Ergste droogte in Europa in 500 jaar: ‘Mediterranisering’ van Nederland zet door

Het is in vijf eeuwen in Europa niet zo droog geweest als nu. Dat is de verontrustende conclusie van het European Drought Observatory, een organisatie die onder de Europese Commissie valt. Dat heeft ook grote gevolgen voor de flora en fauna in ons land.

Het Parool
Door de droogte is er een lage waterstand in de rivier de Lek en is de jachthaven van Beusichem drooggevallen. De boten liggen op de bodem.
 Beeld Flip Franssen /  ANP
Door de droogte is er een lage waterstand in de rivier de Lek en is de jachthaven van Beusichem drooggevallen. De boten liggen op de bodem.Beeld Flip Franssen / ANP

Het is momenteel gortdroog in Europa. Maar liefst twee derde van het continent is in staat van alertheid. Dat heeft onder meer gevolgen voor de binnenvaart, elektriciteitsproductie en opbrengst van bepaalde gewassen. Dat blijkt uit het nieuwste rapport van een Europese onderzoeksinstelling.

Volgens dat rapport gold op 10 augustus voor 47 procent van het Europese grondgebied een waarschuwingsniveau voor droogte. In 17 procent van de onderzochte regio’s is de alarmfase bereikt. “De ernstige droogte die veel regio’s van Europa treft sinds het begin van het jaar is toegenomen en verslechtert vanaf augustus,” waarschuwt het European Drought Observatory. De droogte in Europa ‘lijkt de ergste te zijn in minstens 500 jaar.’

Nederlandse natuur: mediterrane trekjes

De stijgende temperaturen en toenemende droogte geven de Nederlandse natuur steeds meer mediterrane trekjes. Terwijl bepaalde plantsoorten die hier van oudsher voorkomen het moeilijk hebben, voelen andere planten zich juist meer thuis op Nederlandse bodem, schetst Floristisch onderzoek Nederland (Floron). Op de website Nature Today geeft de organisatie een overzicht van winnaars en verliezers van het opwarmende klimaat. “De één z’n dood, is de ander z’n brood,” luidt de korte samenvatting.

‘In Nederland vinden steeds meer van oorsprong zuidelijke plantensoorten een plekje in de stad en de natuur’, schrijven de onderzoekers. Daaronder zijn ‘bescheiden ogende planten’ als de kransmuur en klein fakkelgras, maar ook ‘meer spectaculaire orchideeën’, zoals de bijenorchis en bokkenorchis. Vreemde plantensoorten komen nog weleens in Nederland terecht via vakantiegangers die ongemerkt zaden meenemen via hun tent, kleding, auto of caravan.

Gaten in ecosysteem

Onder de planten die het moeilijk hebben met de veranderende omstandigheden zijn onder meer struikhei, beuken, grassen en bloemrijke kruiden die slecht bestand zijn tegen hitte en droogte. Op plekken waar het gras afsterft, kunnen wel weer bepaalde kruiden floreren, legt Floron uit.

Dan gaat het bijvoorbeeld om de paarse dovenetel, de grote klaproos en de zachte en kleine ooievaarsbek. Ook de rode klaver en het jakobskruiskruid doen het relatief goed. Deze kruidensoorten hebben het voordeel dat ze gemiddeld twintig dagen eerder bloeien dan andere planten.

Floron verwacht dat de ‘mediterranisering’ verder zal doorzetten. Daardoor kunnen gaten ontstaan in ecosystemen. De vraag is hoe daar het beste mee kan worden omgegaan. “Er wordt al veel discussie gevoerd of we deze gaten actief moeten opvullen met bijvoorbeeld planten uit zuidelijker regionen, of dat we de natuur haar loop moeten laten hebben.”

Droogte neemt verder toe

Deze week zal de droogte in ons land weer toenemen, meldt Weeronline. Het landelijk gemiddelde neerslagtekort stijgt waarschijnlijk naar ongeveer 290 millimeter. Dat is volgens het weerbureau vergelijkbaar met het zeer droge jaar 2018 en met 1921. Het recordjaar 1976 kende in deze tijd van het jaar een tekort van ruim 350 millimeter.

Deze week wordt maar weinig regen verwacht. Er is veel zon en maar sporadisch een bui. ‘Richting het weekend wordt de verwachting onzeker. Sommige weermodellen berekenen dan stevige buien, maar of ze echt komen is nog zeer de vraag’, aldus Weeronline.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden