PlusAnalyse

KLM steekt miljarden in nieuwe toestellen – hoe kan dat, terwijl ze rijkssteun nodig heeft?

null Beeld

KLM en dochter Transavia geven de komende jaren miljarden euro’s uit aan bijna honderd nieuwe vliegtuigen. Tegelijkertijd worden ze door staatsgegarandeerde noodleningen op de been gehouden. De voordelen van nieuwe toestellen zijn te groot – voor de maatschappijen, maar ook voor het milieu en de omgeving.

Het Parool

Moederbedrijf Air France-KLM maakte donderdagavond bekend honderd Airbus A320neo- en A321neo-vliegtuigen te bestellen, grotendeels om de Europavloot van KLM en de vakantietoestellen van Transavia de komende jaren te vervangen. Het concern neemt meteen een optie op nog eens zestig Airbussen.

De vliegtuigen – de eerste komt na de zomer van 2023, de laatste in 2030 – zullen vooral binnen Europa worden gebruikt. Afhankelijk van de samenstelling van de bestelling en uitgaande van de cataloguswaarde van de toestellen is met de order tussen de 11 en 13 miljard dollar gemoeid.

De miljardenuitgave lijkt op gespannen voet te staan met de overheidshulp die beide maatschappijen vanwege de coronacrisis ontvangen. De Nederlandse staat staat immers grotendeels garant voor maximaal 3,4 miljard euro aan noodleningen – waarvan een miljard van de overheid zelf. Bovendien wordt nog altijd gewerkt aan een tweede steunronde, waarbij de aflossing van die leningen worden omgezet in staatsaandelen KLM.

Uitgesmeerd

Een exorbitant ogende miljardeninvestering voor nieuwe toestellen lijkt daar niet bij te passen. Maar KLM kan niet anders. De 51 Boeings 737 waarmee de maatschappij nu door Europa vliegt, raken aan het einde van hun commerciële levensduur. Ook de complete Transaviavloot (42 737’s) is stapsgewijs aan vervanging toe.

KLM betaalt megaorder bovendien niet direct uit eigen zak. De toestellen zullen worden geleased. Een deel door ze via banken te financieren, waarbij het vliegtuig eigendom blijft van de luchtvaartmaatschappij, een deel van de toestellen komt in handen van leasemaatschappijen, die ze vervolgens langdurig terugverhuren. Zo wordt de investering uitgesmeerd over meerdere jaren, afhankelijk van de afspraken tussen de 10 en 20 jaar.

Maar vooral leveren de nieuwe vliegtuigen direct kostenbesparingen op, circa 10 procent, per stoel. De Airbussen hebben per saldo meer zitplaatsen dan de Boeingvloot en kunnen dus meer betalende passagiers vervoeren. Dat is straks cruciaal op het aan banden gelegde Schiphol, waar al in 2018 het maximumaantal vluchten van 500.000 per jaar werd bereikt, een getal dat naar verwachting in 2024 weer gehaald wordt. Met de nieuwe toestellen Airbussen kunnen KLM en Transavia desondanks groeien.

De nieuwste generatie Airbusvliegtuigen verbruikt daarnaast volgens de fabrikant 15 procent minder brandstof. Dat betekent ook dat de uitstoot van broeikasgassen per toestel volgens Airbus ook 15 procent lager uitvalt. Door de toepassing van nieuwe straalmotoren neemt volgens Airbus de herrie op de grond 50 procent af.

Wel moeten honderden KLM-vliegers de komende jaren stuk voor stuk intensief worden omgeschoold, waaronder koning Willem-Alexander, die nu nog een brevet voor de 737 heeft. Dat was minder omslachtig geweest als weer voor Boeings was gekozen.

Aardverschuiving

De monsterbestelling, de grootste uit de geschiedenis van de maatschappijen, betekent een aardverschuiving in luchtvaartland. KLM en Transavia leunen van oudsher op toestellen van het Amerikaanse Boeing. Maar met de fatale problemen rond Boeings 737 Max, waar door ontwerpfouten twee luchtrampen ontstonden en toestellen maanden aan de grond werden gehouden, hebben de Amerikanen hun krediet verspeeld. Net voor KLM haar order plaatste, werd bekend dat ook het Australische Qantas Boeing links laat liggen en 134 Airbussen bestelt.

“De keuze tussen Airbus en Boeing was een close call,” zegt een woordvoerder van KLM. “De afweging is gemaakt op basis van een hele set argumenten. De A320neo en A321neo zijn simpelweg efficiënter, zowel op het gebied van duurzaamheid als op economisch vlak en klantbeleving.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden