Plus

Henk Otten: de felle fixer van Baudet

Als lijsttrekker van Forum voor Democratie bij de komende verkiezingen voor de Eerste Kamer stapt Henk Otten uit de schaduw van Thierry Baudet. Achter de schermen had hij de touwtjes al lang vast.

Henk Otten komt voor Forum voor Democratie in de Eerste Kamer, als de kiezers doen wat ze in de peilingen zeggen over de partij van Thierry Baudet. Beeld anp

Een dikke tien jaar geleden stelde een wederzijdse vriend ze aan elkaar voor. Thierry Baudet, lang voordat hij bekendheid genoot, en Henk Otten (1967), gesjeesd zakenman en advocaat. Die was ooit politiek begeesterd geraakt door Pim Fortuyn, maar had na de LPF-chaos het geloof in de politiek verloren.

Bij de debatavondjes van Baudets denktank aan de Herengracht begint Otten te geloven dat er weer iets mogelijk is met zijn standpunten, liberaal-rechtse klassiekers als een kleine overheid, lage belastingen. Voor migratie verkiest hij het Australische model: alleen wie kennis of geld meebrengt krijgt een verblijfsvergunning.

Als Forum voor Democratie het debat over het Oekraïnereferendum weet te domineren, vraagt Baudet hem vanuit de denktank 'een politieke partij uit de grond te stampen'. Zoiets, weten bekenden van Otten, hoef je hem geen twee keer te vragen.

Otten, boerenzoon uit Drenthe, is een 'selfmade-man met een enorme drive', beamen vriend en vijand. Hard. Duidelijk. Intelligent. En bovenal: veeleisend voor zichzelf en zijn omgeving. Tempo. Tempo. Tempo.

Dealmaker
Hij studeerde in Groningen bedrijfseconomie en recht, werkte als advocaat aan de Zuidas en ontdekte toch meer een 'dealmaker' te zijn. Zo vergaarde hij fortuin in onder meer Hongkong en Londen bij fusies en overnames in de telecommarkt, onder meer bij Ben, KPN en Casema. Hij werkte bij Lehman Brothers, en was betrokken bij MTV.

Beeld anp

"Jongens, écht, voor het geld hoef ik dit allemaal niet te doen," zei hij in de campagne. Verder is hij te betrappen op uitspraken als 'wij zijn ook de politiek ingegaan om deals te closen'.

Baudet is gek op die mentaliteit van doorpakken: "Henk is van onschatbare waarde voor de partij."

Trekpop
Hoe onvervangbaar Otten is voor FvD blijkt uit zijn reeks functies: bestuurslid, mediastrateeg, lijsttrekker voor de Eerste Kamer, penningmeester, vaak bij de fractie in de Tweede Kamer. En hij rekruteert voor de kieslijsten.

Zijn invloed gaat ver. Te ver, zeggen sommige FvD'ers. Een jaar geleden haakten enkelen om die reden af. Otten zou de macht binnen de partij, ook via een wijziging van de statuten, hebben gelegd bij een klein kringetje rond Baudet. Naast Otten bestieren persvoorlichter Jeroen de Vries (oud-makelaar) en Rob Rooken (IT-specialist) volgens die lezing 'de winkel'. Baudet is het gezicht naar buiten.

"Ik zou zelfs zeggen dat Baudet de trekpop van Otten is. Hij stelt de kaders en Thierry moet daar netjes binnen blijven," zegt ondernemer Kees Eldering. "Toen Baudet bij de EO iets over het geloof had gezegd, stond Henk te schreeuwen: 'Ik blaas de partij op als je zo over christendom blijft praten!' Toen bond Thierry meteen in."

Tweemanspartij
Eldering werd weggestuurd bij FvD vanwege de stammenstrijd over hoe democratisch de partij zelf moest zijn en hoe snel Forum moest uitbreiden in de provincie. "Otten heeft destijds alle macht naar een klein clubje toe getrokken."

Ook Arthur Legger viel buiten de boot. Hij erkent dat Otten een kei is in organiseren. "Maar het is een tweemanspartij. En dan bedoel ik niet Hiddema en Baudet, maar Baudet en Otten."

Het organisatietalent van Otten gaat gepaard met een straffe hand. Otten is de fixer, een controlfreak ook. Hij kan eisend zijn, briesen, soms voluit tieren en schelden als hij iets gedaan wil hebben, of iets juist niet wil.

Legger: "Het is angst zaaien. En dat lukt. Er zijn altijd mensen die bang zijn dat weerstand bieden hen hun plekje kost."

Van de lijst waarmee Forum de Tweede Kamerverkiezingen inging, zijn twaalf personen weg bij de partij. Een fors aantal vertrok vanwege teleurstelling over de koers, zeggen uittreders die hun besluit willen toelichten.

Klaagzang
Otten noemt zulke geluiden een klaagzang van 'een klein groepje' dat 'uit was op posities'. Juist om LPF-achtige toestanden te voorkomen moest de partij voorzichtig uitbreiden onder centrale leiding. Otten is een controlfreak, beaamt Kamerlid Theo Hiddema. Geen bezwaar, schreef hij: "Als je niet tegen Henk Otten op kan, heb je niets te zoeken bij een politieke partij."

Toch was Otten zelf de controle even kwijt in een discussie bij WNL en tijdens het lijsttrekkersdebat bij Radio 1. FvD wil uit de EU, maar Otten dacht eerst te kijken hoe de brexit afloopt. En hij zei dat Forum 'het woord nexit' niet in het verkiezingsprogramma heeft staan, hoewel pagina 9 vermeldt dat de partij er voorstander van is.

Ditmaal corrigeerde de voorman zijn regelaar: nexit is nodig. Tegelijkertijd liet Baudet weten dat Otten en hij nog steeds op één lijn zitten.

Koning van de peilingen

Wouter Bos had het, Diederik Samsom, Rita Verdonk ook. New kids on the block die in korte tijd de gunst van de kiezer winnen, in elk geval in de peilingen. Politicoloog Henk van der Kolk ziet het weer bij Forum. "Mensen willen nu eenmaal een verfrissend geluid nu en dan." De partij stevent volgens peilingen af op 8 van de 75 zetels in de Eerste Kamer. "Ze weten met een anti-eliteboodschap heel veel ontevreden mensen voor zich te winnen." Hij doelt op iedereen met onvrede of wantrouwen, van migratie tot antivaxxers, van EU-critici tot klimaatsceptici. "De vraag wordt: weten ze de kiezer op verkiezingsdag echt tot stemmen te bewegen en is dat bestendig."

Partijleider Thierry Baudet markeerde in de campagne dat het kabinet bij hem kan aankloppen als het meerderheden zoekt in de Eerste Kamer. Dat is relevant nu de coalitie volgens de peilingen het overwicht in de senaat lijkt te verliezen. Baudet redeneert dat hij bij onderhandelingen iets kan afdwingen. Hij weet zijn partij zo te positioneren tegenover de PVV, die alle deuren dichthoudt.

Dat heeft al gevolgen. Volgens peilingen van bureau I&O Research zoeken PVV-stemmers onderdak bij Forum. Van de kiezers die in 2017 voor de Tweede Kamer nog PVV stemden, zou nu 17 procent de voorkeur geven aan Forum. Van 50Plus zou zelfs 20 procent overlopen, van VVD en CDA 9 procent.

Bij die beslissing blijkt 'immigratie en asiel' belangrijk, net als het 'klimaatstandpunt', wat bij PVV (7 procent) veel minder een rol speelt. Zorg, veiligheid en terrorisme vinden Forumkiezers ook belangrijk dan PVV-aanhangers.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden