PlusAchtergrond

En wat als het over drie weken nou niet beter gaat?

Als het over drie weken beter gaat met de corona-epidemie, worden de nieuwe regels niet automatisch overal afgeschaft. En mocht het nodig zijn, dan heeft het kabinet een avondklok en mondkapjes achter de hand. Ondertussen zwelt de kritiek aan.

Mark Rutte en Hugo de Jonge tijdens de laatste persconferentie.Beeld EPA

In zekere zin is het aftellen begonnen: voor 20 oktober moet blijken of de nieuwe coronamaatregelen van het kabinet voldoende zijn. Dat het aantal besmettingen de komende dagen nog zal stijgen, is helder. “Dit virus is als een mammoettanker,” aldus minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid). Ingrepen nu zijn pas over een tijdje terug te zien in de besmettingscijfers.

Daarmee wil het kabinet geen voorspellingen doen over wat er na 20 oktober gebeurt. Als het aantal besmettingen voldoende is gedaald, worden de maatregelen dan versoepeld? Of worden ze verlengd? Er is dan ‘een nieuw weegmoment’, is het enige wat De Jonge erover zegt. Misschien hoeven de regels dan niet meer in het hele land te gelden, misschien moeten ze juist strenger worden.

Lockdown

Volgens RIVM-directeur Jaap van Dissel kan daar ook nog niet op vooruit worden gelopen. Daarvoor is te veel onzeker, zoals: houden voldoende mensen zich aan de nieuwe regels?

En mocht het pakket over drie weken nog onvoldoende soelaas hebben geboden, dan heeft het kabinet nog een aantal maatregelen ‘achter de hand’. Volgens De Jonge zijn dat ‘stevige maatregelen’ die in de buurt komen van de lockdown zoals we die dit voorjaar hadden.

Waar het kabinet dan aan denkt, daar laat het niets over los. Maar uit het advies van deskundigen van het Outbreak Manegement Team (OMT) blijkt dat het kabinet enkele adviezen naast zich neer heeft gelegd die nog kunnen worden ingezet.

Zo adviseerde het OMT bijvoorbeeld het instellen van een avond- en nachtklok: na 23.00 of 24.00 uur niemand meer op straat. “Dit kan effectief zijn om regionaal in te stellen, bijvoorbeeld in de grote steden die het meest aangedaan zijn in deze uitbraak.” Ook kan het kabinet nog besluiten ‘douche- en kleedgelegenheden op sportfaciliteiten’ te sluiten, iets wat het OMT ook vergeefs voorstelde. Net als het nog verder beperken van het aantal mensen dat bij elkaar mag zijn in de horeca. Het OMT had dat liever op 20 gezien in plaats van de 30 nu.

Mondkapjesplicht

Daarnaast blijft het kabinet twijfelen over invoering van een mondkapjesplicht. Net als het OMT overigens. Dat schrijft dat het gebruik van maskers ‘aanvullend kan worden geadviseerd’ op plaatsen waar moeilijk 1,5 meter afstand kan worden gehouden, zoals in winkels in de grote steden. Maar, zo staat er nadrukkelijk: “Op dit punt waren de leden van het OMT verdeeld.”

Binnen het OMT is er een groep die denkt: baat het niet dan schaadt het niet. Een cluster dat gelooft in het nut én een deel dat denkt dat mensen genegen zijn juist minder afstand te houden met een masker op. En dat het dus voor gevaar zorgt. Toch adviseerde het OMT maandag wel ‘preventief’ maskergebruik voor bezoekers van verpleeghuizen in het hele land . Het kabinet kiest ervoor dat vooralsnog alleen te laten gelden voor Amsterdam, Rotterdam en Den Haag.

Mogelijk komt er voor 20 oktober alsnog een nieuwe regel over mondkapjes in openbare ruimtes, nu het OMT om nieuw advies is gevraagd.

Debat

De maatregelen die wel en niet zijn genomen, zijn vandaag onderwerp van debat in de Tweede Kamer. De oppositie heeft felle kritiek. Volgens SP-leider Lilian Marijnissen ‘verliest’ het kabinet ‘de grip’ op het virus. Zij spreekt van ‘onduidelijke maatregelen’. PvdA-voorman Lodewijk Asscher vindt dat het kabinet te laat heeft ingegrepen en zegt te vrezen dat deze maatregelen niet genoeg zijn. PVV-leider Geert Wilders hekelt vooral de maatregelen in de horeca. “Unfair en buitenproportioneel. De sector is al technisch failliet en wordt nu keihard gepakt.”

Verder hameren oppositiepartijen als de PvdA, GroenLinks en SP er ook op dat er één heldere richtlijn moet komen voor mondkapjesgebruik. “Winkeliers moeten nu de kolen uit het vuur halen,” aldus Marijnissen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden