PlusAchtergrond

Regering wil geen dwang, maar samenleving beweegt naar vaccinatieplicht

In Italië is sinds vrijdag een 'green pass' vereist voor wie bijvoorbeeld naar het museum wil.  Beeld AFP
In Italië is sinds vrijdag een 'green pass' vereist voor wie bijvoorbeeld naar het museum wil.Beeld AFP

Een vaccinatieplicht is wat de Nederlandse regering betreft uit den boze. Maar sommige bedrijven verlangen een bewijs van inenting tegen het coronavirus. De enorme vaccinatiebereidheid staat een echte tweedeling – gelukkig – in de weg.

Met een vaccinatiebereidheid van liefst 90 procent en bijna 85 procent van alle volwassenen zeker één keer geprikt – percentages waar heel veel andere landen alleen van dromen – lijkt discussie over een vaccinatieplicht in Nederland overbodig. Minister van Volksgezondheid Hugo de Jonge sluit zo’n plicht categorisch uit. “Nu niet en nooit niet,” zei hij er vorige maand over. Maar vanuit de samenleving is een beweging zichtbaar richting vaccinatieplicht. De Volkskrant meldde vrijdag drie voorbeelden in de reisbranche van organisaties die van klanten bewijs verlangen dat ze zijn ingeënt.

CNN-medewerkers

Nu in de rijkere landen geen sprake meer is van een gebrek aan vaccins zijn er ook legio buitenlandse voorbeelden van bedrijven die personeel onder druk zetten. CNN heeft drie medewerkers ontslagen die ongevaccineerd naar de redactie kwamen. Ook Google, Facebook en Uber staan personeel niet toe op kantoor als het niet is gevaccineerd.

Tegelijkertijd zijn overheden druk in de weer met maatregelen die volgens critici neerkomen op een vaccinatieplicht. De Amerikaanse regering wil alleen nog gevaccineerde buitenlandse reizigers toelaten. Het stadsbestuur van New York wil een vaccinatiebewijs verplichten voor bezoek aan openbare gelegenheden. Duitsland overweegt extra barrières op te werpen voor niet-gevaccineerden. Als de druk op de zorg hoog is, zouden zij zelfs helemaal moeten kunnen worden geweigerd bij openbare gelegenheden.

In Italië geldt sinds vrijdag een systeem met een ‘green pass’, die alleen beschikbaar is voor mensen met zeker één coronaprik, een recente negatieve test of een bewijs dat ze Covid-19 hebben gehad. Met de gezondheidspas kunnen ze horeca, zwembaden, musea en bioscopen betreden. Vanaf 1 september zal de pas ook verplicht zijn voor treinreizigers. En vanaf de herfst hangt in het onderwijs leraren zonder green pass schorsing boven het hoofd.

De gezondheidspas lijkt sterk op die in Frankrijk, waar bovendien zorgpersoneel verplicht is zich te laten vaccineren. Onder druk van de ­oprukkende deltavariant overweegt een aantal Spaanse regio’s zo’n plicht voor personeel in verpleeghuizen.

Verboden

In Nederland zegt de regering ver weg te blijven van een vaccinatieplicht, maar het staat bedrijven tot op zekere hoogte vrij om inentingen te eisen. De Gezondheidsraad – belangrijk adviesorgaan van de regering in de coronacrisis – stelde in februari al dat bedrijven onder voorwaarden (zie kader) een vaccinatiebewijs mogen verlangen.

Voor de Nederlandse overheid is het uitgangspunt dat dwang is verboden. Drang is onder voorwaarden wel toegestaan. Waarbij de regering geacht wordt in de gaten te houden of bij bedrijven die vaccins verlangen de grondrechten van burgers wel worden nageleefd.

Voorwaarden als bedrijf vaccinatie wil verplichten:

- Bedrijven mogen volgens de Gezondheidsraad een vaccinatiebewijs verlangen als dit effectief en noodzakelijk is voor het bereiken van het ­beoogde doel.

- Zo’n bewijs moet proportioneel zijn en de minst ingrijpende maatregel om het doel te bereiken.

- Bedrijven moeten potentiële schadelijke gevolgen minimaliseren.

- Vaccinatiebewijzen mogen niet leiden tot ongerechtvaardigde uitsluiting en discriminatie.

- Privacyregels moeten worden nageleefd en bedrijven moeten geregeld evalueren of vaccinatiebewijzen nog nodig zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden