Interview

Gebarentolk: ‘Ook doven moeten goed geïnformeerd worden over corona’

Voor het eerst werd tijdens een landelijke persconferentie over een crisissituatie gebruikgemaakt van een gebarentolk. Alle ogen waren gericht op Irma Sluis (48).

Gebarentolk Irma Sluis met minister Bruno Bruins (Medische Zorg), premier Mark Rutte en Jaap van Dissel van het RIVM.Beeld ANP

Hoe was het om geschiedenis te schrijven?

“Nou, het is vooral belangrijk dat de dovengemeenschap gelijkwaardige toegang heeft tot informatie. Dat ik daar sta, is dan maar zo. Het had ook een collega kunnen zijn. Ik ben vooral blij dat het gelukt is dat een gebarentolk daar stond.”

Want er was kritiek dat bij eerdere crisiscommunicatie, zoals vorig jaar na de tramaanslag in Utrecht, geen gebarentolk werd gebruikt. Is ondertiteling niet genoeg?

“Dat moet je aan dove mensen vragen. Voor hen is gebarentaal hun eerste taal en belangrijke informatie wil je liever niet krijgen in je tweede of derde taal. Gebarentaal is een volwaardige taal. Je kunt er alles in uitdrukken wat je in het Nederlands of elke andere taal kunt zeggen.”

Hoe kwamen ze bij u terecht?

“Ik hoor tot het groepje tolken van het NOS Journaal. Het Gebarencentrum kreeg het verzoek een tolk te sturen en op die manier zijn ze bij mij gekomen. En ik woon in Den Haag, dus ja.”

U heeft niet allemaal concurrenten hoeven passeren?

“Zo staan wij als tolken daar niet in. Ik ben gewoon een hulpmiddel.”

Kreeg u de speeches vooraf te zien?

“Ik heb een concepttekst gezien, maar daar bleef niet veel van over. Er wordt natuurlijk tot het laatst aan zo’n tekst geschaafd.”

Wie was het lastigst te vertalen: minister Bruins, RIVM-directeur Van Dissel of premier Rutte?

“Geen idee meer. Het is allemaal als de wiedeweerga en in volle concentratie voorbijgegaan.”

Best bijzonder: er worden maatregelen van nationaal belang afgekondigd, maar ondertussen zit iedereen naar u te kijken.

“Horende mensen die dat niet gewend zijn? Dat zou kunnen. Het belangrijkste is dat dove mensen dezelfde toegang tot informatie krijgen, en als horende mensen daardoor worden afgeleid, is dat maar zo. Ik begrijp wel dat het gebeurt, het gebeurt ook tijdens mijn dagelijkse werk in vergaderingen of op congressen. Meestal went het wel na een paar minuutjes.”

Heeft u veel reacties gehad?

“Ja, over het algemeen positief. Het is voor mij heel belangrijk dat ik complimenten krijg van dove mensen die zeiden dat ze me goed konden volgen. Daar word ik ontzettend blij van. Vrienden en bekenden reageerden ook natuurlijk. Ik heb weinig reacties gehad van mensen die ik niet ken – gelukkig.”

U was wel even buiten beeld.

“Dat heb ik later begrepen. Maar voor de uitzending in Hilversum stond een collega klaar en die is toen in het beeld gestapt en heeft het even overgenomen. Die schakeling heeft goed gewerkt.”

Wordt u nu de vaste tolk?

“Geen idee, dat moeten we afwachten. Ik heb zes, zeven collega’s en er wordt hard gezocht naar uitbreiding.”

Ten slotte, de juiste term is tolk gebarentaal? Liever niet doventolk?

“Doventolk is niet het goede woord. Gebarentaal is een echte taal, en daarom zeg je tolk gebarentaal. Je zegt ook niet Franstolk, maar tolk Frans.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden