Analyse

De ziekenhuizen zijn vol, waarom versoepelt het kabinet toch?

Terwijl de ziekenhuizen vol liggen, versoepelt het kabinet toch de lockdown. De druk om ‘iets’ te doen, werd te groot. De politiek passeert daarmee de deskundigen van het Outbreak Management Team.

In de modellen is de daling in zicht, aldus Mark Rutte gisteren, dus een beperkte versoepeling is mogelijk. Beeld ANP
In de modellen is de daling in zicht, aldus Mark Rutte gisteren, dus een beperkte versoepeling is mogelijk.Beeld ANP

Het lijkt een minimaal verschil in woordkeuze, maar de boodschap van demissionair premier Mark Rutte tijdens zijn coronapersconferentie dinsdagavond is compleet anders dan een week eerder. Vorige week was hij nog stellig: geen onnodige risico’s. “We willen echt zien dat we over de piek van die derde golf heen raken.”

Nu is dat veranderd in: “In de modellen van het RIVM zien we dat een daling van het aantal patiënten in de ziekenhuizen in zicht komt.”

Dus: éérst wilde het kabinet echt zien dat de daling van het aantal coronapatiënten was ingezet, nu is de aanname dat dit in de toekomst gebeurt al voldoende.

‘Verantwoord risico’

Nogal een verschil, al vindt Rutte zelf dat dit wel meevalt. Tegelijk erkent hij dat de deskundigen van het Outbreak Management Team (OMT) eerst wilden afwachten tot het een feit was dat het aantal coronapatiënten in de ziekenhuizen was gedaald. Rutte: “Het verschil is dat zij zeggen: wacht nou nog even met versoepelen tot je dat ook écht ziet. Wij beslissen op basis van die voorspelling nu al dat we dan gaan versoepelen.” Een ‘verantwoord risico’, herhaalt hij meermaals.

Achter de schermen heeft minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) al wel tegen coalitiegenoten gezegd dat het kabinet met het versoepelingsbesluit ‘zo scherp aan de wind zeilt als het OMT-advies toestaat’. In het kabinet zou zijn verzucht dat de avondklok toch al veel minder effectief was sinds die werd verlegd van 21.00 naar 22.00 uur. En aan het maximum van één bezoeker thuis hield toch al bijna niemand zich meer.

Het kabinet denkt ook dat de winkelstraten niet ineens vollopen als klanten niet meer hoeven te reserveren. Het aantal mensen dat tegelijk ergens naar binnen mag, blijft klein. Alleen de opening van de terrassen is een zorgenkindje, maar die opening blijft dan ook ‘heel beperkt’, zegt Rutte.

Bijna in opstand

De druk om de teugels iets te laten vieren, was enorm. Vorige week kwamen de burgemeesters al bijna in opstand. Uit onderzoek blijkt dat de steun voor de strenge regels steeds verder afkalft.

Het is pas de tweede keer sinds de pandemie uitbrak dat het kabinet afwijkt van een OMT-advies, terwijl dat team wordt gezien als de relevante experts. Hoewel bijvoorbeeld ziekenhuisbaas Ernst Kuipers de versoepeling ‘geen grote stap’ vindt, vinden andere OMT’ers het beter om toch nog even af te wachten.

De vorige afwijking van het OMT-advies was in het voorjaar van 2020, de sluiting van de scholen. Het OMT vond dat toen niet nodig, maar ook op dat moment was de maatschappelijke druk om een eigen koers te kiezen te groot.

Tegelijk moet – zoals Kuipers zegt – niet worden gedaan alsof het kabinet nu ineens het hele land opengooit. Rutte zegt te begrijpen dat horecaondernemers niet staan te juichen. Het kabinet had nog overwogen de terrassen tot 20.00 uur open te houden, maar uiteindelijk is toch voor 18.00 uur gekozen. “Dus alleen open voor koffie, lunch en misschien nog een biertje om vijf uur. Maar geen avondeten.”

Minder ziek

Dat het aantal besmettingen nog steeds hoog is, is niet iets waar we ons volgens De Jonge op moeten blindstaren. Doordat steeds meer mensen gevaccineerd zijn of al besmet zijn geweest, worden er relatief minder besmette mensen ook echt ziek dan voorheen. Vandaar dat het beter is te kijken naar het aantal ziekenhuisopnames. “En dat daalt straks echt.”

Dat vaccineren komt op stoom. Volgende maand zijn alle 60-plussers minimaal een keer ingeënt. Ook jongeren die normaal een griepprik krijgen, krijgen in mei van hun huisarts een uitnodiging zich met voorrang te laten prikken. Want op die vaccinatie is de hoop gevestigd dat er niet wéér een virusopleving komt, aldus Rutte.

De mogelijkheden vanaf 28 april

- Terrassen mogen open vanaf woensdag 28 april van 12.00 tot 18.00 uur met maximaal vijftig mensen. Bij aankomst moet er een checkgesprek zijn. Registratie blijft van toepassing, een reservering, mag ter plekke. Terrasbezoekers moeten 1,5 meter afstand houden. Er mogen maximaal twee personen aan tafel zitten, behalve als zij een huishouden vormen.

- Winkels en weekmarkten mogen weer open zonder afspraak vooraf. In kleine winkels mogen maximaal 2 personen tegelijk binnen, in grote winkels 1 klant per 25 vierkante meter.

- De avondklok eindigt op 28 april om 04.30 uur.

- Bij begrafenissen zijn vanaf 28 april weer 100 genodigden welkom in plaats van 50.

- Theorie-rijexamens voor een rijbewijs, vaar- of vliegbewijs gaan weer door.

- Het advies voor thuisbezoek wordt maximaal twee mensen per dag thuis ontvangen in plaats van één, vanaf 28 april.

- Vanaf 26 april is er minimaal 1 dag per week fysiek onderwijs mogelijk in het hbo en op universiteiten.

- De tweede stap in het openingsplan volgt op z’n vroegst op 11 mei. Dan zijn buitenlocaties als dierentuinen en pretparken aan de beurt en kan er onder voorwaarden weer binnen en meer buiten gesport worden. Op 3 mei maakt het kabinet bekend of deze tweede stap mogelijk is. Er komt dan ook een nieuw reisadvies.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden