PlusInterview

PvdD-lijsttrekker Esther Ouwehand: ‘Er hangt verandering in de lucht’

Portret van Esther Ouwehand, lijsttrekker en Tweede Kamerlid voor de Partij van de Dieren (PvdD).  Beeld ANP
Portret van Esther Ouwehand, lijsttrekker en Tweede Kamerlid voor de Partij van de Dieren (PvdD).Beeld ANP

De Partij voor de Dieren wil best met de VVD in een coalitie stappen, zegt lijsttrekker Esther Ouwehand. ‘De vraag is of andere partijen klaar zijn om te regeren met ons.’

Terwijl de ziekenhuizen volstromen met coronapatiënten wil Esther Ouwehand het tijdens haar eerste coronadebat in de Tweede Kamer – op 18 maart vorig jaar – over de veehouderij hebben. “Hou op zeg!” snauwt PVV-leider Geert Wilders. “Alstublieft. Doe dat maar een andere keer ergens in een zaaltje, maar niet met mij nu hier.”

Ouwehand (44), lijsttrekker van de Partij voor de Dieren, is het wel gewend. “Ik krijg niet altijd applaus als ik punten aansnijd waar de rest het nog niet over wil hebben,” vertelt ze. “Dat hoort erbij.”

“Een jaar geleden waren we allemaal een beetje in paniek, het coronavirus was nieuw. De zorg dreigde overbelast te raken, daar moet je het zeker over hebben. Maar virologen waarschuwen al jaren dat dit soort zoönosen – ziektes die overspringen van dier op mens – steeds vaker voorkomen. Onze intensieve veehouderij is een tikkende tijdbom voor een volgende pandemie.”

In haar nieuwe boek Dieren kunnen de pest krijgen, en dan? noemt Ouwehand Nederland een ‘ware kweekvijver voor zoönosen’. Op haar aandringen, en mét steun van de PVV van Wilders, gaat een groep experts in opdracht van het kabinet onderzoeken hoe zoönosen in de toekomst voorkomen kunnen worden.

“Volgens virologen is de kans groot dat het misgaat met onze intensieve veehouderij. En de kans is het grootst in de pluimveehouderij en de varkenshouderij. Varkens zijn een soort klonen van elkaar geworden. In natuurlijke omstandigheden houdt genetische variatie een virus eronder, maar bij deze doorgefokte dieren gebeurt dat niet. En wetenschappers hebben al aangetoond dat het vogelgriepvirus maar een paar stappen nodig heeft om van vogel op mens over te slaan. Het nachtmerriescenario is dat het virus van mens op mens overdraagbaar wordt, zoals bij corona.”

Toch komt corona uit China, waarbij het virus vermoedelijk afkomstig is van exotische dieren.

“De laatste twintig jaar heeft zich twee keer een zoönose-uitbraak in Europa voorgedaan, en dat was twee keer in Nederland. In 2003 sloeg de vogelgriep rechtstreeks over op mensen, een dierenarts is toen overleden. En in 2007 kwam er de Q-koorts, waarbij een bacterie uit de melkgeitenhouderij zorgde dat veel mensen ziek werden en overleden. In beide gevallen sloeg het virus niet over van mens tot mens. Maar als dat wel gebeurt, zoals met corona, krijg je zo’n virus niet meer terug in de fles.”

Andere partijen ergeren zich aan u, omdat u niet bereid bent om compromissen te sluiten. Nederland heeft inmiddels een klimaatwet én een stikstofwet, maar uw handtekening staat er niet onder. U wilt niet samenwerken?

“Wij willen héél graag samenwerken, maar ik vind wel dat partijen de moed moeten hebben om te doen wat wetenschappers ons vertellen. De klimaatwet is een uitholling van het Klimaatakkoord van Parijs. De VVD zegt dat bedrijven er geen last van hebben en GroenLinks zegt dat het de beste klimaatwet is. Dat kan niet allebei waar zijn.”

Je kunt ook zeggen: met deze wetten zetten partijen de eerste stappen, met het oog op een langetermijndoel.

“Het is te weinig. Als je nog alle tijd van de wereld hebt, zou je nog kunnen zeggen dat een klein stapje goed genoeg is. Maar die tijd hebben we niet. Het stikstofbeleid is van hetzelfde laken een pak. De rechter heeft daar een streep door gezet. En toch denken partijen op oude voet verder te kunnen. Maar ik ben wel hoopvol gestemd. Ik zie dat er verandering in de lucht hangt. Zelfs een partij als de VVD begint te zien dat het neoliberalisme vooral gunstig uitpakt voor multinationals en aandeelhouders, maar niet voor gewone mensen.”

Uw partij staat nu op zo’n zes zetels in de peilingen, zou u met de VVD in een kabinet stappen?

“Ook de VVD is, denk ik, deep down wel gevoelig voor de gezondheid van de overheidsfinanciën op lange termijn. The Guardian heeft uitgerekend dat als de temperatuur op aarde met 2 of 3 graden stijgt, dat wereldwijd 25.000 miljard euro kost. Als je de klimaatcrisis dus uit de hand laat lopen, kost dat gewoon bakken met geld. Het zou zomaar kunnen dat er na 17 maart een groen en progressief kabinet mogelijk is. En ik sluit niet uit dat de VVD daaraan meedoet. Maar dan moeten ze wel van ver komen. De vraag is niet of de Partij voor de Dieren klaar is om te regeren, de vraag is of andere partijen klaar zijn om te regeren met ons.”

U wilt dat de bio-industrie wordt afgeschaft. VVD en CDA doen dat niet.

“Als de VVD de grootste partij is en niets wil doen aan de omvang van de veehouderij, heeft het geen zin om met ze te praten. Maar als ze bereid zijn om te bewegen, kunnen we meedoen. Nu gaat er weer 1,6 miljard naar lapmiddelen in de veehouderij, zoals subsidies voor speciale stalvloeren en andere systemen om stikstof te minderen. Dat is weggegooid belastinggeld. Als Rutte bereid is het aantal dieren met 50 procent te verlagen, zeg ik: dat is een mooi begin, laten we praten.”

Serie

In de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 17 maart publiceert Het Parool een reeks gesprekken met lijsttrekkers van toonaan­gevende politieke partijen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden