‘Shell en ExxonMobil beginnen verkoopproces NAM’

Olie- en gasconcern Shell en partner ExxonMobil zijn begonnen met het verkoopproces van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), die onder meer het gasveld in Groningen exploiteert. De verkoop kan naar verwachting tot wel 1 miljard euro opleveren.

Teun Dominicus
NAM Gaswinnings- en gasbehandelingslocatie De Eeker in Scheemda. 

 Beeld ANP / Kees van de Veen
NAM Gaswinnings- en gasbehandelingslocatie De Eeker in Scheemda.Beeld ANP / Kees van de Veen

Persbureau Reuters meldde de ophanden zijnde transactie op basis van geheime documenten.

Shell en ExxonMobil zijn beide voor 50 procent eigenaar van de NAM. Shell had vorig jaar al aangekondigd dat het onderdelen van de NAM in aparte bv’s zette, vooruitlopend op een verkoop. De ontwikkeling nu zou niets te maken hebben met de gekte op de energiemarkt, maar onderdeel zijn van lopend beleid, aldus ingewijden.

De NAM wint al sinds 1963 aardgas in Groningen. In de beginjaren werd geprobeerd om zo veel mogelijk gas uit de grond te halen. Na de oliecrisis in de jaren zeventig is besloten duurzamer met de gasvoorraad om te gaan om zo lang mogelijk gebruik te kunnen maken van het Groningse gas. Aan het begin van deze eeuw nam de winning uit het Groninger gasveld weer toe, maar groeide ook de kritiek vanwege de aardbevingen in Noord-Nederland.

Om die aardbevingen in Groningen wil de regering de gaswinning daar zo snel mogelijk afbouwen naar nul. Door de gascrisis en oorlog in Oekraïne heeft het kabinet het openhouden van het gasveld nooit helemaal uitgesloten, maar steeds benadrukt dat dit een allerlaatste redmiddel is.

Milieudefensie zegt dat de verkoop van de NAM niet betekent dat de gas- en oliemaatschappijen niet meer verantwoordelijk zijn ‘om hun troep op te ruimen’. “Wie de nieuwe eigenaar ook wordt: in Nederland en daarbuiten is geen ruimte voor nieuwe gas- en olievelden,” zegt Peer de Rijk van de milieuorganisatie. “We verwachten daarnaast dat Shell en ExxonMobil verantwoordelijkheid blijven nemen voor de aangerichte schade en vervuiling in Groningen.”

Opbrengsten gaswinning bekend

Shell, ExxonMobil en de NAM weigeren vooralsnog commentaar. Wel verwijst Shell naar een eerdere verklaring over de toekomst van de NAM van vorig jaar. De NAM blijft verantwoordelijk voor de sluiting van het Groningenveld en de ‘afwikkeling van de aardbevingenproblematiek’ in die provincie, met daarbij de steun van Shell. De gasopslagen zijn de komende jaren nog nodig voor de gaslevering in Nederland.

Dinsdag berichtte Het Financieele Dagblad dat sinds het begin van de gaswinning in Groningen 428 miljard euro winst is gemaakt. Daarvan vloeide 363,7 miljard naar de schatkist en ging 64,7 miljard naar Shell en ExxonMobil. Het is voor het eerst dat inzicht wordt gegeven in de opbrengsten van de gaswinning in Groningen. Shell openbaarde de cijfers in het kader van de parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen. Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat heeft de cijfers bevestigd.

Tienduizenden Groningers krijgen aardbevingsschade alsnog vergoed

Tienduizenden Groningers komen alsnog in aanmerking voor een vergoeding van aardbevingsschade. Dat meldt het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG), dat aan mensen die in het verleden geen of een kleine vergoeding kregen, een eenmalige vergoeding van 5000 euro gaat aanbieden. In totaal schat het instituut hiervoor 100 miljoen euro meer kwijt te zijn dan de al vergoede honderden miljoenen voor fysieke schade.

De aanvullende compensatie moet in de tweede helft van 2023 aangeboden worden. Het IMG schat dat bewoners van ongeveer 40.000 adressen in aanmerking kunnen komen voor de compensatie. Zo wil het instituut de verschillen verkleinen in schadeafhandelingen die in de loop der jaren zijn ontstaan.

Daarnaast vervalt ook een voorwaarde voor de vaste vergoedingsregeling van 5000 euro die al sinds november 2021 werd aangeboden. “Tot op heden kon je niet van die regeling gebruik maken als er al een deskundige was geweest. Toen moest je duidelijk hebben dat die schade niet eerder vergoed was.”

Sinds die tijd hebben al 30.000 mensen gebruik gemaakt van de regeling, die bedoeld was voor mensen die in gebieden wonen waar een ‘relatief kleine kans’ was op schade, maar waar schade ‘niet op voorhand was uit te sluiten’, aldus het instituut. Vanwege de vaste vergoeding was voor deze regeling geen bewijs van schade nodig. “Het enige wat mensen nu moeten doen is duidelijk maken dat het schade is die toen nog niet is afgehandeld,” zegt de woordvoerder.

Tot dusver heeft het IMG al ruim 970 miljoen euro toegekend vanwege aardbevingsschade. Zo’n 200.000 adressen konden al een vaste vergoeding krijgen. Elke week komen hiervoor zo’n honderd verzoeken binnen. Dat aantal wordt naar verwachting dus veel groter.

Sinds 16 augustus 2012, na een zware beving in Huizinge, zijn in totaal 245.000 schademeldingen afgehandeld. Dat gebeurde eerst door de NAM en het Centrum Veilig Wonen. Vanaf 2018 neemt het IMG de afhandelingen waar. (ANP)

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden