Politie onderschept 80 miljoen versleutelde berichten van criminelen

De opsporingsdiensten hebben 80 miljoen berichten tussen criminelen onderschept die voor Nederland relevant zijn. De ontmanteling van Sky ECC, de grootste versleutelde berichtenservice ter wereld, maakte dat mogelijk.

Opsporingsdiensten hebben toegang tot honderden miljoenen berichten van gebruikers van de versleutelde berichtendienst Sky ECC.  Beeld ANP
Opsporingsdiensten hebben toegang tot honderden miljoenen berichten van gebruikers van de versleutelde berichtendienst Sky ECC.Beeld ANP

Zeker vijfhonderd rechercheurs hebben vanaf 15 februari live kunnen meelezen met de criminelen, en nog maanden verder terug kunnen lezen. Gaandeweg zijn volgens politie en justitie tal van liquidaties, ontvoeringen en andere grof geweld verijdeld. Ook zijn internationaal grote partijen harddrugs onderschept.

Het Rotterdamse parket van het Openbaar Ministerie meldde tevens dat bij doorzoekingen onder meer 27 vuurwapens, 20 messen, 70 telefoons, 12 auto’s, 2 boten en zelfs een jetski in beslag zijn genomen.

“Toen we vorig jaar berichtenservice EncroChat ontmantelden en 25 miljoen berichten konden lezen, sprak ik van een gamechanger,” zegt hoofd Andy Kraag van de landelijke recherche. “EncroChat gaf ons al een staalkaart van de onderwereld, maar nu hebben we een goudmijn die we nog weken, maanden, jaren gaan delven. Daardoor blijft geen crimineel meer buiten beeld.”

Codenaam: Argus

Het onderzoek onder codenaam Argus begon in 2018 in een samenwerkingsverband tussen met name landelijke en Amsterdamse recherche. Uiteindelijk haakten alle andere eenheden daarbij aan. Dinsdag was ‘de klapdag’, waarop in heel Nederland 30 aanhoudingen zijn verricht en 75 panden werden doorzocht, ook in de regio Amsterdam.

“Aan de hand van al die miljoenen berichten kunnen we extra bewijs toevoegen aan zaken die we al onderzochten, maar we kunnen óók zaken opbouwen bij bewijzen die de berichten vormen,” zegt hoofd Jonne Janssen van de Amsterdamse recherche. “We gaan hier nog heel lang, heel veel in investeren.”

Wereldwijd gebruikten zo’n 500.000 personen de peperdure versleutelingsservice, in Nederland gaat het om naar schatting 70.000 gebruikers.

Encrochat

Al maanden ging het gerucht dat na EncroChat ook Sky ECC was ‘gekraakt’, maar niettemin bleven criminelen de dienst gebruiken, zegt persofficier van justitie Ferry van Veghel. “We lazen soms hoe criminelen elkaar waarschuwden dat Sky ECC was gekraakt, om de volgende dag gewoon weer gevoelige berichten te versturen. Kennelijk was het vertrouwen toch nog zó groot.”

Op elk moment had de politie de laatste drie weken arrestatieteams en observatieteams paraat om te kunnen ingrijpen bij levensgevaar, zegt Andy Kraag. “We nemen natuurlijk nooit het risico dat er slachtoffers vallen.”

Het is niet zo dat de opsporingsdiensten nu berichten tot in 2018 kunnen teruglezen. Aanklager Van Veghel: “In het onderzoek zit je niet meteen in de berichten. We begonnen met tappen [afluisteren, red.]. Fase twee is het zoeken naar de sleutels van elke gebruiker. Als je er daarvan genoeg hebt, kun je pas naar stap drie: het live meelezen. De servers zijn in beslag genomen, maar het is niet zo dat daar bergen oude berichten in zitten.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden