Nieuws

Onderzoek naar spoorloos verdwenen asielzoekers

Het kabinet laat onderzoek starten naar spoorloos verdwenen asielzoekers uit Nederlandse opvangcentra. Dat zei staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Justitie en Veiligheid) vanmiddag in de Tweede Kamer. 

Ankie Broekers-Knol, staatssecretaris van Justitie en Veiligheid.Beeld ANP

Broekers-Knol reageerde op vragen van PvdA-Kamerlid Attje Kuiken. Vorig jaar verdwenen bijna duizend asielzoekers uit Nigeria spoorloos uit opvangcentra, meldden Argos en NRC Handelsblad eind vorige week op basis van cijfers van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Daarbij zijn veel signalen dat mensen slachtoffer zijn geworden van mensenhandel.

In 2019 verdwenen er zeker 961 Nigerianen uit COA-locaties. Van hen ontbreekt elk spoor. Daar kwamen er in januari dit jaar nog eens 128 bij. Het gaat om een forse stijging: in 2014 verdwenen er zeventig Nigeriaanse mannen en vrouwen ‘met onbekende bestemming,’ in 2018 ging het om iets meer dan tweehonderd. 
In totaal hebben 2461 Nigeriaanse asielzoekers zich vorig jaar gemeld in Nederland. 

Broekers-Knol noemt de berichten ‘zeer zorgelijk’. “Mensenhandel is een zeer ernstig delict, met traumatische gevolgen voor de slachtoffers.” Volgens haar is het echter lastig om bij de opvang in te grijpen, omdat de asielzoekers niet opgesloten zitten, maar vrij zijn te vertrekken. Tegelijkertijd is opsporing ook ingewikkeld, omdat er te weinig informatie voorhanden is, aldus de bewindsvrouw. “Alle betrokken organisaties zijn er uitermate alert op om signalen van mensenhandel te herkennen.”

Bendes

Volgens Argos duidden de melding van het COA erop dat criminele Nigeriaanse organisaties meer voet aan de grond hebben gekregen in Europa. Zo werden veel van de verdwenen asielzoekers eerder slachtoffer van prostitutie of drugshandel. Regelmatig werden Nederlandse asielzoekers bedreigd door mensenhandelaren uit Italië, die eisten dat ze terug zouden komen of tienduizenden euro's moesten terugbetalen voor de overtocht naar Europa. 

Broekers-Knol benadrukt dat het niet iets is ‘wat van vandaag op morgen oplost kan worden.’ “Maar het contact met Nigeria is goed. Ik ben er in november nog geweest om te praten over mensenhandel.” Ze benadrukt dat Nederland in Europees verband ‘kartrekker’ is bij de aanpak van mensenhandelaren. Ze herhaalt dat het niet zomaar op te lossen is. “Ik kan het niet mooier maken dan het is.” 

Babyhandel

De politie houdt, wegens de verdwijning van meerdere zwangere vrouwen, ook ernstig rekening met babyhandel. De Nederlandse opsporingsdiensten zijn vanuit Nigeria gewaarschuwd voor mogelijke babyhandel, bevestigt Landelijk officier van justitie mensenhandel Warner ten Kate. “We hebben geluiden uit Nigeria dat daar zogenoemde babyfabrieken zijn, dat daar dus baby’s ter wereld worden gebracht die soms worden geadopteerd. En dat vaak ook sprake is van illegale adoptie. Er zijn ook geluiden dat die baby’s mogelijk worden gebruikt in voodoo-rituelen. Het kan zijn dat zo’n baby wordt gedood en dat daar dus zo’n baby als het ware wordt geofferd in een voodoo-ritueel,” zegt hij tegen Argos en NRC

Argos doet al langer onderzoek naar de verdwijningen. In februari meldde het programma dat er sinds november 25 zwangere West-Afrikaanse vrouwen uit de opvang waren verdwenen.

Asiel

Niet alleen veel Nigeriaanse asielzoekers verdwijnen uit opvangcentra. Uit onderzoek van het ministerie van Justitie en Veiligheid blijkt dat zeker de helft van de minderjarige asielzoekers die per jaar uit opvangcentra verdwijnen, al weg is voordat ze überhaupt weten of ze een verblijfsvergunning krijgen. Ze zwerven rond in Europa of zijn met hulp van mensensmokkelaars op doorreis. “Ze lijken niet geïnteresseerd te zijn in de uitkomst van de asielprocedure en verblijven relatief kort in de Nederlandse opvang.” 

Uit het onderzoek bleek dat een op de vijf alleenreizende, minderjarige asielzoekers ‘met onbekende bestemming’ vertrekt uit de asielopvang. Het gaat dan vooral om mannen uit Marokko (260), Eritrea (240) en Afghanistan (170). Ook blijken er regelmatig Vietnamese kinderen spoorloos te zijn verdwenen uit beschermde opvang in Nederland. Tussen 2013 en 2017 zijn er in totaal 1080 minderjarige asielzoekers - van allerlei nationaliteiten - verdwenen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden