PlusNieuws

‘Guerrilla-actie’ tegen vuilnisprobleem in Centrum: ‘Hoe moeilijk is dat nou?’

Bewoners en ondernemers in het Wallengebied plaatsen sinds donderdag rekken op de prullenbakken waar plastic flesjes in kunnen worden gegooid. Het moet helpen voorkomen dat mensen – voornamelijk dak- en thuislozen – de prullenbakken openbreken op zoek naar statiegeldflesjes.

Roxane Soudagar
 Frits Voet (links, met rek) en initiatiefnemer Bert Nap bij een vuilnisbak waarop ze donderdag een rek voor plastic flesjes hebben bevestigd. Beeld Jakob van Vliet
Frits Voet (links, met rek) en initiatiefnemer Bert Nap bij een vuilnisbak waarop ze donderdag een rek voor plastic flesjes hebben bevestigd.Beeld Jakob van Vliet

Initiatiefnemer Bert Nap, die al sinds de jaren zeventig in het Wallengebied woont, zag het probleem vorig jaar ontstaan, sinds er statiegeld wordt geheven op plastic flesjes. “Een mooi besluit, maar dat heeft wel als gevolg dat prullenbakken kapot worden gemaakt omdat mensen op zoek zijn naar statiegeld,” zegt Nap.

Vaak blijkt het slotje van de bak geforceerd en staat de deur wagenwijd open. Het vuilnis komt daardoor op straat te liggen. Nap ziet geregeld mensen plastic flesjes uit de bakken vissen. Twee volle vuilniszakken kunnen zomaar 16 à 18 euro opleveren. Vanaf 1 januari zal ook op drankblikjes statiegeld worden geheven.

Vervuild straatbeeld

Micha Mos, bestuurder van stadsdeel Centrum, zei in september op zoek te zijn naar een ‘duurzame oplossing’. Volgens Nap ligt die oplossing voor de hand: een extra bak bij de vuilniscontainers om de statiegeldflesjes apart in te zamelen, zoals in Duitsland maar ook in enkele Nederlandse gemeenten wordt gedaan. “Dit is het drukste, meest toeristische gebied van heel Nederland, waar íedereen met zo’n plastic flesje in z’n hand loopt. Dat juist hier nog niet zo’n voorziening is, is eigenlijk heel vreemd. Ik heb daarom de stoute schoenen maar aangetrokken en het zelf georganiseerd.”

Hij sloeg de handen ineen met ondernemersvereniging BIZ Burgwallen, die het project wel wilde sponsoren. Ook ondernemers zijn de kapotte prullenbakken namelijk zat, zegt Janine Oudeman, vertegenwoordiger van de ondernemersvereniging. “Het levert een ontzettend vervuild straatbeeld op dat niet fijn is voor bewoners, ondernemers en bezoekers. Nap stelde een ludieke guerilla-actie voor en daar doen we graag aan mee.”

Schop onder de kont

De rekken werden geproduceerd door een metaalbedrijf in de Uilenburgerstraat en vanaf donderdag worden de eerste dertig opgehangen. Nap noemt de actie een ‘schop onder de kont’ van het stadsdeel dat hij met de actie hoopt aan te sporen zelf actie te ondernemen. “Want hoe moeilijk is dat nou? Wij komen nu in actie omdat zij dat niet doen.”

De rekken worden geplakt, en niet vastgeschroefd, zodat ze zonder schade kunnen worden verwijderd, mocht de gemeente daartoe besluiten.

Donderdagmiddag rond twee uur hangen er al tien rekken in de buurt, laat Nap weten. En het is nu al een succes. “We hadden een aantal flesjes in het allereerste rek gelegd en binnen een minuut werden die opgehaald door een dakloze man.”

Nap hoopt dat de gemeente het initiatief omarmt, zodat ze samen kunnen optrekken om alle prullenbakken in het stadsdeel van een rek te voorzien.

Nap gaat ook in gesprek met het Leger des Heils en HVO, organisaties die in contact staan met daklozen in de buurt. “Zij kunnen hen uitleggen dat ze de flesjes uit die rekken mogen pakken, maar dat ze de prullenbak alsjeblieft niet open moeten maken. Het moet van beide kanten komen.”

Reactie gemeente
Het probleem van opengebroken afvalbakken is pijnlijk, stelt de gemeente in een reactie. ‘We zien natuurlijk dat er mensen zijn die deze flesjes opsporen om te gebruiken als bron van inkomsten, die mensen willen we natuurlijk het liefst voorzien van de juiste zorg. Daarnaast willen we liever dat mensen hun flesjes niet weggooien maar inleveren, zodat ze gerecycled worden.’

‘Voor een oplossing kijken wij nu naar andere sloten of sleutels en zijn we in gesprek met de producent van de bakken. De huidige sloten zijn makkelijk open te breken. We zullen dit eerst als proef inzetten met bakken op de plekken waar de meeste overlast plaatsvindt. Dan denken we aan de Wallen en de uitgaanspleinen in het centrum. Daarnaast blijven we andere initiatieven en ontwikkelingen nauwgezet volgen, zoals de ringen in Eindhoven of Breda en aparte bakken zoals in Berlijn.’

‘Wij denken dat inzamelringen bij de afvalbakken in Centrum niet werken, omdat we met een andere schaal bewoners, ondernemers en bezoekers werken dan in kleinere gemeentes waar dit een succes is gebleken. We hebben in de binnenstad al eerder op kleine schaal proeven gedaan met het apart inzamelen van kleine flesjes en we zien toch dat mensen het verkeerd aanleveren of het vervuilen met ander afval.’

‘Ook aparte afvalbakken zoals in Berlijn zijn moeilijk te verwezenlijken in de binnenstad. De openbare ruimte is hier zeer schaars. Het inleveren zou voor de Amsterdammers en bezoekers een stuk makkelijker zijn als er ook meer plekken zijn waar de flesjes ingeleverd kunnen worden voor statiegeld.’

Tip Het Parool via Whatsapp

Heeft u een tip of opmerking voor de redactie? Stuur een bericht naar onze tiplijn.

Luister naar onze wekelijkse podcast Amsterdam wereldstad:

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden