Plus

'Iemand als Laura H. wordt naast Mohammed B. geplaatst'

Wat moet er gebeuren met de ­'kalifaatkinderen' die vastzitten in vluchtelingenkampen? Thomas ­Rueb schreef een bestseller over 'kalifaatmeisje' Laura H.

Thomas Rueb, NRC-journalist en schrijver van het boek Laura H. Beeld Das Mag

Ze vriezen er dood, ze zijn ziek en ­lijden honger. Nederlandse Syrië­gangers in Koerdische opvangkampen verkeren in een uitzichtloze situatie: de Koerden willen hen niet houden, Nederland wil hen niet hebben. Tegelijk zijn de aantallen verontrustend: in Syrië en Irak verblijven naar schatting 175 kinderen die een band hebben met Nederland. De helft van hen is onder de vier jaar oud.

Maandagavond organiseert de Rode Hoed een gesprek over kalifaatkinderen. Gasten zijn onder meer Eugène H., de vader van Nederlands bekendste Syriëganger Laura H. en NRC-journalist Thomas Rueb (32), die een boek over haar schreef.

Het boek gaat over Laura's moei­zame jeugd, haar bekering tot de ­islam en de nachtmerrie van het kalifaat, waar ze met haar gewelddadige man en haar twee kinderen, een baby en een kleuter, naartoe was gereisd. Het verhaal leest deels als een jour­nalistieke zoektocht en vooral als een spannende roman - af en toe onderbroken door politieverslagen.

Filmscène
Een reminder aan de lezer: het is wel écht, wat hier is gebeurd. Rueb sprak zeker honderd uur met Laura. "Zij bleek een enorm begaafde verteller te zijn. Ze heeft me meegenomen in haar herinneringen. Ze heeft zelfs plattegronden van ruimtes voor me getekend: hier zaten de ramen, de tegels hadden dit patroon.

Zo kon ik het boek schrijven vanuit haar hoofd. Ik had nooit gedacht dat het me zou lukken het onbegrijpelijke ook maar een beetje te vatten: hoe ­bestaat het dat je als Nederlands meisje besluit om die kant op te gaan, met je kinderen nota bene? Hoe meer tijd ik met haar doorbracht, hoe begrijpelijker het voor me werd. Niet dat ik denk dat ze geen andere keuze had kunnen maken, maar ik snapte wel hoe ze dacht."

Beeld Das Mag

Voor het boek ging Rueb ook naar Irak, in Laura's voetsporen. Daar vond hij een Koerdische generaal die woord voor woord Laura's ontsnappingsverhaal kon bevestigen. "Dat zij die afstand heeft afgelegd tussen IS-gebied en Koerdistan, met twee kinderen en een witte vlag. En dat haar man gewond is achtergebleven. Dat was het ongelooflijkste aspect van dit verhaal: in het echte leven gebeurt dat niet, het zijn nooit de vrouwen en kinderen die het overleven en meneer de boze jihadist die achterblijft.

Dat is een van de redenen dat justitie haar eerst niet geloofde: dit klonk als een filmscène, niet als de werkelijkheid. Toen ik die generaal had gesproken, wist ik dat ik het verhaal op deze ­manier kon opschrijven."

Zwalken
Laura H. is inmiddels op vrije voeten: ze is veroordeeld voor het feit dat ze met een jihadist naar Syrië is ­gereisd, maar vrijgesproken van ­terrorisme. Rueb: "Met haar kinderen gaat het goed. De jongste was drie maanden toen ze gingen, en een jaar toen ze terugkwamen. Die weet er niets meer van.

De oudste herinnert zich wat meer: die werd vier in Irak. Op een gegeven moment toonde zij bijna geen emotie meer, ze zwalkte door het leven. Maar nu is het een ­vrolijk kind. Ze krijgen hulp, er zitten allerlei instanties bovenop. Met het gezin van Eugène vormen ze een hechte familie, dat helpt ook."

Laura's grote geluk, zegt Rueb, los van het feit dat ze het heeft overleefd, is haar anonimiteit. Ze doet nu de ­havo, maar wordt niet herkend in de klas. "Dat is belangrijk voor haar veiligheid." Haar vader wordt op tv onherkenbaar gemaakt en maandagavond mag in de Rode Hoed ook niet worden gefilmd en gefotografeerd.

Wat vindt Rueb dat er moet gebeuren met de Nederlandse IS-vrouwen die vastzitten in kampen? "Waar ik me aan stoor, is dat er lang is gedaan alsof er geen oplossing mogelijk is. Bij een persconferentie zei Mark Rutte: we kunnen niet zoveel, want ze zitten in Syrië en dat is gevaarlijk gebied. Dan denk ik: als documentairemaker Sinan Can daar met een VPRO-camera kan komen, dan kan Nederland veel doen."

Hoofddoek
Waarom gebeurt dat niet? "In de politiek lijkt niemand er zijn vingers aan te willen branden. Er is weinig ruimte om naar de menselijke aspecten van jihadisme te kijken. Je ziet het in al het beleid: iemand als Laura H. wordt letterlijk in een cel naast Mohammed B. geplaatst. Als je aan alle kanten wordt aangemoedigd afstand te nemen van jihadistisch gedachtegoed, en dan word je in een omgeving geplaatst waar iedereen om je heen jihadist is, probeer dan je hoofddoek nog maar eens af te ­houden."

Kalifaatkinderen 1: ouders aan het woord. Maandagavond 20 uur, de Rode Hoed. Met o.a. Sinan Can, Eugène H. en Thomas Rueb. 25 maart deel 2: terugkeer en veiligheid. www.rodehoed.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden