Grote zorgen bij experts: aantal coronagevallen blijft ongeremd stijgen, ook meer opnames en doden

Het aantal coronagevallen gaat in een rechte lijn omhoog. In de afgelopen week zijn meer dan 153.000 positieve tests geregistreerd. Dat is het hoogste aantal ooit, in de 73 keer dat het RIVM met de wekelijkse cijfers is gekomen.

Sebastiaan Quekel
null Beeld ANP
Beeld ANP

Experts maken zich zorgen en verwachten nog strengere maatregelen. “We zijn alweer veel te laat met ingrijpen, dit wordt gewoon een harde lockdown,” zegt viroloog Bert Niesters (UMCG).

Het is alweer de zevende achtereenvolgende week waarin het aantal nieuwe gevallen met zo’n 40 procent stijgt. Bovendien is het een flinke aanscherping van het record van de week ervoor, toen er ruim 110.000 besmettingen aan het licht waren gekomen. Nog een week eerder waren er bijna 77.000 nieuwe gevallen, dus het cijfer is in twee weken tijd verdubbeld. “De stijging houdt aan op alle fronten,” concludeert het RIVM.

Dit aantal moet zo snel mogelijk ‘drastisch’ naar beneden, zeker met het oog op een eventuele griepgolf, zegt Niesters. “Je moet er toch niet aan denken als we straks nog te maken krijgen met een griepepidemie? Dan hebben we echt een heel groot probleem.”

Bij 1833 mensen waren de klachten vorige week zo erg dat ze in een ziekenhuis moesten worden opgenomen. Dat is het hoogste aantal sinds eind april. Vorige week meldde het RIVM 1390 opnames, de week ervoor 1137. Bij 289 van de 1833 opgenomen mensen was de gezondheidstoestand zo ernstig dat ze op een intensive care kwamen te liggen. Dat is het hoogste aantal sinds begin mei.

Het RIVM registreerde 265 sterfgevallen en ook dat is een flinke toename.

Somber

Het kabinet is voorzichtig met het nemen van extra maatregelen, omdat dit mogelijk onnodige schade zou toebrengen aan de economie. “Maar als je nu niets doet, dan is de financiële ellende straks nog veel groter,” aldus Niesters. “Een lockdown is voor niemand leuk. Voor mij niet, voor jou niet, en ook niet voor een ondernemer. Maar we moeten nu echt ingrijpen, dat kan alleen met een lockdown. Ik zie geen andere oplossing.”

In de strijd om de nieuwe coronagolf zo laag mogelijk te houden, zijn diverse Europese landen al begonnen met de boosterprik. Daar moet Nederland ook zo snel mogelijk mee beginnen, bepleit Niesters. Voor de feestdagen is het vermoedelijk al te laat. “Ik verwacht niks goed voor de kerst. Het wordt waarschijnlijk heel veel zingen rond de kerstboom.”

OMT-lid Marion Koopmans onderschrijft dat de cijfers zo snel mogelijk omlaag moeten. “En dat bereiken we door het aantal contacten tot een minimum te beperken. We zien dat dat nu te weinig gebeurt. De volgende stap is dat je nu dingen op slot gaat zetten. Dat wil niemand, maar als het één niet gebeurt, dan moet het andere gebeuren.” Een harde lockdown is een optie, zegt Koopmans, maar niet voor de langere termijn. “Want dan zit je even later weer met hetzelfde probleem. We moeten verder kijken dan alleen een lockdown, een bredere oplossing is nodig. Dat is een lastige opgave, voor het kabinet, voor ons allemaal.”

Geen effect

Ruim een week geleden zijn de nieuwste coronaregels ingegaan, maar die maatregelen hebben de verspreiding van het coronavirus niet eens een beetje kunnen afremmen. Het aantal positieve tests blijft in dezelfde lijn als de voorgaande weken omhooggaan. Ook het aantal ziekenhuisopnames en sterfgevallen stijgt snel.

Afgelopen etmaal werden er 349 nieuwe coronapatiënten binnengebracht op verpleegafdelingen van Nederlandse ziekenhuizen, het hoogste aantal sinds 29 december vorig jaar. Op de intensive cares werden 51 patiënten met Covid-19 opgenomen.

Code zwart?

Ondertussen schalen ziekenhuizen overal in het land operaties en andere niet aan corona gerelateerde zorg af. De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) laat vandaag weten hoeveel reguliere zorg ziekenhuizen nog kunnen leveren. Een deel van de ziekenhuizen kan op dit moment ook ingrepen die normaal eigenlijk niet langer dan zes weken mogen wachten niet meer tijdig uitvoeren. Het gaat dan om bijvoorbeeld om het verwijderen van een tumor na een kankerdiagnose.

In de situatie die ‘code zwart’ wordt genoemd kan er helemaal geen reguliere ziekenhuiszorg meer worden uitgevoerd. Alleen acute zorg wordt dan nog verleend. Volgens zorgminister Hugo de Jonge en voorzitter van het Landelijk Netwerk Acute Zorg Ernst Kuipers zijn de ziekenhuizen momenteel nog ver verwijderd van dat scenario.

De beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN) denkt juist wel dat code zwart dichtbij is, omdat het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen blijft stijgen en personeel uitvalt door corona of de werkdruk.

Agressie

Ziekenhuizen lijken ondertussen steeds meer last te hebben van agressie richting hun personeel. Volgens de beroepsorganisatie voor verzorgenden en verpleegkundigen NU’91, neemt de agressie weer toe nu het aantal coronabesmettingen en de druk op de zorg stijgen. Het Rotterdamse Erasmus MC zegt dat de beveiliging daar dagelijks drie tot vier keer moet komen helpen om te de-escaleren. Incidenteel moeten extra beveiligers worden ingezet, aldus een woordvoerster van het ziekenhuis.

“Patiënten en bezoekers pikken de maatregelen niet meer, en houden zich er ook niet meer aan. Als verpleegkundigen daar iets van zeggen, worden ze soms buitengewoon agressief bejegend.” Volgens het Rotterdamse ziekenhuis is de agressie ‘heviger en dreigender’ dan voor de coronacrisis. Ook het Radboudumc in Nijmegen ziet dat medewerkers agressiever verbaal bejegend worden dan voorheen. Fysiek geweld blijft tot nu toe uit. Ook heeft het ziekenhuis geen extra beveiligers ingezet.

NU’91 zegt dat de agressie ‘een heel groot punt van zorg’ is, zeker met het oog op een eventueel code zwart. Dat is de toestand waarin ziekenhuizen zo weinig plekken overhebben dat ze moeten kiezen wie ze nog opnemen. “Hoe gaan mensen daarop reageren?” Met het oog op die situatie is beveiliging ook in het Maastricht UMC+ ‘een thema’, aldus een woordvoerder. In crisisoverleggen wordt de optie besproken. Dat geldt volgens hem ook voor andere ziekenhuizen in Limburg.

Een woordvoerder van de beroepsorganisatie zegt dat verpleegkundigen nu al worden bedreigd, onder meer met ‘ik wacht je op’. Zij vindt dat werkgevers strenger moeten optreden als sprake is van zulke agressie. “Werkgevers moeten dan voor hun medewerkers aangifte doen, maar op dat vlak gebeurt te weinig.”

Reproductiegetal

Het zogeheten reproductiegetal stond afgelopen vrijdag op 1,26, een fractie hoger dan in de weken ervoor. Het landelijke risiconiveau blijft waarschijnlijk op het hoogste niveau: ernstig.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden