toegang meldde maandag dat er afgelopen weekend 25.000 mensen een testafspraak hadden gemaakt ‘voor sociale evenementen’. Een kwart van die mensen deed dat om naar het casino te kunnen. Ook waren er 7500 bezoekers bij de interland Nederland-Georgië. De stichting heeft een portal opgezet waar organisatoren van grote evenementen zich moeten aanmelden om testcapaciteit aan te vragen. “Dat helpt ons bij de inschatting van de benodigde capaciteit.” De stichting stelt dat zich inmiddels meer dan honderd evenementen hebben aangemeld voor de periode tot eind september, ‘goed voor 1,5 miljoen bezoekers’.

Voorspellen

Het ministerie van Volksgezondheid stelt dat ‘het moeilijk is om te bepalen hoeveel mensen zich gaan melden’. “We doen dit voor het eerst,” zegt een woordvoerder. Ook is het lastig om lang van tevoren te voorspellen wáár mensen zich laten testen, zeker bij een landelijk evenement als het EK-voetbal. Wie zich wil laten testen, moet een afspraak maken via Testenvoortoegang, maar kan dat ook nog een dag van tevoren doen. Doel van het ministerie is dat iedere Nederlander een sneltestlocatie binnen twintig minuten rijden heeft. “Dus er zal altijd overcapaciteit zijn.”

De hamvraag is ook: hoe lang blijft testen sowieso nodig nu al 10 miljoen Nederlanders zijn gevaccineerd? “Wij spreken ook niet over een testbewijs, maar over een toegangsbewijs. Dat kan ook inhouden dat je kunt aantonen dat je gevaccineerd bent.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden