PlusInterview

Femke Merel van Kooten: ‘Ik laat me niet langer muilkorven’

Tweede Kamerlid Femke Merel van Kooten stapt uit de Partij voor de Toekomst. Pas drie maanden geleden begon zij die partij samen met voormalig 50Plus-voorman Henk Krol. Van Kooten voelt zich belazerd door Krol.

Femke Merel van Kooten-Arissen stapt uit de Partij voor de Toekomst.Beeld ANP

In een exclusief interview met deze site vertelt Van Kooten dat zij buiten vrijwel alle besprekingen is gehouden over de eind juni aangekondigde fusie tussen de Partij voor de Toekomst en de partij GO van Henk Otten (ex-Forum voor Democratie).

“Lang was voor mij onduidelijk hoe de samenwerking tussen de Partij voor de Toekomst en GO eruit zou zien,” zegt Van Kooten, die vorig jaar vertrok bij de Partij voor de Dieren. “Henk Krol heeft hierover tegen mij gelogen. Hij beloofde dat wij met zijn tweeën de politieke lijn zouden bepalen, maar nu blijkt dat Otten aan alle touwtjes trekt. Mijn principes gaan niet samen met de zijne en daarom stap ik eruit.”

Henk Krol en Femke Merel van Kooten eind mei tijdens het verantwoordingsdebat in de Tweede Kamer over het jaar 2019.Beeld ANP

Ze hoopte op een enigszins rustig zomerreces. Femke Merel van Kooten (36) vertrok precies een jaar geleden bij de Partij voor de Dieren, werd begin dit jaar lid van 50Plus en richtte begin mei samen met Henk Krol de Partij voor de Toekomst op. Ondertussen loodste ze een motie door de Tweede Kamer waardoor zorgmedewerkers een bonus van duizend euro krijgen, als waardering voor hun inzet tijdens de coronacrisis.

“Toch moet ik nu een pijnlijke, maar noodzakelijke keuze maken,” vertelt ze. Voor het eerst doet ze haar verhaal: ze heeft Krol vanavond laat geïnformeerd over haar besluit. De laatste weken voelden als een achtbaan, waarin ze heen en weer werd geslingerd tussen boosheid over de samenwerking met Henk Otten (ex-Forum voor Democratie) en de hoop dat zij, Krol en Otten er misschien nog uit konden komen.

Afspraken

Maar die hoop is deze week definitief vervaagd. “Afgelopen maandag werd voor mij pas duidelijk hoe de vork echt in de steel zit,” vertelt Van Kooten. “Toen ontdekte ik dat de fusie inhoudt dat Groep Otten zijn naam heeft veranderd in Partij voor de Toekomst. Met een extra bestuurder, Henk Krol. Alle afspraken tussen Krol en mij over de partij zijn van tafel geveegd. Ik ben daarover voorgelogen en ik heb daar niets over te zeggen gehad. Tot mijn spijt.”

Daarom verbreekt ze nu de banden met Krol en Otten. Om verder te gaan als zelfstandig Tweede Kamerlid, ook als dat betekent dat ze na de volgende verkiezingen niet terugkeert in het parlement. “Ik heb geprobeerd om een oplossing te vinden. Om te kijken of ik mijn politieke standpunten naar voren kan laten komen in de nieuwe partij. Maar ik heb daar geen vertrouwen in.”

Henk Otten vertelde op Radio 1 dat hij het wel ziet zitten om Johan Derksen lijstduwer te maken. ,,Toen ik dat hoorde, zei ik meteen: over mijn lijk.’’Beeld Pim Ras

Als ze begin februari bekendmaakt dat ze zich aansluit bij 50Plus, noemt ze Henk Krol ‘een hele aardige man’. Krol haalt haar over om bij de volgende verkiezingen op de lijst van de ouderenpartij te staan. Van Kooten is enthousiast: ‘50Plus is tegen de jacht, tegen de bio-industrie en komt op voor armoedebestrijding, emancipatie, pensioenen en democratische vernieuwing’.

Nog geen drie maanden later vertrekt Krol met slaande deuren als fractievoorzitter bij 50Plus. Hij kondigt aan samen met Van Kooten de Partij voor de Toekomst te beginnen. ‘Via de site mogen leden meepraten over de standpunten, over moties en over Kamervragen’, zegt Van Kooten over een uniek online ledenplatform dat ze willen lanceren.

Verloving

Een maand later, op 7 juni, schrikt ze als ze Krol in het tv-programma Business Class van Harry Mens hoort zeggen dat er mogelijk een ‘verloving’ komt met Groep Otten (GO) in de Eerste Kamer. Krol zegt tegen Mens: ‘Zij hebben geen vertegenwoordiging in de Tweede Kamer, wij niet in de Eerste Kamer, dus laten we die contacten maar heel goed houden.’

Van Kooten: Een campagne kost tonnen. Dat geld heeft Krol niet.Beeld ANP

“Ik wist van niets,” reageert Van Kooten onthutst. “Maar toen ik Krol daarna sprak, drukte hij me op het hart: ik ga onze ziel niet verkopen. Het wordt een alliantie, geen fusie.”

Geld

Waarom wil Krol zo graag met Otten samenwerken? “Het gaat om geld,” zegt Van Kooten. “Een campagne kost tonnen. Dat geld heeft Krol niet. De vermogende kennissen van Harry Mens en Henk Otten willen graag een machtsblok steunen: mét een vertegenwoordiging in de Tweede Kamer. Daarom kwam Krol in beeld.”

In het Leonardo Royal Hotel in Den Haag maakt Van Kooten op 15 juni kennis met GO-senatoren Otten en Jeroen de Vries, in het bijzijn van Krol. Om tien uur ’s avonds kapt Krol het gesprek af, zegt Van Kooten. “Nou, moedertje, moet jij niet terug naar je zoon, zei hij.” Zij is niet blij met die uitspraak en laat dat ook weten. Otten zou richting Krol reageren: ‘Dat soort dingen kun je niet zeggen, dan voelt een vrouw zich niet sexy.’ Van Kooten is verbaasd over de toon van de mannen en vraagt zich af of ze wel serieus wordt genomen.

Investeerder

Op vrijdag 26 juni zit Van Kooten ruim een uur te wachten op een terras in Scheveningen. Met een fotograaf is afgesproken dat daar een ‘stiekeme’ foto van het viertal wordt geschoten voor De Telegraaf van de maandag erop. Dan moet wereldkundig worden dat de Partij voor de Toekomst en GO gaan samenwerken. Van Kooten is aan het wachten, omdat de drie mannen om de hoek aan het onderhandelen zijn met een investeerder. Van Kooten is niet uitgenodigd, zegt ze.

Henk Krol, Jeroen de Vries, Femke Merel van Kooten en Henk Otten, vastgelegd op 29 juni.Beeld ANP

Als de mannen eindelijk arriveren, rent Krol naar Van Kooten toe en zou zeggen: ‘Nee, alsjeblieft meid, ga weer zitten! We hebben 200.000 euro extra. De gulle gever komt je zo begroeten!’ Volgens Van Kooten gaat het om vastgoedman Pieter Bogaardt. Hij is die dag benoemd tot penningmeester van de partij.

Kort voor publicatie in De Telegraaf krijgt Van Kooten het persbericht onder ogen over de samenwerking met GO. Haar mond valt open van verbazing als er over een fusie wordt gesproken. “Krol heeft hierover tegen mij gelogen, hij had mij toegezegd dat er geen fusie zou komen.”

‘Blok aan ons been’

Op donderdag 2 juli, de laatste dag voor het zomerreces, wordt in de Tweede Kamer gestemd over een waslijst aan moties. Otten meldt zich op de fractie van Krol en Van Kooten. Hij gaat zitten en vult de stemmingslijsten in, zegt Van Kooten. “Hij bepaalde wat we zouden stemmen. Dat leidde tot discussie. Hij snauwde: ‘Je kan best gelijk hebben, maar het gaat niet om de feiten, het gaat om de beeldvorming’. Ook zei hij dat hij deze discussies ook altijd met Thierry Baudet had, en dat hij daar helemaal klaar mee was.” Niet veel later hoort zij Otten tegen haar zeggen: ‘Wij zijn het motorblok van de partij en jij bent een blok aan ons been’.

Het bestuur van de gefuseerde partij komt op 10 juli bij elkaar voor een vergadering. Ook nu zegt Van Kooten hiervan niet op de hoogte te zijn. In de notulen, die zij een paar weken later alsnog toegestuurd krijgt, leest ze dat besloten is dat Krol en Otten als enigen aan het partijprogramma gaan schrijven. “Terwijl Krol mij steeds had beloofd dat wij met zijn tweeën het partijprogramma zouden opstellen.”Ook het door Van Kooten gewenste online ledenplatform blijkt te zijn geschrapt.

Niet veel later, op 18 juli, zegt Otten op Radio 1 dat hij het wel ziet zitten dat Johan Derksen lijstduwer wordt voor de Partij voor de Toekomst. “Toen ik dat hoorde, zei ik meteen: over mijn lijk,” zegt Van Kooten. “De manier waarop Derksen de lhbti-gemeenschap onderuit haalt, is weerzinwekkend. Ik dacht op dat moment: komt dit nog goed? Eerder die week had ik om een gesprek met Otten gevraagd, maar hij had daar geen behoefte aan.”

Gemuilkorfd 

Als Van Kooten op 23 juli de notulen van 10 juli onder ogen krijgt, is ze witheet. ‘Ik ga liever met opgeheven hoofd de Kamer uit dan dat ik al onze standpunten inlever en nog een termijn gemuilkorfd in de Kamer zit’, appt ze naar Krol. ‘Henk, dit ben jij niet. Daar geloof ik niks van. Ik wil onze partij terug. Het is nog niet te laat’, roept ze op tot een uitweg. Krol reageert niet.

Het partijbestuur stuurt Van Kooten 3 augustus een mail waaruit blijkt dat de fusie met GO niet valt terug te draaien. Daarover zegt ze: “Als mij een paar maanden geleden was gevraagd of ik Kamerlid zou willen zijn voor de Groep Otten, was mijn antwoord nee geweest. Als mij was gevraagd of ik zou willen fuseren met Otten, was mijn antwoord nee geweest. Dus als er nu wordt gevraagd of ik op de lijst voor de Partij voor de Toekomst wil, is mijn antwoord nee.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden