‘Kinderen presteren slechter door lerarentekort’

De leerresultaten van Nederlandse kinderen gaan achteruit als gevolg van het lerarentekort. Ze hebben een kleinere woordenschat, slechtere Cito-scores en koersen zelfs af op een lager schooladvies. 

Duizenden leraren zien dat de leerresultaten van kinderen achteruitgaan door het lerarentekort. Beeld ANP

Dat zeggen een kleine drieduizend leraren, schooldirecteuren en onderwijsondersteuners in een enquête van CNV Onderwijs en het AD. Negentig procent stelt dat het kennisniveau van leerlingen bij rekenen, taal, spelling en begrijpend lezen achteruitgaat. Ze constateren dat vooral de grote uitval van leraren en steeds wisselende gezichten voor de klas funest zijn voor de leerresultaten. “We hebben meer uitstroom naar lagere niveaus van voortgezet onderwijs dan vijf jaar geleden, slechtere Cito-scores en een beperktere woordenschat,” aldus een leerkracht.  

Mindere resultaten

De Onderwijsinspectie constateerde eerder dat de reken- en taalresultaten van basisschoolleerlingen de afgelopen twintig jaar achteruitgingen. Maar volgens duizenden leraren en directeuren holt de kennis door het lerarentekort verder achteruit. “Dit is schokkend. Het lerarentekort gaat ten koste van onze kinderen. Als ze de kernvakken taal en rekenen niet goed genoeg leren, heeft dat gevolgen voor alle vakken en uiteindelijk hun vervolgopleidingen,” constateert CNV-bestuurder Jan de Vries. 

De problemen ontstaan al in de lagere klassen van de basisschool, vooral in de groepen zonder vaste leerkracht. “Het afgelopen schooljaar is onze hele groep 5 behoorlijk onderuitgegaan op de Cito-toetsen. Dit was een direct gevolg van het niet kunnen vinden van een goede invalleerkracht na een burn-out van de vaste leerkracht,” aldus een van de respondenten.

Wisselende gezichten

Door de vele wisselende gezichten krijgen de kinderen niet altijd alle lesstof. Bovendien kunnen ze de stof niet altijd goed genoeg oefenen, waardoor ze toetsen slechter maken. “Kinderen krijgen hapsnap les. Het aanleren van strategieën om vaardigheden te laten beklijven, schiet er bij in,” verklaart een leerkracht. Er vallen gaten in de zogenoemde doorlopende leerlijn, waarbij de lesstof voor de kinderen in de hele schoolcarrière goed hoort aan te sluiten. 

Dat merken ook middelbare scholen. Zij constateren dat kinderen binnenkomen met bijvoorbeeld achterstanden op het gebied van spelling. “Verwachte voorkennis ontbreekt. Leerlingen hebben een lager niveau qua begrip en toepassing bij opdrachten,” zegt een docent. 

Meer onrust

85 procent van de respondenten stelt dat er door het lerarentekort meer onrust is in de klassen. Leerlingen krijgen te weinig individuele aandacht en hebben moeite om te wennen aan alle nieuwe gezichten. Leraren hebben zoveel werk dat ze er nauwelijks aan toe komen om de leerlingen op hun eigen niveau les te geven. Ook schiet de extra hulp voor zorgleerlingen er nogal eens bij in. Enerzijds doordat de leerkrachten daar geen tijd voor hebben, anderzijds doordat het ondersteunende schoolpersoneel, zoals een intern begeleider of remedial teacher, vaak zelf voor de klas staat om in te vallen. 

De Onderwijsinspectie moet de gevolgen voor de onderwijskwaliteit grondig onderzoeken, stelt de onderwijsbond. “De leerresultaten gaan in alle klassen achteruit, zeggen leraren. Dat betekent dat we niet alleen naar cito-scores van groep 8 moeten kijken,” aldus De Vries. CNV Onderwijs pleit voor snel meer investeringen in salarisverbeteringen en verlichting van de werkdruk. 

Eerder legden de onderwijsbonden gezamenlijk al een claim neer voor een extra investering van 423,5 miljoen euro in 2020. “Het lijkt alsof het ministerie de urgentie niet ziet. Er wordt zo traag gereageerd en de minister zegt makkelijk dat er al extra in het onderwijs is geïnvesteerd. Dit raakt de toekomst van onze kinderen en samenleving,” betoogt De Vries. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden