PlusNieuws

Meeste gevaccineerden houden zich nog aan coronamaatregelen

Het overgrote deel van de Nederlanders dat al geprikt is, houdt zich nog altijd gedisciplineerd aan de coronaregels. Dat blijkt uit peilingen van EenVandaag en ouderenorganisatie Anbo. Het is wel de vraag hoe lang deze ‘burgerlijke gehoorzaamheid’ standhoudt.

Na het vaccineren blijft afstand houden de norm, en de meeste geprikte Nederlanders zeggen zich daaraan te houden. Beeld ANP
Na het vaccineren blijft afstand houden de norm, en de meeste geprikte Nederlanders zeggen zich daaraan te houden.Beeld ANP

Uit de Anbo-enquête onder zesduizend gevaccineerde 60-plussers blijkt dat maar liefst 91 procent de verplichte regels blijft naleven. In een peiling van EenVandaag, gehouden onder zo’n 5750 mensen van het Opiniepanel, is dat nagenoeg hetzelfde: 92 procent.

Gevaccineerden zijn bijvoorbeeld nog terughoudend met knuffelen. Slechts 1 procent omhelst volgens EenVandaag na de eerste prik weer iemand, 4 procent doet dat pas na twee weken, als het vaccin is ingewerkt. Voor 8 procent is het wachten op de tweede prik. In de peiling van Anbo zegt 8 procent al na de eerste prik weer te knuffelen.

Binnenshuis gaan ouderen wel losser om met bepaalde voorschriften. Zo erkent 16 procent dat ze zich maar deels houden aan dingen als handen wassen, maximaal 1 bezoeker, en testen bij klachten. Zo’n 5 procent doet dat helemaal niet meer. Bijna 79 procent blijft álle regels trouw.

Angstig gevoel slijt

Volgens opiniepeiler Gijs Rademaker van EenVandaag gaat het niet om sociaal wenselijke antwoorden maar om een groep die oprecht zeer voorzichtig is. “Het zijn vooral de ouderen die nu geprikt worden en die hielden zich door hun hoge risico relatief strikt aan de regels. Bovendien voelen ouderen een grote verantwoordelijkheid jegens jongere, nog niet geprikte, familieleden.” Dat de hele maatschappij nog ‘in het slot’ zit, speelt ook mee. “Je kunt nu wel meer vrijheid willen pakken, maar met wie kan je die delen?”

De regels volhouden blijft volgens een voorlichter van het ministerie van VWS ‘cruciaal’. “Deze mensen zijn beschermd, maar er is geen zekerheid dat ze niet anderen kunnen besmetten.” Rademaker vraagt zich echter af of de ‘burgerlijke gehoorzaamheid’ aanhoudt. “Er komen steeds meer jongere gevaccineerden bij en die zitten er wat anders in. Bovendien: het angstige gevoel slijt waarschijnlijk en daarmee de discipline.”

Uit het onderzoek blijkt dat de prik grote emotionele waarde heeft. Bij EenVandaag geeft 33 procent aan zich na één prik al vrijer te voelen. Na de tweede prik heeft zelfs de helft van de gevaccineerden dat gevoel.

Renee (35): ‘We nodigen wel koppels uit’

“Omdat ik als begeleider in een ggz-instelling werk, zat ik in februari bij de eerste groep die een prik met AstraZeneca kreeg. Mijn tweede prik volgt in mei. Mijn man moet nog wachten. Hij is 33 en zit dus waarschijnlijk pas bij de laatste vaccinatiegroep. Ondanks mijn prik houden we ons nog aan bijna alle maatregelen: de avondklok, mondkapje op, 1,5 meter afstand.”

“We doen alleen iets minder moeilijk over bezoek. Zo nodigen we wel bevriende koppels uit: wij gaan ervan uit dat een eventuele besmetting via de één toch de ander bereikt. Bovendien hebben we een vaste vriendenclub: onze bubbel is niet zo groot. Ook mijn schoonouders en ouders mogen bij ons komen. Zij zijn tussen de 60 en 65 jaar en hebben inmiddels ook allemaal AstraZeneca gekregen. En, ja, opa’s en oma’s mogen ook mijn dochtertje van 2 knuffelen: het is sowieso onmogelijk dat te vermijden als ze oppassen. Je kan geen luier verschonen zonder een kindje aan te raken.”

“Ik krijg weleens wat commentaar van anderen dat ik nu die bezoekersregeling overtreed, maar ik leg dan uit dat we ons, als volwassenen, in huis wel aan de afstandsregels houden. En, ja, ik vind het belangrijk voorzichtig te zijn maar ik vind sociale relaties in deze tijd óók belangrijk.”

Henk (62): ‘Smokkel alleen een beetje met familiebezoek’

“Ik was qua leeftijd nog niet aan de beurt maar mijn huisarts belde in april dat hij nog prikken over had, dus heb ik toegehapt. Het ging om AstraZeneca, dus ik heb door alle negatieve berichten nog wel even getwijfeld maar besloten het toch te nemen. De kans op ernstige bijwerkingen is namelijk wel erg klein.”

“Ik ben, sinds ik die eerste prik heb gehad, me niet echt anders gaan gedragen. Ik ben beveiliger en werk vooral met jongere mensen die nog niet geprikt zijn, dus vind het logisch om nog steeds afstand te houden en de deurknoppen en andere dingen op werk goed schoon te houden. Wie zegt namelijk dat collega’s niet toch nog ziek van mij kunnen worden?”

“Sowieso vind ik het logisch om me aan regels zoals het mondkapje te houden, want op straat kunnen mensen niet raden dat je geprikt bent. En: zelfs al zóú ik meer vrijheid willen, waar zou ik naartoe moeten? Alles ligt toch stil. Het enige waar ik een beetje mee smokkel is familiebezoek: we zitten nu weleens met iets teveel mensen bij elkaar.”

Henk houdt zich nog aan de maatregelen: ‘Wie zegt namelijk dat collega’s niet toch nog ziek van mij kunnen worden?’ Beeld Arie Kievit
Henk houdt zich nog aan de maatregelen: ‘Wie zegt namelijk dat collega’s niet toch nog ziek van mij kunnen worden?’Beeld Arie Kievit

Marrie (70): ‘Eindelijk zonder gedoe naar Nederland’

“Mijn man en ik wonen sinds 2012 in Duitsland, in de deelstaat Rheinland-Pfalz. We hebben eind maart onze eerste prik gekregen, van Pfizer/BioNTech. In mei krijgen we onze tweede prik en dan krijgen we na een ‘inwerkperiode’ van veertien dagen weer meer vrijheid. Zo hoeven we dan geen negatieve test meer te laten zien in cafés en restaurants.”

“Wat voor ons belangrijker is: we mogen met ons vaccinatiebewijs dan ook eindelijk zonder gedoe naar Nederland en kunnen eindelijk weer met onze drie kinderen en vijf kleinkinderen afspreken. Tenminste: dat mag dus volgens de regels in deze deelstaat. Hier is onlangs namelijk besloten gevaccineerden meer vrijheid te gunnen dan niet-gevaccineerden en dat vind ik eigenlijk heel logisch. Als je geprikt bent, lijk je op basis van de eerste onderzoeken immers geen gevaar meer te vormen voor anderen.”

“Dat hele Nederlandse ‘gelijke monniken, gelijke kappen’ vind ik echt vreemd. Waarom wordt mensen met een prik niet gewoon wat meer gegund? Die kunnen de economie juist een zetje geven, door weer te gaan winkelen en vakantie te vieren. In Nederland vindt men dat dan ‘niet eerlijk’, maar het leven is nu eenmaal niet altijd eerlijk. Toch?”

Marrie en Koos kunnen uit Duitsland weer naar hun kleinkinderen: ‘Geef de economie een zetje, gun mensen met een prik wat meer.’ Beeld
Marrie en Koos kunnen uit Duitsland weer naar hun kleinkinderen: ‘Geef de economie een zetje, gun mensen met een prik wat meer.’
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden