PlusAchtergrond

Modegroep FNG dankt faillissement meer aan zichzelf dan aan corona

Ze zijn nog open, de modewinkels van Miss Etam, Promiss, Claudia Sträter, Steps en Expresso. Of dat nog lang zo blijft is twijfelachtig. Vrijdag werden de winkels failliet verklaard. En dat is echt niet alleen vanwege de coronacrisis.

De winkels van Miss Etam, Promiss, Espresso en Claudia Sträter blijven vooralsnog open.Beeld ANP

Winst in 2022. Verliesgevende zaken sluiten, meer aandacht voor de webwinkels en naast mode ook interieurproducten. Daarmee zou winkelgroep FNG, uitbater van de grootste modeketens in ons land, het wel gaan redden. Nu is het Belgische bedrijf failliet; vorige week in het moederland sinds vrijdag ook hier. 

Natuurlijk hebben de ingezakte modeverkopen tijdens de coronacrisis het concern, dat leunt op kledingverkoop, zwaar getroffen. Volgens het CBS verloren modewinkels sinds maart eenderde van hun omzet. En daarvoor ging het in de branche ook al bar slecht.

Maar bij FNG – een naam die verwijst naar de Belgische modewinkel Fred & Ginger die de basis vormde van het conglomeraat – is corona slechts een voetnoot. De oorzaken van de problemen liggen in de afgelopen jaren en zijn op zijn minst omstreden te noemen

Lukrake overnames

De Belgen namen, aanvankelijk als R&S Retail, na de vorige crisis lukraak mode- en schoenenketens over, waaronder het Belgische Brantano. In 2012 kreeg R&S voet aan de grond in ons land met de overname van Claudia Sträter, een jaar later gevolgd door Expresso. In 2015 werden Superstar en Steps toegevoegd, in 2016 – uit een faillissement – Miss Etam.

Het trio oprichters, waaronder langjarig topman Dieter Penninckx en zijn vrouw Anja Maes leek er alles aan gelegen overnames zo ingewikkeld mogelijk te maken. Onduidelijke contracten, schimmige afspraken en mysterieus geschuif met geld en voorraden leken de norm. 

Bij overnames en aankopen zou steevast de magazijnvoorraad van de nieuwe aanwinst te laag worden ingeschat zodat deze in de boeken tegen een veel hogere waarde kon worden verkocht.

Sommige overnames gebeurden via via. Nadat vehikels aankopen hadden gesaneerd, door winkels te sluiten en personeel te ontslaan, werden deze op papier tegen een verhoogde waarde doorverkocht aan FNG, dat op die manier geen reorganisatiekosten hoefde af te boeken.

Of dat met open vizier gebeurde, wordt nu door de Belgische beursautoriteiten en justitie onderzocht. Die vermoedt sinds de jaarcijfers van 2018 dat de voormalige bedrijfstop zich op die manier schuldig heeft gemaakt aan koersmanipulatie.

Schimmige deals

Ook zou sprake zijn van schimmige deals in Luxemburg, Zwitserland en Azië, waar het bedrijf kan fluiten naar 94 miljoen euro die het tegoed heeft van leveranciers. De overname van het Zweedse Ellos via een onduidelijke aandelenruil leverde vorig jaar een boekverlies op van ruim 25 miljoen.

De verslaglegging deelde in de chaos. In een voorlopig jaarverslag erkent FNG dat veel deals van de afgelopen jaren ondoorzichtig waren. Van een deel van de transacties ontbreekt de achterliggende documentatie. In andere gevallen is de informatie niet volledig of onduidelijk. Zo zeer zelfs, dat het niet is gelukt een sluitend jaarverslag over 2019 te componeren. Wel is duidelijk dat FNG vorig jaar 292 miljoen verlies maakte.

Omvallen werd onvermijdelijk nadat het dit voorjaar niet lukte om 20 miljoen euro – van een totale schuld van 734 miljoen – af te betalen, dochter Brantano te saneren en bakermat Fred & Ginger te herfinancieren. De reddingsplannen vielen uiteen nadat huisbanken ABN Amro, ING, BNP Paribas en Belfius lieten weten niet bij te dragen. FNG staat immers al voor 266 miljoen euro in het krijt bij het kwartet.

Overnamekandidaten

Mede vanwege alle strapatsen werd het aandeel FNG in mei geschrapt door het Brusselse beursbestuur en stapte Penninckx op, vanwege gezondheidsredenen. Er werden door interimtopman Paul Lembrechts (ex-VRT, -ABN en -Fortis) overnamekandidaten gevonden voor een aantal ketens - waaronder een groep Vlaamse- en Nederlandse investeerders - maar toen de banken uitstaande kredieten opeisten en bankrekeningen blokkeerden, viel het doek.

In Nederland zijn de winkels nog open. Maar hun lot is onafwendbaar. De 21 Belgische FNG-ketens en acht Nederlandse dochters zullen van elkaar worden losgerukt. De meestbelovende – als in Nederland Miss Etam, in België Brantano en CKS – zullen eventueel afgeslankt doorstarten. De rest zal ten onder gaan

Volgens een woordvoerder voor FNG Nederland zijn er meerdere geïnteresseerden voor een doorstart. “Het gaat om een substantieel aantal bedrijven dat zich bij de curator heeft gemeld. Onze insteek is dat de Nederlandse ketens in z’n geheel door een andere partij worden overgenomen, maar uit de onderhandelingen zal moeten blijken of dat lukt.’’

Schuldeisers en personeel hebben het nakijken. Eén van de redders zou volgens de Belgische zakenkrant De Tijd wederom oprichter Penninkx zijn. Die wil dat bevestigen noch ontkennen.

Klap voor Vlaanderen

Het faillissement raakt ook aan de Vlaamse overheid die via een participatiemaatschappij 7 procent eigenaar is van het mode-imperium en een deel van de schuld heeft gegarandeerd. Vlaanderen kocht de aandelen voor 22,5 miljoen euro. Inmiddels zijn ze nog 3 miljoen waard.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden