Grapperhaus vraagt met spoed 800 opvangplekken voor vluchtelingen

De opvang van asielzoekers dreigt uit te monden in een humanitaire crisis. Vluchtelingen bivakkeren in tenten, de centrale overheid smeekt gemeenten om meer opvangplekken

Overal in het land zijn noodopvanglocaties ingericht, zoals hier in Goes, maar er is nog altijd een groot tekort aan plekken. Beeld ANP
Overal in het land zijn noodopvanglocaties ingericht, zoals hier in Goes, maar er is nog altijd een groot tekort aan plekken.Beeld ANP

Demissionair minister Ferd Grapperhaus heeft burgemeesters gevraagd snel 800 opvangplekken voor vluchtelingen in te richten. In de komende weken moeten er nog eens 1500 bij komen. Het ministerie laat weten dat de nood hoog is.

Grapperhaus deed zijn oproep maandagavond in het Veiligheidsberaad, waar de burgemeesters uit alle veiligheidsregio’s overleggen. Volgens zijn ministerie is het probleem dat veel van de opvanglocaties waar nu Afghaanse evacués zitten maar korte tijd beschikbaar zijn. Er is behoefte aan plekken waar ze langer kunnen blijven. Met name opvangplaatsen voor minderjarige vreemdelingen die zonder familie naar Nederland komen zijn hard nodig, zegt de minister van Justitie en Veiligheid.

Er zijn 800 extra plekken nodig ‘op korte termijn’, plus nog eens 1500 ‘die binnen enkele weken operationeel kunnen zijn’, aldus het ministerie. Die laatste categorie zou ‘voor een zo lang mogelijke periode’ beschikbaar moeten komen. Hoe er op het verzoek is gereageerd, wilde het ministerie niet zeggen. Er wordt ook nog altijd gezocht naar 11.000 opvangplekken voor mensen die nu in de opvang zitten, maar eigenlijk zouden moeten doorstromen naar een woning.

Afgelopen zondag is in Almere een groep asielzoekers aangekomen. Het gaat om zo’n 200 mensen. Ze komen uit verschillende andere opvanglocaties in Nederland, waar ze na hun aankomst in het aanmeldcentrum Ter Apel, waar ze sliepen op stoelen en stretchers, tijdelijk werden ondergebracht. Ook zijn er in Almere tientallen tenten en paviljoens gebouwd om 500 mensen op te vangen. De tijdelijke huisvesting is voor twee weken. In die periode worden vier tot vijf tijdelijke noodgebouwen opgetuigd. Die noodopvang mag maximaal een jaar blijven staan.

In Amsterdam worden op verschillende locaties statushouders en vluchtelingen opgevangen. Er zitten er 90 in de Stayokay-locatie aan de Kloveniersburgwal. Op het Marineterrein, een locatie van defensie, worden er maximaal 300 opgevangen. Op de Derkinderenstraat in Nieuw-West wordt een groep van 80 statushouders en asielzoekers opgevangen.

Verspreid opvangen

Hubert Bruls, burgemeester van Nijmegen en voorzitter van het Veiligheidsberaad, liet weten dat de burgemeesters de problematiek herkennen. “Wij denken dan ook graag mee en hebben hier vervolgens afspraken over gemaakt zodat er binnen twee à drie weken 1500 vluchtelingen verspreid opgevangen kunnen worden,” aldus Bruls. “Zo zorgen we er samen voor dat de vluchtelingen op een humane manier kunnen worden opgevangen.”

Eind augustus deden demissionair minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) en staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Asiel) ook al een oproep aan gemeenten en provincies om opvanglocaties te zoeken. De asielketen kan het relatief grote aantal asielzoekers niet aan.

Dat komt deels doordat er meer mensen naar Nederland komen dan voorzien, deels door de situatie in Afghanistan en deels door de krapte op de huizenmarkt. Het is moeilijk om voor statushouders een woning te vinden, ook al hebben ze daar recht op. Ze blijven daardoor langer in de opvang dan nodig is.

Hoewel de veiligheidsregio’s formeel geen rol hebben in deze opvang, doet het kabinet een beroep op hen vanwege de oplossingsgerichtheid en hun kennis en ervaring van de gemeenten binnen de regio’s. Hubert Bruls, voorzitter van het Veiligheidsberaad: “De bestuurders uit het Veiligheidsberaad herkennen de noodzaak die de minister namens het kabinet aangeeft.”

Crisis

Het Rode Kruis stelde eerder deze maand dat de opvang van vluchtelingen in Nederland door een ‘humane ondergrens’ dreigt te zakken. De hulpverleningsorganisatie zei zich ernstig zorgen te maken over de kwaliteit van de noodopvang voor asielzoekers en het gebrek aan aanvullende opvanglocaties in Nederland. “Als gevolg daarvan ontbreekt het kwetsbare mensen straks aan essentiële toegang tot medische zorg, ontstaan er onveilige situaties doordat mannen, vrouwen en kinderen in grote ruimtes moeten verblijven en is er geen aandacht voor psychosociale ondersteuning voor getraumatiseerde mensen.”

Specifieke zorgen gingen naar de centrale noodopvang voor asielzoekers in Ter Apel, waar mensen nachtenlang op veldbedden en stoelen moesten slapen.

Afgelopen week hebben verschillende steden aangekondigd dat ze locaties gaan optuigen waar asielzoekers tijdelijk kunnen verblijven. In Emmen worden vluchtelingen bijvoorbeeld opgevangen in een voormalig hotel. En Tilburg gaat tussen de twee- en vierhonderd asielzoekers opvangen in de Koning Willem II-kazerne. De opvang in de kazerne moet voorkomen dat ze in sporthallen en tenten moeten slapen.

Rotterdam, Vlaardingen, Nissewaard en Krimpen aan den IJssel gaan opvangplekken regelen in onder meer riviercruiseschepen. Het gaat om kleinschalige locaties met een capaciteit variërend van 50 tot 70 personen, voor de maximale duur van twee maanden. Zaanstad gaat honderden asielzoekers opvangen op pontons in de haven van de Achtersluispolder, net als in 2015. De boot blijft anderhalf jaar beschikbaar en kan maximaal 400 asielzoekers opvangen.

Hoe prangend ook, de huidige situatie is nog niet te vergelijken met die in 2015, toen de vluchtelingencrisis op haar hoogtepunt was. Nederland ving toen bijna 50.000 mensen op. Op dit moment gaat het om een kleine 30.000 mensen.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden