Coalitie verdeeld over stikstofmaatregelen

In de coalitie is een strijd ontbrand over het schrappen van natuurgebieden. VVD en CDA willen daarmee het stikstofprobleem te lijf gaan, terwijl D66 juist meer beschermde natuur wil.

Beeld ANP

Het is de politieke deal die de regeringspartijen deze week hebben gemaakt: in ruil voor verlaging van de maximumsnelheid gaat het kabinet bekijken of Natura 2000-gebieden geschrapt kunnen worden. Dat laatste is een grote wens van de VVD. Die partij baalt ervan dat de strenge stikstofregels om de natuur te beschermen bedrijven en boeren nu parten spelen.

“Nederland zal op termijn blijven vastlopen als we op de huidige rigide manier blijven omgaan met Natura 2000-gebieden,” zei VVD-Kamerlid Mark Harbers vandaag tijdens het debat over de stikstofmaatregelen. “Opschoning is hoognodig, net als het schrappen of herindelen van die gebieden.”

Harbers noemde het Wierdense Veld in Overijssel en de Grevelingen bij Zeeland als voorbeelden van op te doeken natuurgebieden. Ook CDA’er Jaco Geurts ziet graag dat het Overijsselse natuurgebied verdwijnt. Agrariërs in die regio smeken daar al jaren om. Nederland telt ruim 160 beschermde Natura 2000-gebieden.

Meer natuur

In de brief met stikstofmaatregelen die het kabinet woensdag verstuurde, staat dat ‘de aanwijzingsbesluiten van Natura 2000-gebieden kritisch worden bezien’. Maar dat betekent volgens coalitiegenoot D66 niet dat natuur verdwijnt. Sterker nog: D66 rekent erop dat er juist meer natuur komt.

“De Europese afspraak om 17 procent van het grondgebied aan te wijzen als Natura 2000-gebied staat nog helemaal overeind,” zei D66’er Tjeerd de Groot in het debat. Op dit moment bestaat 13 procent van Nederland uit beschermde natuur, daarmee bungelt ons land onderaan in de Europese natuurlijstjes. De Groot: “We willen natuurgebieden verbinden en vergroten.”

Daarmee haalt D66 zich opnieuw de woede van coalitiepartners VVD en CDA op de hals, na eerder te pleitten voor een halvering van de veestapel. Hoewel de coalitiepartijen elkaar vandaag in de debatzaal met rust lieten, liep de spanning achter de schermen op.

Bestuurlijk dilemma

Saillant is dat het ministerie van Landbouw vorige maand een tweet uitstuurde waarin staat dat het volgens Europese regels onmogelijk is om het aantal natuurgebieden te verminderen. Dat zou alleen kunnen als een wetenschappelijke fout is gemaakt bij het aanwijzen van een Natura 2000-gebied óf als de natuurbeschermingsdoelen onhaalbaar zijn. ‘Geen van de Nederlandse Natura 2000-gebieden voldoet aan deze criteria’, schreef het ministerie.

De toon is nu anders. “Ik ga met provincies in gesprek over de staat van natuurgebieden,” beloofde minister Carola Schouten van Landbouw gisteren. Ook zij haalde het Grevelingen-natuurgebied aan. “Wij investeren miljoenen om het onderwaterleven in de Grevelingen op een hoger peil te brengen. Maar alles ligt op dit moment stil, omdat er één plantje op de oever is dat misschien verloren gaat. Dat stelt ons voor een bestuurlijk dilemma.”

Kringlooplandbouw

Terwijl de VVD pijn lijdt door het verlagen van de maximumsnelheid, moet D66 ondertussen slikken dat het kabinet in de veehouderij niet langer pleit voor ‘kringlooplandbouw’. Schouten presenteerde die vorm van duurzame landbouw vorig jaar als de toekomst voor de landbouw. 

Maar onder druk van VVD en CDA zet het kabinet nu in op ‘emissiearme landbouw’, waarbij het enkel nog gaat om het terugdringen van de uitstoot van schadelijke stoffen, zoals stikstof. Dat geeft veel agrarische ondernemers lucht, omdat het zo mogelijk blijft om bijvoorbeeld goedkoop veevoer uit Zuid-Amerika te importeren.

Toch wacht de landbouw nog nieuwe stikstofmaatregelen, die naar verwachting in december worden gepresenteerd. “Dit is een zevengangendiner,” sprak D66’er de Groot over alle maatregelen die er nog aan zitten te komen. “We zijn nu bezig met de amuse.” Ook die opmerking leidde tot irritatie binnen de coalitie. “Er is maar één gang, en dat is minder stikstof,” reageerde VVD-Kamerlid Harbers. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden