PlusAchtergrond

Op vakantie met het vliegtuig: ‘Reizen als dwangneurose’

De opluchting was twee weken geleden in Nederland voelbaar na de persconferentie van premier Rutte, want we kunnen deze zomer nog op vakantie. En zelfs het vliegtuig is een optie, maar waarom zouden mensen het risico willen nemen, met het coronavirus op de loer?

Beeld Jip van den Toorn

“Wij zijn als het goed is niet heel vatbaar voor het virus, we zijn jong en gezond,” zegt Amsterdammer Sam Buunk (30). Hij vliegt volgende week met zijn vriendin voor een korte vakantie naar Malaga en schat de risico’s laag in. “Ik denk dat ondertussen wel duidelijk is geworden dat we de verantwoordelijkheid aankunnen. Mensen die klachten hebben, die blijven thuis. En als het onverantwoordelijk zou zijn, dan zou het echt niet kunnen.”

Op sociale media vragen veel mensen zich af waarom een vliegvakantie überhaupt een mogelijkheid is. Theaters en cafés mogen maximaal 30 mensen ontvangen om minimaal 1,5 meter afstand tussen bezoekers te waarborgen. Maar met een paar honderd mensen urenlang in een vliegtuig zitten, dat mag wél. Het levert volgens experts weinig gezondheidsrisico’s op.

Belangen

Natuurlijk spelen diverse belangen een rol. Zuid-Europese economieën kunnen de inkomsten van toeristen goed gebruiken en ook luchtvaartmaatschappijen staan te springen om weer reizigers te vervoeren. Maar in een druk all-inclusive hotel zal het lastig zijn om overal 1,5 meter afstand te houden van anderen, laat staan in een vol vliegtuig.

Vliegtuigmaatschappijen duikelen over elkaar heen om te zeggen dat de aanwezigheid van het ‘Hepa-luchtfilter’ voor schone lucht in de vliegtuigen zorgt. Op advies van het RIVM zijn mondkapjes verplicht.

“In het vliegtuig hadden we een mondkapje op en het was er drukker dan ik had gedacht,” zegt de 31-jarige Sophie Duijts uit Den Bosch. Ze is net terug van een vliegvakantie uit Portugal en is geen moment bang geweest. “Veel mensen vlogen met hun huisdier, dus ik had wel het idee dat die voor een langere tijd gingen. Maar op Schiphol was het net of het vliegveld voor ons open was gegaan, er was meer personeel aanwezig dan reizigers.”

Dwangneurose

Filosoof Ruud Welten schreef het boek Het ware leven is elders over toerisme en verbaast het niet dat veel mensen ondanks het coronavirus toch met het vliegtuig op vakantie willen. “De mensheid overkomt nu iets waar we geen raad mee weten en de medische wetenschap kan nog niet met zekerheid zeggen hoe het virus zich verspreidt. We hebben maatregelen genomen om verspreiding te voorkomen en veel mensen denken dat het zal meevallen en hun niks zal overkomen. Ze hebben het risico ervoor over om op vakantie te gaan.”

Volgens Welten zijn mensen onrustig en kunnen ze niet op één plek blijven. “We hebben er moeite mee om thuis te blijven. Reizen zie ik als een dwangneurose, zo karakteriseer ik het.”

Hoogleraar psychologie Ap Dijksterhuis, bekend van populair-wetenschappelijke boeken, waaronder Wie (niet) reist is gek (2017), stelt dat een vakantie zelfs noodzakelijk is. “Het is een schoonmaakmiddel voor ons hoofd. En natuurlijk zijn de laatste generaties er ook gewoon aan gewend. We gaan het missen als we niet met vakantie gaan.” Het coronavirus lijkt hier dus bij sommige mensen geen verandering in te brengen, zegt Dijksterhuis.

Beeld ANP

Dijksterhuis is zelf van plan om in augustus naar Sri Lanka te gaan. Hij denkt dat de risico’s ‘schromelijk overschat worden’. “Het besmettingsgevaar is in veel landen laag geworden en experts zeggen dat vliegen niet zo veel risico’s met zich meebrengt. Daarnaast valt voor een grote groep, de jongeren, de schade mee, zelfs als ze besmet raken.”

Bij Tui, de grootste reisorganisatie van Nederland, hebben ze vooralsnog niet de indruk dat klanten deze zomer het vliegtuig zullen mijden. “69 procent van onze klanten zegt gewoon op vakantie te willen gaan, en 70 procent daarvan zegt te willen vliegen,” aldus woordvoerder Petra Kok.

“Zodra het reisadvies voor Spanje van oranje naar geel gaat, verwachten we dat het heel druk gaat worden.” Daarmee lijkt de reisbranche eerst hetzelfde scenario te wachten als de horeca. Waar volle terrassen in de eerste week van de opening van de horeca werden verwacht, keken veel Nederlanders toen ook nog de kat uit de boom.

Filosoof Welten denkt ook dat de komende maanden het aantal mensen dat gebruik wil maken van het vliegtuig toe zal nemen. “Nederland heeft beroep gedaan op een intelligente lockdown. De regering hoopt dat mensen inzien dat ze beter thuis kunnen blijven, maar iedereen mag voor zichzelf beslissen.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden