Kabinet wil subsidies voor biomassa afbouwen

Het kabinet wil stoppen met de miljoenensubsidies voor biomassacentrales. Ook als ze alleen warmte opwekken, wil het kabinet verbranding van biomassa op den duur niet meer steunen uit de subsidiepot voor duurzame energie.

De AEB Biomassacentrale bij de Hemhavens in Amsterdam.Beeld EVA PLEVIER

Dat heeft de ministerraad vrijdagmiddag besloten. Het kabinet komt tot de conclusie dat er op termijn genoeg alternatieven zijn voor de opwek van groene stroom en warmte om woningen van het aardgas af te halen. Daarom wil het kabinet de subsidies voor verbranding van biomassa zo snel mogelijk afbouwen.

Voorwaarde is wel dat deze alternatieven ‘haalbaar en betaalbaar’ zijn. Voor de opwek van elektriciteit uit biomassa is dat moment al gekomen. Daarvoor vertrekt minister Eric Wiebes (Klimaat) geen nieuwe subsidies meer. Voor warmte in woningen en de glastuinbouw staat voor het kabinet al vast dat het kantelpunt snel dichterbij komt.

Voor het einde van het jaar beslist het kabinet vanaf welk jaar de subsidies voor de opwek van warmte uit biomassa worden afgebouwd. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) is gevraagd om advies uit te brengen over de vraag op welke termijn er genoeg betaalbare alternatieven zijn. Het kabinet belooft ‘een voortvarend afbouwpad’ voor de subsidies.

Discussie

Over biomassa is een verwoed debat losgebarsten. Op papier geldt verbranding van tot pellets versnipperd resthout uit bossen als duurzame energie, maar in de praktijk komen zelfs meer broeikasgassen vrij dan bij steenkool. Verbranding zorgt voor meer fijnstof in de lucht en de biomassa wordt met scheepsladingen tegelijk uit het buitenland aangevoerd, wat de vrees oproept voor ontbossing.

Met de aankondiging de subsidies af te bouwen komt het kabinet tegemoet aan deze kritiek. Duidelijk is al wel dat de subsidies niet van vandaag op morgen worden afgeschaft. Het kabinet houdt vast aan de plannen om tot 2030 1,5 miljoen woningen van het aardgas af te halen. Daarbij is het doel te beginnen in de wijken waar dit zo min mogelijk extra kosten meebrengt en dan zijn warmtenetten en biomassa in veel wijken ‘op dit moment nog de enige betaalbare en breed beschikbare duurzame warmtebronnen’, schrijven minister Eric Wiebes en staatssecretaris van Milieu Stientje van Veldhoven aan de Tweede Kamer.

Het kabinet wil daarom ook de alternatieven stimuleren. Daarbij hoopt het kabinet op innovatie, zoals geothermie en aquathermie - respectievelijk warmte uit de diepe ondergrond en warmte uit het oppervlaktewater. Ook noemt het kabinet uitdrukkelijk de hybride warmtepomp, een elektrisch apparaat dat de cv-ketel veel werk uit handen neemt en daarom het aardgasverbruik sterk terugdringt.

Tegelijk houdt het kabinet de mogelijkheid open dat biomassasubsidies langer blijven bestaan voor de ‘pieklast’ van de stadsverwarming. Voor de koudste maanden van het jaar is het extra moeilijk om genoeg alternatieve warmtebronnen te vinden.

Klimaatneutraal

Verder gaat het kabinet nieuwe eisen stellen aan de uitstoot van biomassacentrales. Dat heeft vooral gevolgen voor kleinere centrales waaraan nauwelijks milieu-eisen werden gesteld terwijl ze soms middenin woonwijken staan en daar veel luchtvervuiling veroorzaken.

Gemeenten en provincies moeten bovendien al bij de bouw van biomassacentrales vastleggen wanneer het afgelopen moet zijn met de verbranding van het hout. Daarbij noemt het kabinet als voorbeeld het convenant dat de gemeenten in de Amsterdamse regio sloten met Vattenfall over de biomassacentrale die het energiebedrijf wilde bouwen bij Diemen.

Door de hoog opgelopen discussies over biomassa besloot Vattenfall eerder dit jaar het besluit tot de bouw van de Diemense centrale uit te stellen. Het energiebedrijf heeft zich al wel verzekerd van de subsidie die in 12 jaar kan oplopen tot 396 miljoen euro.

Andere toepassingen van ‘biogrondstoffen’ wil het kabinet juist stimuleren. Dan gaat het met name om ‘biobased’ grondstoffen die in de chemie het alternatief kunnen worden voor fossiele delfstoffen bij de productie van bijvoorbeeld plastics. Daar zijn biogrondstoffen noodzakelijk voor de overgang naar een circulaire en klimaatneutrale economie. In de luchtvaart en de scheepvaart gelden biobrandstoffen nog als alternatief voor fossiele brandstoffen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden