Plus

Bijna miljoen longpatiënten hebben klachten door luchtvervuiling

Bijna één miljoen mensen met een longziekte kampen met gezondheidsproblemen door luchtvervuiling. De klachten waren bij ruim vijftigduizend patiënten zo erg dat ze het afgelopen jaar in het ziekenhuis belandden. Het Longfonds vindt dat gemeenten in actie moeten komen om de lucht schoner te maken.

Ellen van Gaalen
De hoogovens van Tata Steel gezien vanaf IJmuiden. Beeld ANP
De hoogovens van Tata Steel gezien vanaf IJmuiden.Beeld ANP

Dat blijkt uit representatief onderzoek van Nivel, een instituut dat onderzoek doet naar gezondheidszorg, onder 954 longpatiënten, in opdracht van het Longfonds. Vorig jaar had 84 procent van deze groep soms tot heel vaak last van luchtvervuiling. Het stoken van hout veroorzaakte het vaakst klachten bij mensen met een longziekte. “Zij moeten daar soms een week van bijkomen, maar houtstook staat nog in bijna geen enkele gemeente op de agenda,” zegt Michael Rutgers, directeur van het Longfonds. Ook industrie, wegverkeer en landbouw leidden tot gezondheidsproblemen.

Bij vijf procent van de patiënten waren de klachten zo erg dat ze vorig jaar één of meerdere keren in het ziekenhuis belandden. Omgerekend gaat het om meer dan vijftigduizend mensen. “Die mensen belanden met een longaanval op de eerste hulp en zijn stik benauwd,” beschrijft Rutgers. Ongeveer een op de drie mensen moest extra medicijnen nemen.

In Nederland hebben ongeveer 1,2 miljoen mensen een longziekte, zoals astma of COPD. De Gezondheidsraad constateerde eerder dat jaarlijks zo'n 12.000 mensen voortijdig overlijden door fijnstof of stikstofdioxide. Ook blijkt dat relatief veel kinderen astma krijgen door luchtvervuiling; in 2019 bijna zesduizend.

Houtstookvrije wijken

Bijna zeven op de tien mensen met een longziekte vinden dat gemeenten te weinig doen om de luchtkwaliteit te verbeteren, zo blijkt uit het Nivel-onderzoek. Terwijl 750.000 patiënten last hebben van openhaarden of houtkachels zijn er slechts enkele pilots waarbij bewoners niet of beperkt mogen stoken in hun wijk. Het Longfonds vindt dat onvoldoende. “Verantwoord stoken bestaat niet, gemeenten kunnen sneller houtstookvrije wijken realiseren. Maar het gaat ook om bewustwording. Mensen weten vaak niet welke buren een longziekte hebben en last hebben van hun kachel,” stelt Rutgers.

Ook moeten gemeenten beter letten op de plekken waar scholen en kinderdagverblijven komen, betoogt het Longfonds. Naast drukke wegen of industrie is de uitstoot hoog en de lucht ongezond. Eerder becijferde het Longfonds dat tientallen mensen met een longziekte verhuisden naar plekken met een schonere lucht.

Verhuizingen

Als het aan het Longfonds lag, zouden verhuizingen vanwege de luchtkwaliteit niet nodig moeten zijn. Gemeenten kunnen volgens de patiëntenvereniging meer doen om de luchtkwaliteit te verbeteren, zoals het creëren van wijken waar geen hout gestookt mag worden. Ook zouden huizen, scholen en kinderdagverblijven niet te dicht bij vervuilers mogen staan. “Er zijn nog steeds scholen die naast de snelweg staan. Dat geeft te denken. Er is nog een wereld te winnen,” stelt directeur Michael Rutgers.

Het Longfonds hoopt dat de nieuwe colleges van burgemeesters en wethouders, die na de gemeenteraadsverkiezingen van vorige week aan de slag gaan, werk maken van een schonere lucht. “We hopen dat ze dit onderwerp nu echt een plek geven in de plannen die ze maken,” aldus Rutgers. “Ja, er zijn wat proeven met wijken waar niet of nauwelijks gestookt mag worden, maar dat duurt en duurt. Intussen blijkt uit Nivel-onderzoek dat zeker 750.000 mensen met een longziekte juist van houtrook last hebben en dat bijna zeven op de tien patiënten vinden dat gemeenten meer kunnen doen om hun longklachten te beperken.”

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden