Kritische Kamer vraagt les van onbevoegde niet mee te tellen als onderwijstijd

In de Tweede Kamer is onrust over de noodplannen tegen het lerarentekort van de grote steden, waardoor basisscholen onbevoegde leraren in kunnen zetten. Een deel van de Kamer wil dat de uren dat er geen echte leraar voor de klas staat, niet wordt meegeteld als onderwijstijd.

Minister Arie Slob voor Basis- en Voortgezet Onderwijs.Beeld ANP/Bart Maat

Minister Arie Slob (Onderwijs) gaat daar naar kijken. Basisschoolleerlingen moeten in acht jaar tijd minimaal 7.520 uur les krijgen.

De zorgen in de Kamer zijn toegenomen na een opiniestuk in het AD. Daarin keerden de grootste onderwijsbond AOb en lerarenclub het Lerarencollectief, vaak geroemd door de Kamer als spreekbuis van de leraren, zich tegen dat deel van het noodplan. Zij vinden dat het lerarenvak ‘te grabbel wordt gegooid’ en dat er wordt geëxperimenteerd met kinderen.

Experiment

Minister Slob staat toe een vier jaar durend experiment toe, waarin ‘een professional’ van buiten het onderwijs maximaal één dag in de week ‘onderricht geeft’ aan leerlingen als een school door het lerarentekort geen andere optie heeft. Scholen moeten zich vóór 1 augustus aanmelden. In Amsterdam willen zeven basisscholen al meedoen.

Maar de termijn van vier jaar duurt sommige Kamerleden te lang, bleek woensdag tijdens een debat. “Waarom is dat niet veel korter?,” vroeg D66-Kamerlid Paul van Meenen. Volgens hem zorgen de onbevoegde ‘leraren’ dat het tekort aan bevoegde leraren ‘wordt gemaskeerd’. Ook GroenLinks-Kamerlid Lisa Westerveld spreekt van ‘verdoezelen’ van het lerarentekort, dat vooral in de grote steden al erg groot is. In Amsterdam zijn momenteel 400 vacatures voor basisschooldocenten.

Onderwijstijd inleveren

Het lerarentekort is daarbij het grootste op scholen in achterstandswijken. Juist bij die kwetsbare doelgroep, stelt SP-Kamerlid Peter Kwint, vijf dagen les, waarbij de onderwijsstof wordt herhaald, cruciaal. “Juist bij die scholen gaan we een dag onderwijstijd inleveren. Herkent u die zorg?”

Volgens Slob blijft ‘de insteek vijf dagen onderwijs’. Hij stelt dat ‘de beeldvorming op z’n zachts gezegd beroerd’ is. “Dit is niet het eerste waar scholen naar mogen grijpen.” Slob benadrukte dat het ‘een uiterste noodgreep’ is, waarbij strikte voorwaarden gelden. “Het is geen opvang, er moet onderricht worden gegeven.”

Het gaat dan bijvoorbeeld om muziekles door een muzikant, tekenles door een kunstenaar en techniek door een monteur. De onbevoegde ‘leraar’ mag geen taal of rekenen geven en er zit een limiet op hoeveel uur hij of zij voor de klas mag staan. “Dit zijn nóódplannen, dit is niet het nieuwe normaal.”

‘Niet sneaky maar transparant’

De ChristenUnie-minister verwierp de kritiek van de AOb en het Lerarencollectief. “Toen de noodplannen van de G5 (de vier grote steden plus Almere, red.) begin dit jaar gepresenteerd werden, zat hele onderwijsveld erbij. Oók de bond die nu zegt dat het sneaky is gebeurd. Dus het was transparant.”

Slob wijst erop dat sommige scholen al onbevoegden voor de klas zetten. “Soms gebeurde het al. Ik heb het liefst dat er geen gebruik van wordt gemaakt. Maar ik wil niet dat het onder de radar gebeurt.” Daarom wordt het nu vastgelegd en zal het effect van het experiment worden ‘gemonitord’.

Terughalen docenten

Volgens GroenLinks-Kamerlid Lisa Westerveld doet de minister alsof er twee keuzes zijn: “Onbevoegden voor de klas of een klas naar huis sturen. Maar zo simpel is het niet.” Zij ziet meer in het terughalen van eerder afgehaakte docenten en een betere beloning.

Ook dat gebeurt, benadrukte Slob. Sinds hij in 2018 door de Kamer werd opgeroepen om werkloze leraren die met een uitkering thuis zaten aan te sporen weer voor de klas te gaan staan, is dat bij inmiddels 1555 mensen gelukt.

‘Bonus alleen voor basisschoolleraren? Dat kan niet’
De Tweede Kamer vindt het niet kunnen dat de gemeente Amsterdam alleen een bonus geeft aan basisschoolleraren en niet aan leraren in het speciaal voortgezet onderwijs (vso). Die docenten vallen onder de cao voor basisschoolleraren. “Dat kan niet”, zei CDA-Kamerlid Michel Rog. Volgens SP-Kamerlid Peter Kwint is dat ‘extreem pijnlijk’. “Zij zijn op die manier zo’n beetje de laagstbetaalde krachten in het onderwijs.”

Minister Arie Slob verwees naar het stadsbestuur. “Dit is de keuze van Amsterdam zelf. Maar het klopt dat de vso-leraren niet in de plannen zaten.” Kwint: “En toen uw ministerie de noodplannen las, was er toen niemand die een briefje aan Amsterdam terugstuurde met ‘jullie zijn iets vergeten?’” Hij riep de minister samen met Rog op in gesprek te gaan met Amsterdam. Slob beloofde dat te doen en de Kamer over de uitkomst te informeren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden