PlusNieuws

Nederlandse skiër denkt van niet maar is wel vaak een kruk op de piste

Nederlandse skiërs lijden massaal aan flinke zelfoverschatting. Vooral mannen die net geen beginner meer zijn, denken dat ze goed kunnen skiën. Juist zij zijn de brekebeentjes.

Ton Voermans
null Beeld Universal Images Group via Getty
Beeld Universal Images Group via Getty

Dat blijkt uit een wetenschappelijk onderzoek naar skiongelukken van alarmcentrale Eurocross en het Leids Universitair Medisch Centrum. “Het profiel van de skiër die het meest risico loopt, is een man van gemiddelde leeftijd, die net geen beginner meer is,” zeggen Eurocross-arts Floriana Luppino en Kees Bartlema, traumachirurg bij het LUMC.

Bartlema: “Een mogelijke verklaring: wanneer je net geen beginner meer bent, maar ook nog niet heel ervaren, neem je risico’s die niet bij je niveau passen. Dit, in combinatie met het feit dat je nog niet zo goed kunt anticiperen op een val als een ervaren skiër, maakt dat je een verhoogd risico loopt.”

De zelfoverschatting kwam als belangrijke risicofactor naar voren toen in 2020 - een paar weken voordat corona losbarstte - veldonderzoek werd verricht op de piste in het Oostenrijkse Flachau. Vierentachtig Nederlandse skiërs werden daar bevraagd naar hun vaardigheden en gevraagd om vervolgens naar beneden te skiën langs een aantal plekken waar skileraren de skivaardigheid ook een cijfer gaven.

Liefst 80 procent van de skiërs schat zijn skiniveau hoger in dan het daadwerkelijk is. Bij mannen ligt dat hoger dan bij vrouwen, 90 procent versus 64 procent. De skiër die het meeste risico loopt is een man die net geen beginner meer is, blijkt uit het onderzoek in Flachau.

Mannen gaan voor adrenaline

Mannen zijn nu eenmaal meer thrillseekers dan vrouwen, stelt Luppino. Ze gaan voor de adrenaline, willen vooral hard gaan en zeker niet voor elkaar onderdoen. “De echte beginners gaan zo langzaam dat ze niets breken als ze vallen. De echt goede skiërs weten wat ze doen. Het is de grote middengroep die denkt goed te kunnen skiën omdat ze zonder te vallen van de piste komen. Maar je bent pas een goede skiër als je je onder elke omstandigheid kunt handhaven. Dus ook bij slecht weer of een ijzige piste.’’

“Opvallend is dat we aanvankelijk dachten dat de kans op ernstig letsel voor ervaren mensen vier keer groter is dan bij mensen die zichzelf als onervaren bestempelen,” zegt Luppino. Ze denkt dat ook de in het verleden bevraagde slachtoffers flink overdreven in hun antwoorden over de skivaardigheid.

Over anderhalve week begint de krokusvakantie en dan gaan naar schatting tussen de 600.000 en 700.000 wintersporters naar de Alpen. Wie gevaccineerd is, kan zonder veel gedoe afreizen. Maar bij Eurocross zijn ze er niet gerust op. In een doorsnee jaar krijgt Eurocross zo’n 1500 hulpverzoeken van mensen die op de piste ernstig gewond raken - van botbreuken tot hersenletsel. En dit jaar zou het weleens veel erger kunnen worden; in januari en december moest Eurocross al 500 keer in actie komen.

Slechte voorbereiding

Luppino: “Vooral de fysieke voorbereiding kan er dit jaar - door de sluiting van oefenpistes en sportscholen tijdens de lockdown, of doordat de wintersportvakantie niet zo gepland is als anders en men spontaner en minder voorbereid vertrekt – soms bij inschieten, terwijl dit juist zo belangrijk is om het risico op letsel te verkleinen. We sluiten zeker niet uit dat we dat in de ongevalscijfers terug gaan zien. Ik ben zelf afgelopen week gaan skiën en dat viel toch weer even tegen na twee jaar.”

Met die voorbereiding van de Nederlandse skiër is het toch al niet best gesteld. Een derde van de onderzochte skigroep heeft in totaal slechts een week les gehad en slechts 3 procent gaat voorafgaand aan de wintersport naar een borstelbaan of skihal om de techniek op te halen.

Luppino wijst er ook op dat door corona het niet langer vanzelfsprekend is dat je in een ziekenhuis in het skigebied meteen geopereerd kan worden. “De capaciteit in het ziekenhuis kan een probleem zijn en datzelfde kan spelen als je weer terugkomt.” Reden temeer, stellen Eurocross en de traumachirurgen van het LUMC, om je goed voor te bereiden. Zorg dat je getraind bent, uitgerust en niet gestresst.

De onderzoeksresultaten zijn meegenomen in de Winterfitscan op de site van Eurocross, waarmee je in kunt schatten of je goed voorbereid bent. Wie de eigen skitechniek daar een 6 geeft, krijgt als antwoord dat er 90 procent kans is dat de eigen behendigheid op de piste wordt overschat en dat het werkelijke cijfer eerder een 4,5 zal zijn.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden