PlusAnalyse

Hoe ver wil de Kamer gaan met een vuurwerkverbod?

Tegenstanders van vuurpijlen en knallers lijken een verbod op dit soort vuurwerk binnen handbereik te hebben. Toch zijn er nog hobbels op de weg.

Het nationale vuurwerk op de Maas in Rotterdam tijdens de jaarwisseling. De stad is de eerste met een verbod op consumentenvuurwerk.Beeld ANP

Als de Tweede Kamerleden van CDA en VVD volgende week terugkeren van reces voor hun fractievergaderingen wacht hun direct een hoofdpijndossier: vuurwerk. Juist VVD en CDA hebben zich tot dusver steeds tegen verdere inperking van vuurwerk verzet.

Sinds de onrustige jaarwisseling, met twee doden als dieptepunt, staat het consumentenvuurwerk meer dan ooit ter discussie. Sterker: een nipte meerderheid in het parlement voelt nu voor een uitgebreid verbod als het gaat om knalvuurwerk en (gevaarlijk) siervuurwerk.

Traditie om zeep

Cruciaal is de draai van de PvdA, die in de dodelijke flatbrand in Arnhem de druppel ziet die de emmer doet overlopen. Samen met GroenLinks, 50Plus, Partij voor de Dieren, SGP, Denk, Kamerlid Van Kooten én coalitiepartijen D66 en ChristenUnie zijn 76 Kamerleden nu vóór een verdere beperking.

Wordt daarmee per direct een traditie om zeep geholpen? Zeker niet. Ingewijden stellen dat het kabinet – dat vrijdag al bijeenkomt – niet zelf het initiatief tot een verder verbod zal nemen, onder andere omdat er al het een en ander op het takenlijstje stond van de ministers. Zo wordt komende jaarwisseling, die van 2021 dus, al het zogenoemde F3-vuurwerk verboden. Dan gaat het om ratelbanden met duizenden knallers. En door een in de Kamer aangenomen motie worden ook de onder jongeren populaire single shots verboden.

Lange weg

Het kabinet zou daarnaast verdeeld zijn over dit onderwerp. Minister Ferd Grapperhaus (CDA) liet eerder al merken voor een verdergaand verbod te zijn, maar kreeg zijn collega’s toen niet mee. Als het parlement verder wil gaan door knal- en (meer) siervuurwerk te verbieden, zal het zelf met een voorstel moeten komen. Maar die weg is ook tamelijk lang.

Zowel GroenLinks als de Partij voor de Dieren zegt nieuwe regels af te willen dwingen. Maar die partijen willen het liefst een totaalverbod, terwijl de steun van D66, ChristenUnie, PvdA, SP en Denk niet verder reikt dan een verbod op knalvuurwerk en vuurpijlen.

De partijen moeten daarover dus nog op één lijn komen om tot een initiatiefwet te komen. De vormgeving daarvan kan maanden duren. En daarbij zal getoetst moeten worden of zo’n wet in de praktijk ook uitvoerbaar is. Dat zal overigens geen struikelblok hoeven te zijn.

Duidelijk onderscheid

De Onderzoeksraad voor Veiligheid concludeerde in 2018 al dat een verbod op knallers en pijlen een antwoord zou zijn op de 500 mensen die jaarlijks door vuurwerk gewond raken. De politie benadrukt dat zo’n gedeeltelijk vuurwerkverbod te handhaven zou zijn. “Het onderscheid met de knallen van ongevaarlijk siervuurwerk dat dan nog wel zou mogen, is goed te maken,” zegt Ruud Verkuijlen, programmamanager bij de Nationale Politie.

Dat zou ook het CDA over de drempel kunnen helpen. Binnen zowel die partij als de VVD is er een scheuring in de achterban over dit onderwerp. De ene helft is voor, de andere tegen verdere verboden. Maar juist het CDA benadrukt dat het vooral wil dat de politie de regels moet kunnen handhaven. Een eventuele electorale klap lijkt de partij te willen aanvaarden.

Misschien dat vicepremier Hugo de Jonge daarom nu zegt dat de oud-en-nieuwviering ‘natuurlijk niet langer’ zo kan. “Dit is een traditie die moet veranderen.” Ook CDA-minister Wopke Hoekstra ziet dat het ‘maatschappelijke debat hierover aan het schuiven is’.

Vraag is of de VVD zich ook zo flexibel toont. Fractieleider Klaas Dijkhoff zei dinsdag ‘grondig’ te gaan nadenken. Bestuurders en burgemeesters van zijn partij dringen al langer aan op verdere verboden, maar de Kamerfractie toonde zich nog tamelijk onwrikbaar.

Rotterdam doet alle vuurwerk in de ban

De stad Rotterdam wordt de komende jaarwisseling vuurwerkvrij. Als eerste grote stad hakt de gemeente de knoop door in de vuurwerkdiscussie. Naast het verbod maakt Rotterdam geld vrij voor professionele vuurwerkshows.

De omslag is gekomen doordat de Rotterdamse VVD-fractie alsnog instemt met een verbod. De ‘zoveelste incidenten’ en het geweld tijdens de laatste jaarwisseling zijn voor de lokale liberalen de reden om overstag te gaan. Daarmee is een meerderheid in de gemeenteraad ontstaan voor een algeheel verbod.

Er kan binnen de huidige wettelijke regels geen onderscheid worden gemaakt in typen vuurwerk. In vuurwerkvrij Rotterdam wordt daardoor ook minder gevaarlijk vuurwerk in de ban gedaan.

Wat burgemeester Ahmed Aboutaleb (PvdA) betreft is een landelijk vuurwerkverbod onvermijdelijk, zei hij gisteravond tegen regionale zender Rijnmond. Hij hoopt dat het kabinet vrijdag met maatregelen komt. “Dat betekent dan dat ook verkoop en distributie verboden worden.”

De discussie over een verbod op vuurwerk laait steeds hoger op. Onder meer de korpschef van de Nationale Politie Erik Akerboom, (oog)artsen en dierenwelzijnsorganisaties pleiten er al langer voor. Meer dan een kwart miljoen mensen ondertekenden een online petitie. Ook in de drie andere grote steden ligt het onderwerp bij college en gemeenteraad op tafel.

Apeldoorn wil net als in Rotterdam dit jaar een algeheel verbod op vuurwerk instellen. Maandag liet de Diemense burgemeester Erik Boog weten dat ook te wensen. Voor Amstelveen gaat een volledig vuurwerkverbod te ver, die gemeente hoopt op een verbod op knalvuurwerk en vuurpijlen voor particulier gebruik.

Ruben Koenes

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden