Plus

Drugsproductie gaat onverminderd door: ‘We hebben de beste labs ter wereld’

Zelfs in het festivalloze coronajaar 2020 is de productie van synthetische drugs onverminderd doorgegaan. Tot die conclusie komt de politie, die in 2020 meer drugslabs ontmantelde dan het jaar ervoor.

Agenten bewaken de omgeving van een hoveniersbedrijf in het Brabantse Neerkant nadat daar een drugslab is aangetroffen.  Beeld Bert Jansen
Agenten bewaken de omgeving van een hoveniersbedrijf in het Brabantse Neerkant nadat daar een drugslab is aangetroffen.Beeld Bert Jansen

Er zijn in totaal 108 synthetische drugslabs aangetroffen, dat is 20 procent meer dan in 2019. Ook het aantal gevonden opslaglocaties steeg met 23 procent. Dat blijkt uit het Landelijk Overzicht Synthetische Drugs dat de politie donderdag naar buiten brengt.

De politie had verwacht dat de coronamaatregelen de vraag naar synthetische drugs als xtc en speed zouden doen afnemen. Clubs bleven gesloten en festivals werden afgelast. “Wie danst er nu een hele nacht lang in zijn woonkamer?” vraagt Max Daniel, portefeuillehouder Drugs van de politie, zich hardop af. “Toch draaide in 2020 de productie van synthetische drugs op volle toeren en zijn de prijzen niet gedaald. Dat duidt erop dat de vraag niet is afgenomen.”

Ook het aantal crystal methlabs in Nederland blijft toenemen. Ontdekte de politie in 2019 nog tien van deze labs, vorig jaar waren dat er 32. “En die groei zet dit jaar door,” aldus Daniel. “Dat heeft te maken met het verdienmodel. Crystal meth brengt tien keer zoveel op, terwijl de ombouw van een amfetaminelab maar een kleine investering vergt.”

Amfetaminelab

Zwaarbewapende agenten en een pantservoertuig bewaakten vorige week donderdag een bedrijventerrein in het Brabantse Neerkant. In een schuur van een hoveniersbedrijf bleek een amfetaminelab te zijn gevestigd. Toen de politie binnenviel, waren er drie mannen aan het werk. In de ruimte stonden twee enorme roestvrijstalen ketels van 1600 liter. Op het verwaarloosde terrein stond een gestolen camper, met daarin een automatisch vuurwapen.

Het is een scène die Marloes Lippens, drugsexpert van de politie in Brabant-Oost, niet eens meer verrast. Ze heeft tientallen labs helpen ontmantelen en geeft er les over op de politieacademie. Want drugslabs zijn levensgevaarlijk en staan soms midden in een woonwijk. “Door één stomme fout kan een ketel exploderen of kunnen giftige gassen ontsnappen. Bijna jaarlijks treffen we labs aan waar mensen dood op de vloer liggen.”

Een groot probleem is het dumpen van afvalstoffen. Criminelen laten soms duizenden liters mierzuur, zoutzuur of aceton in een bos achter. Het aantal dumpingen in 2020 is iets gedaald: van 191 naar 178. Een duidelijke verklaring heeft de politie daar niet voor. “We zien vaker dat afvalstoffen op de locatie zelf worden opgeslagen. Ook zijn we voortdurend aan het uitzoeken of er nieuwe methoden worden gebruikt om de vloeistoffen te lozen.”

Koploper

Nederland is koploper als het gaat om de vervaardiging van xtc en amfetamine. “We hebben hier de beste labs van de wereld en dat is niet iets om trots op te zijn,” zegt Daniel. Daarbij worden de labs groter en groter, weet Lippens. “Vroeger maakten ze drugs met glaswerk van 50 liter. Op meerdere plekken zijn al ketels van 2800 liter gevonden.” Ter preventie maakt de politie een rondje langs alle ketelbouwers in Nederland. “Zij moeten weten dat ze, soms ongemerkt, meewerken aan de drugshandel door ketels te leveren,” zegt Lippens.

De opkomst van crystal methlabs in Nederland baart de politie om meerdere redenen zorgen. Bij het productieproces komen giftige kwikdampen vrij. “Het betreden van een crystal methlab is gevaarlijker dan van de meeste amfetaminelabs,” zegt Lippens. “We willen dat de politie deze labs opspoort, maar agenten moeten ook goed weten waar ze vanaf moeten blijven.”

Mexicanen

Een ander punt van zorg is de aanwezigheid van Mexicaanse criminelen in Nederland. De Mexicanen zijn nog steeds ongeëvenaard in het kristalliseren van crystal meth, maar volgens Daniel beperkt de samenwerking zich niet tot het af en toe invliegen van een drugslaborant. “Wij sluiten niet uit dat er goede afspraken met Mexicaanse kartels bestaan over de verdeling van de winst.”

Het gebruik van crystal meth is in Nederland marginaal. De productie in ons land is dus vooral voor de export bedoeld. “Dat geldt voor alle synthetische drugs die hier gemaakt worden,” zegt Daniel. “Rond de verkiezingen hoor je politici zeggen dat als je drugs legaliseert, je van alle problemen af bent. Dat vind ik een naïef beeld. Pas als je drugs wereldwijd legaliseert, zou je van alle criminaliteit af zijn.”

Drugsbestrijding is volgens Daniel daarom vooralsnog het enige dat werkt en heeft jarenlang te weinig prioriteit gehad bij de politie, zegt hij. “Bij de vorming van de Nationale Politie in 2013 is men vergeten om formatieplaatsen voor drugsexperts in te ruimen. Desondanks zie je dat experts zoals Marloes zijn opgestaan, maar die drugsexpertise moet overal in het land aanwezig zijn. De productie van drugs beperkt zich allang niet meer tot Brabant alleen.”

Toename in provincies

Volgens het onderzoek Landelijk Overzicht Synthetische Drugs was de toename van het aantal opgerolde labs het grootst in de provincies Noord-Holland, Groningen, Drenthe, Overijssel, Utrecht, Zeeland en Noord-Brabant.

In Noord-Holland, Gelderland, Utrecht, Flevoland en Zuid-Holland werden meer opslaglocaties van drugs gevonden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden