Minister: Wet ‘voltooid leven’ geen antwoord op doodswens 55-plussers

Minister De Jonge (Volksgezondheid, CDA) vindt een wettelijke regeling ‘voltooid leven’, zoals D66 die wil, niet het antwoord op de doodswens van een groep 55-plussers. ‘De samenleving moet juist alles op alles zetten om deze mensen te helpen de zin van en de zin in het leven te hervinden.’

Onderzoeksleider Els van Wijngaarden (Universiteit voor Humanistiek, links op de foto) en minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid, rechts op de foto) tijdens de presentatie van het onderzoeksrapport.Beeld ANP

De minister reageert op een langverwacht onderzoeksrapport over voltooid leven, dat donderdagmorgen naar buiten kwam. Daaruit blijkt dat ruim 10.000 mensen van 55 jaar en ouder hun leven willen beëindigen zonder dat zij ernstig ziek zijn. Enkele duizenden van hen willen bij het sterven ook hulp krijgen. Een veel grotere groep 55-plussers, ongeveer 76.000, is aanhoudend (een jaar of langer) levensmoe, zonder dat ze ondraaglijk lijden.

D66 bereidt een wetsvoorstel voor om mensen van 75 jaar en ouder het recht te geven op euthanasie, ook als ze niet ondraaglijk lijden. Het geplande voorstel zorgt voor tweespalt binnen de regeringscoalitie, omdat ChristenUnie en CDA ertegen zijn. Zij willen dat ouderen die levensmoe zijn, uit de put worden geholpen. Niet ‘de dood ingejaagd’.  

Waardig sterven

Kamerlid Pia Dijkstra (D66) zegt in reactie op het nieuwe rapport: “Dit onderzoek gaat over een bredere groep (55+) dan de doelgroep van mijn wet voltooid leven (75+). Toch is er een substantiële groep op wie de wet van toepassing zou zijn. Het gaat D66 om de keuze om op hoge leeftijd, als men het eigen leven voltooid acht, met zorgvuldige hulp waardig te kunnen sterven. En er zijn méér mensen geholpen met de wet.”

Christa Compas, directeur Humanistisch Verbond, steunt het D66-plan van harte. “Een wet die hulp bij zelfdoding mogelijk maakt, biedt ruimte om het gesprek aan te gaan en om hulp te vragen en te krijgen. Dat maakt de wet bij uitstek een sociale wet.” Volgens Compas houden de conclusies van het rapport het debat weg van waar het echt om zou moeten gaan. “Mag je in Nederland hulp bieden aan mensen met een persisterende doodswens?”

Regeringspartij CDA interpreteert het rapport van de commissie Van Wijngaarden heel anders. Kamerlid Harry van der Molen: “Het rapport toont aan dat wij een samenlevingsprobleem hebben door de doorgeslagen individualisering. Juist wanneer mensen zich zo alleen, verlaten of verloren voelen hebben ze aandacht en zorg nodig. Dat is de dure plicht die wij als samenleving met elkaar hebben. Want niemand hoeft er alleen voor te staan.”

‘Pijnlijk besef’

ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik-Faber zegt: “We weten dat er in ons land een groep mensen is met een doodswens, zonder dat zij ernstig ziek zijn. Dat is een pijnlijk besef. In het maatschappelijke en politieke debat worden de mensen om wie het gaat weleens afgeschilderd als volstrekt autonome burgers die na een geslaagd leven vooral graag regie hebben over hun eigen dood. Vandaag wordt dat beeld doorgeprikt.”

Het ter beschikking stellen van een zelfmoordpil, zoals veel ondervraagde senioren graag willen, zou volgens de ChristenUnie het meest cynische antwoord zijn op de zorgen die mensen met een doodswens hebben. “Dan geven we hen op, in plaats van dat we er voor hen willen zijn. Het onderzoek noemt het de ‘staatsverplichting’ tot bescherming van kwetsbare personen – die opdracht moeten we héél serieus nemen.”

Agnes Wolbert, directeur van de Nederlandse Vereniging voor een Vrijwillig Levenseinde, vindt juist dat we een stervenswens moeten respecteren, hoe oud iemand ook is. Wolbert: “Dit is geen verhaal alleen over 75-plussers, er moet voor iedereen met enige levenservaring vrijheid van sterven zijn. Ik heb in het rapport geen argumenten gezien waardoor dat onmogelijk zou zijn. Sterker nog, we moet nu echt een antwoord gaan geven op de roep van al die mensen die aanhoudend zeggen: ‘Ik ben er klaar mee’.”

Manon van der Kaa, directeur van seniorenorganisatie KBO-PCOB, is het daar niet mee eens. Sterker nog, Van der Kaa ziet niks in het D66-plan. “En een leeftijdsgrens trekken vinden wij al helemaal niet passend. Je suggereert dan dat het begrijpelijk is dat een 75-plusser wellicht een einde aan zijn of haar leven wil maken. Dat moeten we als samenleving niet willen.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden