Ongeveer 1200 sterfgevallen meer dan normaal: in twee gemeenten sterfte nog vier keer hoger

In de week van 20 tot en met 26 april waren er ongeveer 4000 sterfgevallen in Nederland. In twee plaatsen in Nederland is de sterfte nog vier keer hoger dan in de eerste periode van dit jaar.

CBS-socioloog Tanja Traag.Beeld ANP

“Normaal zou je in deze periode ongeveer 2800 sterfgevallen verwachten. Dus er zijn ongeveer 1200 doden meer te betreuren,” concludeert CBS-socioloog Tanja Traag. 

Maar voor heel Nederland daalt de sterfte nog wel, alleen lang niet zo hard als vorige week. “De daling was eerst ongeveer 700 ten opzichte van de week daarvoor. Afgelopen week waren er 250 sterfgevallen minder dan de week daarvoor,” aldus de socioloog.

Voor week 17 (20 tot en met 26 april) wordt het aantal overledenen geschat op ongeveer 4000. Dat zijn ongeveer 250 sterfgevallen minder dan in week 16, toen 4264 mensen overleden. De sterfte van afgelopen week valt ongeveer 30 procent hoger uit dan in de eerste tien weken van 2020. Dat melden het CBS en het RIVM op basis van de voorlopige sterftecijfers per week.

Spreiding over gemeentes

In sommige gemeentes in Noord-Brabant, Limburg en rondom Zwolle is het aantal overledenen in week 16 meer dan verdubbeld ten opzichte de eerste tien weken van 2020. In het streng gelovige Heerde in Gelderland op de Veluwe en in het Brabantse Mill en Sint Hubert ligt de sterfte nog meer dan vier keer hoger. Traag: “In Heerde was de sterfte ongeveer 4,9 keer zo hoog vergeleken met de eerste periode van het jaar.”

Ook zijn er nog vier gemeentes waar het aantal overledenen tussen de drie en vier keer zo hoog ligt. Het gaat om Diemen bij Amsterdam, Kampen bij Zwolle en de Brabantse plaatsen Bernheze en Laarbeek. “Diemen is wel opvallend, omdat die sterftecijfers in week 16 duidelijk meer stijgen dan in week 15. Mogelijk heeft dat te maken met een verzorgingshuis waar veel extra sterfgevallen zijn,” aldus Traag. Of dat een nieuwe brandhaard is? “Het valt in ieder geval op dat die sterfte daar tussen week 15 en 16 zo toeneemt.”

Sterke fluctuatie

Goed nieuws is er voor de Brabantse brandhaarden Boekel, Uden, Meierijstad en het Limburgse Peel en Maas. Daar lag het aantal overledenen in week 13 en/of week 14 nog meer dan vijf keer hoger. In week 17 is dat nog zo’n 1,5 tot 2,5 keer hoger. De socioloog maakt daar wel de kanttekening bij dat het aantal overledenen op gemeenteniveau sterk kan fluctueren, met name voor kleine gemeentes. Traag: “Een sterke verhoging in een bepaalde week kan daarom toeval zijn en hoeft niet het gevolg te zijn van de coronacrisis.”

De CBS-schatting is gebaseerd op het aantal overlijdensberichten dat het CBS tot nu toe ontvangen heeft voor week 17. Omdat de registratie rond Koningsdag vertraagd was, zoals altijd na een feestdag, is de schatting onzekerder. Het aantal overledenen ligt in week 17 zeer waarschijnlijk tussen de 3700 en 4300.

In 2020 overleden tot en met week 10 (tot en met 8 maart) gemiddeld 3134 mensen per week. Daarna steeg de sterfte naar een maximum van 5073 in week 14. Normaal zou in deze periode een daling van de wekelijkse sterfte te zien zijn vanwege het einde van de winter. In de afgelopen drie jaren overleden er ongeveer 2800 mensen per week in deze periode.

Verpleeghuizen

De sterfte in verpleeg- en verzorgingshuizen is verder gedaald, maar nog altijd 65 procent hoger dan in de eerste tien weken van 2020. Tot en met 8 maart overleden gemiddeld 752 mensen per week in verpleeg- en verzorgingshuizen. Vorige week waren dat naar schatting ruim 1200 bewoners. Alleen in de GGD-regio’s Hollands-Midden (die loopt van Noordwijk aan de kust via Leiden, Alphen aan den Rijn en Gouda tot de Krimpenerwaard) en Rotterdam-Rijnmond steeg het aantal overledenen in verpleeg- en verzorgingshuizen nog.

De sterfte onder mannen was in eerste instantie hoger dan onder vrouwen. Maar vanaf week 14 werden de verschillen kleiner. In week 16 lag de sterfte van vrouwen al hoger dan van mannen en die ontwikkeling zette zich afgelopen week ook door: het aantal overledenen voor mannen wordt geschat rond de 1950 en voor vrouwen rond de 2050.

Daarmee lag in week 17 het aantal overledenen voor zowel mannen als vrouwen ongeveer 30 procent hoger dan in de eerste tien weken van 2020. In week 14 was de sterfte onder mannen nog bijna 75 procent hoger. Het aantal overleden vrouwen piekte in week 15 en lag toen ruim 50 procent hoger.

In dit artikel houden we alle cijfers rondom het coronavirus in Nederland voor je bij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden