Koning: ‘Coronavirus kunnen wij niet stoppen, eenzaamheidsvirus wel’

Koning Willem-Alexander is trots op de wijze waarop Nederland omgaat met de coronacrisis. Hij leeft intens mee met patiënten nabestaanden van slachtoffers, en spreekt zijn waardering uit voor iedereen die beroepsmatig of vrijwillig een steentje bijdraagt aan de aanpak. 

Beeld ANP

“U allen zorgt ervoor dat ondanks de verlamming van het openbare leven, het hart van onze samenleving blijft kloppen,” zei hij vrijdag in een toespraak op de televisie.

De koning noemde de maatregelen ‘noodzakelijk en ingrijpend’. “Ik begrijp uw verdriet als u uw geliefde, uw moeder, vader, oma of opa niet kunt bezoeken in het verpleeghuis. Juist nu wilt u maar één ding: hun hand vasthouden. Troost geven.”

Trots

Tegelijk constateert de koning dat Nederlanders ‘uitzonderlijke prestaties’ leveren. Hij is trots op alle artsen, verpleegkundigen, deskundigen, onderzoekers en voormalige zorgverleners en vrijwilligers die spontaan hulp aanbieden.

“Terecht krijgt u veel waardering uit de hele samenleving. Zij staan onder hoge druk. Het is belangrijk dat we hun ons vertrouwen blijven geven en alle aanwijzingen opvolgen. Zij hebben maar één doel voor ogen en dat is dat wij samen zo goed mogelijk door deze crisis komen en dat de risico’s voor kwetsbare mensen zo klein mogelijk blijven.”

Tegelijk wijst hij ook op de ‘onmisbare’ mensen in beroepen buiten de zorg, zoals de logistiek, supermarkten, schoonmaak, het openbaar vervoer, onderwijs en de kinderopvang, ‘die voorkomen dat onze samenleving stilvalt’. “Zonder u gaat het simpelweg niet.”

Willem-Alexander steekt ook de ondernemers, ZZP’ers en mensen in de cultuursector een hart onder de riem. Zij zien hun eigen onderneming en projecten waar ze jarenlang tijd en liefde in hebben gestoken, in gevaar komen.

In het bijzonder vraagt de koning aandacht voor alle kinderen en hun ouders. “Ik snap heel goed hoe jullie je voelen. Eerst is het misschien spannend om vrij te zijn. Maar dat gaat snel over. Niet naar school kunnen. Niet naar voetbal of balletles. Verjaardagsfeestjes die niet doorgaan. Dat is best moeilijk.”

De koning roept op elkaar goed in de gaten te houden en voor elkaar te zorgen, ook al is dat in de huidige situatie waarin sociale contacten bevriezen en vaste patronen ontbreken, moeilijk. “Het gemis daaraan maakt deze situatie extra lastig voor iedereen, maar vooral voor mensen op leeftijd die kwetsbaar zijn.”

‘Coronavirus niet te stoppen, eenzaamheidsvirus wel’

Tegelijk constateert hij met trots dat Nederlanders ‘een wakend oog’ op anderen houden en doen wat ze kunnen om elkaar te helpen. Hij roept op om online, via de telefoon of per post contact met elkaar te houden. “Het coronavirus kunnen wij niet stoppen. Het eenzaamheidsvirus wel,” aldus de koning.

“Laten we samen zorgen dat niemand zich in de steek gelaten voelt. En Nederland zou Nederland niet zijn als niet overal mensen spontaan in actie zouden komen. Corona maakt ongelofelijk veel daadkracht, creativiteit en medemenselijkheid los. Het zijn die eigenschappen die we heel hard nodig blijven hebben, niet alleen nu, maar zeker ook later als de omstandigheden misschien nog uitdagender worden.”

Willem-Alexander is ervan overtuigd dat Nederland met ‘alertheid, solidariteit en warmte’ de crisis aankan. “U allen zorgt ervoor dat ondanks de verlamming van het openbare leven, het hart van onze samenleving blijft kloppen. 2020 wordt een jaar dat ieder van ons zich een leven lang zal herinneren. Iedereen heeft zijn eigen ervaringen en beleeft het op een andere manier. Maar ik hoop en verwacht dat een gevoel van saamhorigheid en trots ons dwars door deze moeilijke tijd zal blijven verbinden.”

Het is uitzonderlijk dat een staatshoofd, buiten de traditionele kersttoespraak, het volk via de televisie toespreekt. De eerste – en tot vanavond laatste - keer dat koning Willem-Alexander dat deed was in 2014, enkele dagen na de ramp met vlucht MH17, die aan 298 mensen - onder wie 196 Nederlanders - het leven kostte.

Buitenlandse vorsten spraken eerder deze week ook hun volk toe. Onder anderen koning Filip van België, koning Harald van Noorwegen en de Britse koningin Elizabeth riepen op tot solidariteit en vriendelijkheid in deze onzekere tijden.

Social distancing

De coronacrisis raakt ook het koninklijk gezin. Willem-Alexander, Máxima en hun drie dochters mijden uit voorzorg alle sociale contacten, sinds ook in het Oostenrijkse Lech coronabesmettingen zijn vastgesteld. De koninklijke familie was eind februari op wintersportvakantie in het skioord. Daar is bij vijf wintersporters corona vastgesteld.

Hoewel het gezin het goed maakt en geen ziekteverschijnselen heeft, houden ze in ieder geval tot morgen afstand van anderen. Ook zijn werkbezoeken afgezegd.

Toespraak van Zijne Majesteit de Koning in verband met het coronavirus.

Binnen enkele weken is ons dagelijks leven drastisch veranderd. Het coronavirus raakt ons allemaal, in Nederland, in de Caribische delen van het Koninkrijk en in de hele wereld.

Het meest getroffen zijn de mensen die ernstig ziek zijn en hun familie. Wij leven intens mee met de nabestaanden van de mensen die zijn overleden en met alle corona-patiënten, thuis of in een ziekenhuis.

Wij denken aan U in deze moeilijke tijd.

De maatregelen om de verspreiding van het virus af te remmen zijn noodzakelijk en ingrijpend. Ik begrijp Uw verdriet als U Uw geliefde, Uw moeder, vader, oma of opa niet kunt bezoeken in het verpleeghuis. Juist nu wilt U maar één ding: hun hand vasthouden. Troost geven.

Mensen leveren uitzonderlijke prestaties. Dat geldt natuurlijk voor onze artsen en verpleegkundigen. Terecht krijgt U veel waardering uit de hele samenleving. Wij zijn trots op onze zorgprofessionals en op de hele medische sector. Duizenden voormalig zorgverleners en andere vrijwilligers melden zich spontaan om bij te springen. Fantastisch.

Wij mogen ook trots zijn op de deskundigen van het RIVM, de GGD’s en op alle andere instellingen en experts die ons op basis van wetenschappelijk onderzoek en ervaringskennis de weg wijzen. Zij staan onder hoge druk. Het is belangrijk dat we hun ons vertrouwen blijven geven en alle aanwijzingen opvolgen. Zij hebben maar één doel voor ogen en dat is dat wij samen zo goed mogelijk door deze crisis komen en dat de risico’s voor kwetsbare mensen zo klein mogelijk blijven.

We beseffen ook maar al te goed hoe onmisbaar de mensen zijn die voorkomen dat onze samenleving stilvalt. Mensen in de logistiek, de supermarkten, de schoonmaak, de ICT, het onderwijs, de kinderopvang, het openbaar vervoer, bij de politie en op al die andere plekken.

U ‘draagt’ ons door deze moeilijke tijd heen.

Zonder U gaat het simpelweg niet. Heel veel dank.

Ons hart gaat ook uit naar iedereen die zich zorgen maakt over de continuïteit van zijn bedrijf. Of je nu exporteur bent of ZZP’er, deze situatie komt snoeihard aan. Het is verschrikkelijk om je eigen onderneming waar je jarenlang zoveel tijd en liefde in hebt gestoken, in gevaar te zien komen. Dat geldt ook voor mensen in de cultuursector die hun mooie projecten nu niet kunnen verwezenlijken.

Ik denk ook aan alle kinderen in Nederland. Ik snap heel goed hoe jullie je voelen. Eerst is het misschien spannend om vrij te zijn. Maar dat gaat snel over. Niet naar school kunnen. Niet naar voetbal of balletles. Verjaardagsfeestjes die niet doorgaan. Dat is best moeilijk.

Ook voor ouders! Opeens zit je thuis met het hele gezin. Gedwongen moeten thuiswerken, nauwelijks mogelijkheden hebben om er op uit te gaan omdat bijna alles waarop je je verheugde is afgelast…

Dat vraagt nogal wat van ons allemaal.

Als je onzeker bent of bang, is de behoefte aan contact met andere mensen groot. Je wilt je verhaal kwijt. Je wilt het liefst vertrouwde gezichten om je heen. Als het kan samen even de zorgen vergeten.

In de huidige omstandigheden is dat veel moeilijker geworden. We missen onze vaste patronen en vooral de mensen die daarbij horen. Je werkomgeving. De sportclub, de koffieochtend, de muziekvereniging, het familieweekend, de kerkdienst.

Het gemis daaraan maakt deze situatie extra lastig voor iedereen, maar vooral voor mensen op leeftijd die kwetsbaar zijn.

Gelukkig is er heel veel wat we wel kunnen doen. We weten immers allemaal wie er in onze directe omgeving aandacht nodig heeft. Dit is iets waar we samen doorheen moeten. Heel veel mensen beseffen dat. Ze houden een wakend oog op anderen en helpen elkaar waar het kan.

Het coronavirus kunnen wij niet stoppen. Het eenzaamheidsvirus wel!

Laten we samen zorgen dat niemand zich in de steek gelaten voelt.

Als een bezoekje niet mogelijk is, dan zijn er gelukkig de online communicatiemiddelen, de telefoon of de post. En Nederland zou Nederland niet zijn als niet overal mensen spontaan in actie zouden komen.

Buurtgenoten die klaarstaan voor het woonzorgcentrum in de wijk. Mensen die zich als vrijwilliger aanmelden bij een hulplijn. Studenten die zich als kinderoppas aanbieden bij ouders met vitale beroepen. Corona maakt ongelofelijk veel daadkracht, creativiteit en medemenselijkheid los.

Het zijn die eigenschappen die we heel hard nodig blijven hebben, niet alleen nu, maar zeker ook later als de omstandigheden misschien nog uitdagender worden.

U allen zorgt ervoor dat ondanks de verlamming van het openbare leven, het hart van onze samenleving blijft kloppen. Alertheid, solidariteit en warmte: zolang we die drie vasthouden kunnen we deze crisis samen aan, ook als het wat langer gaat duren.

2020 wordt een jaar dat ieder van ons zich een leven lang zal herinneren. Iedereen heeft zijn eigen ervaringen en beleeft het op een andere manier. Maar ik hoop en verwacht dat een gevoel van saamhorigheid en trots ons dwars door deze moeilijke tijd zal blijven verbinden.

De toespraak werd uitgezonden door onder meer NOS, RTL, SBS en enkele regionale omroepen. Afgelopen maandag sprak premier Mark Rutte op televisie het land toe over de coronacrisis. Zijn toespraak werd door zo’n 7 miljoen mensen bekeken.

Buitenlandse vorsten spraken eerder deze week ook hun volk toe. Onder anderen koning Filip van België, koning Harald van Noorwegen en de Britse koningin Elizabeth riepen op tot solidariteit en vriendelijkheid in deze onzekere tijden.

De coronacrisis raakt ook het koninklijk gezin. Willem-Alexander, Máxima en hun drie dochters mijden uit voorzorg alle sociale contacten, sinds ze ook in het Oostenrijkse Lech coronabesmettingen zijn vastgesteld. De koninklijke familie was eind februari op wintersportvakantie in het skioord. Daar is bij vijf wintersporters corona vastgesteld.

Hoewel het gezin het goed maakt en geen ziekteverschijnselen heeft, houden ze in ieder geval tot morgen afstand van anderen. Ook zijn werkbezoeken afgezegd.

Volg alle ontwikkelingen over het coronavirus in ons liveblog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden